Кіріспе
Неміс протестант теологы, гуманист, протестант реформаторы және христиандық еврейтанушы Конрад Пелликан (Конрад Кюрснер; Conradus Pellicanus; кейде ағылшын тілінде Конрад Пелликан деп аталады; 8 қаңтар 1478 – 6 мамыр 1556) – негізінен Швейцарияда қызмет еткен неміс протестант теологы, гуманист, протестант реформаторы және христиандық еврейтанушы.
Konrad Pellikan (Conrad Kürsner; Conradus Pellicanus; sometimes anglicized as Conrad Pellican; 8 January 1478 – 6 May 1556) was a German Protestant theologian, humanist, Protestant reformer and Christian Hebraist who worked chiefly in Switzerland.
Өмір
Пеликан 1478 жылдың 8 қаңтарында Эльзастағы Руффах қаласында дүниеге келген. Оның неміс тегі "Kurscherer" ("Kürsner") анасының ағасы, Хайдельберг университетімен байланысты дін қызметкері Жодокус Галл, 1491 және 1492 жылдары университетте немере інісін он алты ай бойы қолдаған болатын. Ол ағасы "Пелликан" деп тегін өзгертіп берген. 1493 жылы Руффахқа оралғаннан кейін Францискан монастырына кірді. Кітапханадан кітаптар алу үшін монастырь мектебінде тегін сабақ берді, ал он алты жасында монах болмаққа шешім қабылдады. Бұл қадам оның оқуына көмектесті, себебі ол 1496 жылы Тюбингенге жіберілді және ондағы Минорит монастырының сақшысы, Паулюс Скриптористің сүйікті шәкірті болды. Паулюс Скрипторис – білімі кең адам еді. Ол Руффахтағы Жоғарғы Эльзастағы Францискан монастырындағы Әйелі Катерина монастырында еврей, грек, математика және космографиядан сабақ берді. Кейін Пфорцхайм мен Тюбингенде де сабақ берді. Оңтүстік-батыс Германияда францискандар арасында тәуелсіз ой-пікірдің күшті дамығаны байқалды. Пеликан өте біртіндеп протестантқа айналды, Мартин Лютердің дінге келгені сияқты сезімдерге толы болған жоқ. Тюбингенде болашақ "үш тілде сөйлейтін адам" еврей тілін оқуға кірісті. Оның мұғалімі де, грамматикасы да болмады, бірақ Паулюс Скрипторис Майнцтен пайғамбарлардың үлкен кодексін иығына арқалап әкелді. Ол Петр Нигердің "Мессияның жұлдызы" кітабындағы бірнеше тармақтардың көшірмесінен әріптерді үйренді, ал Иоганнес Реухлиннен бірнеше кеңес алып, Мұса Кимхидің грамматикасын алғаннан кейін, Иеронимнің латын тіліндегі көмегімен Киелі кітапты өзі зерттеді. 1501 жылы ол еврей тілінің грамматикасын жазған алғашқы христиан болды. Ол 1503 жылы басылып шықты және кейін Рейштің "Философиялық марғариткасына" енгізілді. Еврей тілі оның өмірінің соңына дейін сүйікті пәні болды. Пеликан 1501 жылы діни қызметкер болды, ал 1502 жылы Базельдегі Барфуссер монастырына кірді. Базельде өткен төрт жыл өте маңызды болды, және ол уақытша кеткен кезде де Базель баспаларының жұмысына үлес қоса берді. Базельде ол Фробеннің басылымдары үшін көп еңбек етті және шіркеу христиандықтың алғашқы дәрігерлері білмеген көптеген ілімдерді үйреткенін түсінді. Ол өз ойларын ашық айтты, бірақ пікір таласты ұнатпады. Лүтердің кітаптарын таратуға белсенді қатысқаннан кейін де, күткеннен көп төзімділікке ие болды. Осылайша, азаматтық биліктің қолдауымен, ол 1519 жылдан 1524 жылға дейін Базельдегі өз орденінің монастырының сақшысы болды, тіпті лауазымын тастағаннан кейін де екі жыл монастырда қалды. 1523 жылы Базель университетінде теология профессоры болып тағайындалды. Оның дәрістері Ежелгі Келісімдегі Жаратылыс және Сүлеймен кітабына қатысты болды. Соңында, 1526 жылы жағдай қиын болғандықтан, Цвинглидің шақыруын қабыл алып, Цюрихтегі Каролинумда грек және еврей тілдерінің профессоры болды. Пеликан монахтық киімін тастап, жаңа өмірге қадам басты. Ол 1556 жылдың 6 сәуірінде қайтыс болғанға дейін осы жерде тұрды.