Кіріспе

Ежелгі Мысырдың қос тәжі – Пшент (грекше ψχέντ) – ежелгі Мысыр билеушілері киген қос тәж. Ежелгі мысырлықтар оны көбінесе секхемти (sḫm.ty), яғни "Екі күшті" деп атаған. Ол Жоғарғы Мысырдың ақ Хеджет тәжі мен Төменгі Мысырдың қызыл Дешрет тәжін біріктіретін. Пшент фараонның біріккен Мысырдың барлық жеріндегі билігін көрсететін. Онда екі жануар бейнесі бейнеленген: төменгі Мысырдың құдайы Ваджеттің символы – соққыға дайын тұрған мысырлық кобра және жоғарғы Мысырдың құдайы Нехбеттің символы – бүркіт. Бұл екі бейне Пшент тәжінің алдыңғы бөлігіне бекітіліп, "Екі бикеш" деп аталған.

Тарих

Пшенттің ойлап табылуы, әдетте, Бірінші династияның перғауыны Менеске жатқызылады, бірақ қос тәжді алғаш рет киген Бірінші династияның перғауыны Джет болды: оның Хорусы оны кигенін көрсететін тасқа қашалған жазу бар. Палермо тасындағы патшалар тізімі Төменгі Египет перғауындарының есімдерімен басталады (қазіргі уақытта мифологиялық жартылай құдайлар деп есептеледі), олар Қызыл тәж киген күйде бейнеленген. Пшентті Бірінші династияның және одан кейінгі барлық перғауындарға беру арқылы елдің бірігуі белгіленген. Ал Каир фрагменті бұл тарихқа дейінгі билеушілердің Пшент кигенін көрсетеді.

Археология

Дешрет пен Хеджет таждары сияқты, қазірге дейін ешбір Пшшент сақталмаған. Ол туралы біздің мәліметіміз тек мүсіндер, бейнелер, жазулар және ежелгі әңгімелер арқылы ғана.

Мифология

Қос тәж киген құдайлардың қатарында Хорус пен Атум немесе Ра болады, олар перғауынды бейнелейді немесе перғауынмен ерекше байланысқа ие.