Кіріспе

Америка Азамат соғысының шайқасы
Грузиядағы шайқас

Вест-Пойнт шайқасы, Грузия (16 сәуір 1865 ж.), Америка Азамат соғысының соңғы толық айында Алабама және Грузия арқылы өткен Одақтың науқанының бір бөлігі болды, бұл науқан Уилсонның шабуылы деп белгілі. Вест-Пойнт теміржол торабы Чаттахучи өзеніндегі екі маңызды өткелдің бірі болды, оларды генерал Джеймс Х. Уилсон Алабама штатының Монтгомери қаласын басып алғаннан кейін жоюды жоспарлаған. Ол әскерін екіге бөлді: полковник Оскар Хью Ла Гранджді Вест-Пойнтқа шабуыл жасауға жіберді, ал өзі Колумб шайқасын бастау үшін өзен бойымен төмен қарай жылжыды, осылайша Конфедерацияның маңызды өндіріс орталығын басып алды. Вест-Пойнт Форт Тайлердің нығайтылған бекінісімен қоршалған, оған генерал Роберт К. Тайлер басшылық еткен, және оның құрметіне осылай аталған. Одақтың артиллериясы мен Спенсер қайталамалы карабинмен қаруланған жаяу әскерлер гарнизонды тез жеңіліске мәжбүр етті. Тайлер қаскөйдің оғынан қаза тапты және соңғы Конфедерация генералы болды. Колумбтағы жеңіс туралы хабарды естіген Одақ әскерлері көпірді және теміржол вагондарын өртеп жіберді. Бұл соғыстың соңғы шайқастарының бірі еді.

Кіріспе

1865 жылғы 2 сәуірде Сельма шайқасында генерал-лейтенант Нейтан Бедфорд Форресттің қорғаушыларын жеңгеннен кейін және 12 сәуірде Монтгомериді (Алабама штаты) басып алғаннан кейін, АҚШ бригадасы генерал Вильсон шабуылшылардың назарын шығысқа қарай Чаттахучи өзеніне бұрды. Ол генерал-майор Джордж Х. Томасқа телеграмма жіберіп: «Егер мен Колумбтағы арсеналдар мен жабдықты жоюға және оңтүстік-батыстағы әскерін бөлуге мүмкіндік алсам, олар оқ-дәрі жетіспеушілігінен ыдырап кетеді. Маған қарсы тұрарлық күш жоқ, мен сәтсіздікке ұшыраудың себебін көре алмаймын. Менің жасағым тамаша жағдайда. Өзен жаңбырдан көтеріліп, суға толып кеткендіктен, жылдам ілгерілеу үшін көпірді басып алу қажет болды. Вильсон көпірлері бар екі орынның бірі осы мақсатқа сай келетінін анықтады: Вест-Пойнттағы немесе Колумбтағы, қорғанысы күштірек. Екі қала арасы 35 мильді құрады, сондықтан Вильсон екі қалаға да шабуыл жасауға күшін бөлді, бірін толықтай басып алу мүмкіндігін арттыру үшін. Оскар Хью Ла Грандж полковнигінің бригадасы Вест-Пойнтқа шабуыл жасауға тағайындалды. Вест-Пойнтта диірмендер мен қорыту зауыттары болмаған, бірақ ол маңызды теміржол торабы болды. Вест-Пойнт екі түрлі теміржолдың қосылатын нүктесі ретінде көптеген локомотивтер мен теміржол вагондары бар кең теміржол ауласына ие болды. Теміржол көпірлерін Форт Тайлер қорғады, ол өзеннің Алабама жағындағы төбедегі 35 метрлік жер үйі болды. Оның қабырғаларының биіктігі төрт жарым метр, ал шұңқырының тереңдігі алты-он метр, ені жеті-он екі метр аралығында болды. Фортта 32 фунттық қоршау зеңбірегі мен екі 12 фунттық далалық зеңбірегі орналасқан. Форт-Тайлерде оларды бригада командирі генерал Роберт С. Тайлер басқаратын 120-265 адамнан тұратын шағын конфедерациялық жасақ күтіп тұрды. Форттың үш зеңбірегінен басқа, жазылғандар мен ортақ әскерлер тегіс ұңғылы мылтықтармен қаруланған. Қорғаушылар бекіністің ішінде тұтқындалған кезде, федералды артиллерия мен снайперлердің атысы қарсы шабуылды басып тастады, қорғаушылардың бастарына қорғаныс жоқ болды. Нәтижесінде, конфедерациялық әскердің көптеген қаза тапқандары мен жарақат алғандары бас жарақаттарына ұшырады. Біраз уақыттан кейін оның оң қолбасшысы капитан Селестино Гонсалес та қаза тауып, полковник Джеймс Х. Фаннин басқаруды өз қолына алды. Тұрақтанған жағдайды аяқтау үшін, жаяу әскерлер арықтан ағаш тақтайшаларын пайдаланып өтті. Оқ-дәрісі таусылып қалған қорғаушылардың кейбіреулері қабырғадан тас лақтырып, жарылғыш оқтарды лақтырды. Одақтың әскері бекініске шабуыл жасағанда, ат әскерінің кернейі соңғы шабуылды жариялады, ал форт бірден капитуляциялады.

Маңыздылығы

Монтгомери мен Вест-Пойнт темір жолының жылжымалы құрамы, сондай-ақ, азық-түлік қоймалары Монтгомери түскенге дейін Вест-Пойнтқа жіберілген. Олардың тары темір жол болғандықтан, бұл пойыздар қамауға түсті. Форт тапсырылғаннан кейін, федералды атқыштар Вест-Пойнт қаласын және өзендегі маңызды көпірлерді бақылауға алды. Рейд жасаушылар темір жолдың барлық жылжымалы құрамын, 19-20 локомотивті және 340-350 вагонды өртеп жіберді. Вагоннарды өртемес бұрын, бірқатар азық-түлік алынып, Вест-Пойнт қаласының әкіміне екі тараптың да жараланғандарын және жағдайы нашар азаматтарды тамақтандыру үшін берілді. Көпірлер тек қысқа мерзімге сақталды, себебі Ла Гранж Колумбқа жасалған шабуыл туралы хабар күтіп, олардың қажет болатынын білуге тырысты.