Кіріспе
Fort Kiowa, ресми түрде Fort Lookout және сондай-ақ Fort Brazeau/Brasseaux деп аталады, қазіргі Чемберлен, Оңтүстік Дакота және Миссуридің Биг Бенд арасындағы Миссури өзенінде орналасқан 19-ғасырлық тері сауда бекеті. 1822 жылы Колумбия тері компаниясы Американың батысында тері саудасының кеңейтуіне қызмет ету үшін салған, квадрат форт Джим Бриджер және Хью Гласс сияқты аң аулаушылар мен зерттеушілердің маңызды демалыс орны және сауда бекеті болды. 1840-шы жылдардың басында американдық тері саудасы батысқа қарай жылжыған кезде, Киова форты тасталды. Ақырында оны Миссури өзені сулап кетті, ал бүгінде ғимараттың орны Шарп көліне жататын адам жасаған су қоймасының астында жатыр.
Fort Kiowa, officially Fort Lookout and also called Fort Brazeau/Brasseaux, was a 19th century fur trading post located on the Missouri River between modern Chamberlain, South Dakota, and the Big Bend of the Missouri. Built in 1822 by the Columbia Fur Company to serve the expanding fur trade in the American West, the square fort served as an important rest stop and trading post for trappers and explorers such as Jim Bridger and Hugh Glass. In the early 1840s, as the American fur trade moved further west, Fort Kiowa was abandoned. It was eventually flooded by the Missouri River, and today the site of the building is submerged beneath the man made reservoir of Lake Sharpe.
Ерте тарих
1803 жылы Луизиана сатып алудан кейін АҚШ-тың көлемі екі есеге жуық ұлғайды және тері саудасы жаңа зерттелмеген аумақтан тез пайда табуға тырысты. Өзендер мен жер үстіндегі жолдар бойында өсіп келе жатқан фабрикалар жүйесінің бір бөлігі ретінде әрекет ететін форттар пайда болды. Фабрика жүйесі ұлттық қаржыландырылатын және басқарылатын сауда желісі болды, онда жергілікті халық белгілі бір форттарда кездесіп, дайын тауарларға тері алмастыратын. Америка үкіметі тері саудасын мемлекет меншігіне айналдырса, жергілікті тұрғындармен арақ саудасы арқылы пайда болатын азғындықты болдырмауға болады деп үміттенген еді. Зауыттық жүйе көптеген себептермен сәтсіз аяқталды. Біріншіден, фабрикаларда жұмыс істейтін ер адамдар бұрынғы әскерилер еді және тері саудасының тәжірибесі жоқ еді. Бұл адамдар терілерді жиі дұрыс қолданбайды, нәтижесінде үлкен пайдаға ие болды. Екіншіден, жергілікті тұрғындарға арақ сатып беретін жеке кәсіпкерлерді тоқтата алмады. Ішімдікке қол жеткізуге құштар жергілікті тұрғындар оны алу үшін үкіметпен жасалған келісімдерді бұзады. Соңында, фабрикаларға жергілікті тұрғындарға сыйлық беруге немесе көптеген жеке тері саудагерлері сияқты жергілікті мәдениетке сіңіруге рұқсат етілмеді. Бұл жеке тері саудагерлері мен жергілікті тұрғындарды біріктіретін басты күш болды. Зауыттар жүйесі жойылғаннан кейін жеке компаниялар пайда болып, үлкен ақша жинады. Олардың қатарында Миссуридің тері компаниясының Мануэль Лиза және Американың тері компаниясының Джон Джейкоб Астор бар еді. Бұл адамдар сол кезде Америкадағы ең бай адамдардың бірі болды. Бұл жеке компаниялар қорғандарды құрып, аң аулаушыларға демалыс орындары ретінде қызмет етті. Ең танымал бекіністердің бірі - Форт Киова, сонымен қатар Форт Лукоут деп те аталады. Форт Киова 1822 жылы Жозеф Бразо-младший Бертольд, Шоуто және Пратте француз компаниясының құрамында салынған. Брейзо 20 000 шаршы метрлік кешенді Кроу мен Сиук шабуылдарынан қорғану үшін блокхаус пен күзет мұнарасымен нығайтты. Форт Киова көп ұзамай 1823 жылы "Эшлидің жүздігі" деп аталатын сауда экспедициясының басталу нүктесі ретінде танымал болды, оған саудагерлер Хью Гласс пен Джим Бриджер кірді. Саяхат басталғаннан бірнеше ай өткен соң Глассқа сұр аю шабуыл жасады. Гласс аюды өлтіре алды, бірақ бұл процесте өмірге қауіп төндіретін көптеген жарақаттар алды. Гласстың екі серігіне Гласс қайтыс болғанша қалуды, содан кейін оны басқалармен қайта қосылғанға дейін жерлеуді тапсырды. Алайда, екеуін ертеден-ақ аракарилер қуып, Гласс жалғыз қалды. Бриджер аңшылық топқа оралып, өзінің қолбасшысына Гласстың қаза тапқанын хабарлады. Алайда Гласс аман қалып, өз жараларын өзі жаралап, 200 мильден астам қашықтықты Киова фортына қарай жыртып бара алды. Адам Хелмер сияқты ертедегілердің осы және басқа да ерліктері, олар далада қиындықтарға қарамастан табандылық танытқан, Американың батыс өңірінің фольклорында ерекше орын алды.
Соңғы тарихы
1827 жылы Бернард Пратт Бразодан Форт Киованы сатып алып, оны айтарлықтай жақсартты. Пратт бірнеше төрт бөлмелі ағаш үй, қойма және темір шеберхана салып берді. Сонымен қатар, Пратт қалмақты жергілікті шабуылдардың алдын алу үшін шамамен жиырма немесе отыз фут биіктіктегі ағаш қоршаумен қоршады. Осылайша бекініс алған Киова форты аймақтағы жергілікті тұрғындар үшін ірі сауда бекетіне айналды. Сол жылы Джон Джейкоб Астор Форт Киоуаны Праттен өзінің жылдам өсіп келе жатқан Американдық тері компаниясы үшін сатып алды. Америкадағы алғашқы мультимиллионер Астор Миссуридің жоғарғы бөлігінде өз орнын нығайту және американдық тері саудасына монополиясын кеңейту үшін Форт Киоуаны сатып алды. Астор Миссури өзенінің жоғарғы жағында өте бай аймақ бар екенін анықтады. Алайда 1830-шы жылдардың соңында Астордың американдық тері компаниясы Форт-Киоуаны тастауға мәжбүр болды, өйткені бір кездері табысты тері саудасы бірнеше факторларға байланысты пайдасыз болды. Біріншіден, бауырлардың жетіспеушілігіне себепші болды. Екіншісі, Америка мен Еуропада теріге деген сұраныс аз болды, өйткені жаңа стиль, жібек шапқыштар танымал болды. Соңында, америкалық аң аулаушылардың жерлестер өздерінің жері деп санайтын жерлеріне кіріп кетуі жергілікті тайпаларды ашуландырып, олар аң аулаушыларға қарсы көтеріліске шықты. Америкадағы тері саудасы сұраныс пен ұсыныс төмендеуімен жойылып кету қаупіне ұшырады. 1840 жылы Джозеф ЛаБардж, бұрынғы пароход капитаны, Форт Киованы қыстау орны және Үндістан агенттігі ретінде сатып алды. ЛаБарджда көптеген үнді агенттері болды, олардың жұмысы жергілікті тайпалар мен евроамерикандықтар арасындағы сауданы бақылау және бақылау болды. Бұл агенттер соңғылардың арасында танымалдылығын жоғалтты, олар оларды жергілікті халықтарды қанаушылар ретінде қарастырды, өз мүдделерін көздеген жемқор басшылар. Көпшілік пікір салыстырмалы түрде дұрыс болды, өйткені көптеген үнді агенттері 1840 жылдары сыбайлас жемқорлық анықталғаннан кейін ауыстырылды. ЛаБардж иелігінде Форт Киова табысты емес іс болды, нәтижесінде ол оны бір жыл ішінде тастап кетті. ЛаБардж - Форт Киованың соңғы белгілі тұрғыны.
Бүгін
Форт Киова қазіргі уақытта су астында, мүмкін Фрэнсис Кейс көлінің бөгеті астында. Форт Киованың бір кездері тұрған жері Оңтүстік Дакотаның Ұлттық тарихи форты ретінде танылған. Форт Киова туристік аттракцион ретінде жарнамаланады, онда оқиғалы туристер Хью Гласстың 1823 жылы жасаған жолын жалғастыра алады. 2015 жылы шыққан "The Revenant" фильмі Хью Гласстың өміріне негізделген.