Кіріспе
Форт Камберленд шайқасы (сонымен қатар Эдди көтерілісі деп те аталады) – 1776 жылдың соңында Джонатан Эдди бастаған шағын ополчення жасағының Америка революциялық соғысын Нова-Шотияға әкелуге жасаған әрекеті. Массачусетс штатының шектеулі логистикалық көмегімен және төрт жүзден бес жүзге дейінгі ерікті ополчення мен үндістермен қаруланған Эдди 1776 жылдың қараша айында орталық Нова-Шотиядағы Форт Камберлендті қоршауға алып, шабуылға тырысты (қазіргі Нова-Шотия мен Нью-Брансуик арасындағы шекараға жақын). Фортты қорғаған, француз және үнді соғысының қатысушысы Джозеф Горехам басқарған Корольдік қоршау америкалық полкі, Эдди ополченнясының фортқа шабуылдау әрекеттерін сәтті кері қайтарды. Ал қоршау 29 қарашада RFA және теңіз күштерінің қосымша күштері қоршаушыларды ығыстырғанда тоқтатылды. Қоршауға көмектескен жергілікті тұрғындарға жаза ретінде көптеген үйлер мен шаруашылықтар қиратылды, ал патриоттық көзқарастарды ұстанғандар аймақтан қуылды. Форт Камберлендтің табысты қорғалуы британдық теңіздік иеліктерінің аумақтық тұтастығын сақтап, Нова-Шотия соғыс бойында британдық тәжге адал болды.
The Battle of Fort Cumberland (also known as the Eddy Rebellion) was an attempt by a small number of militia commanded by Jonathan Eddy to bring the American Revolutionary War to Nova Scotia in late 1776. With minimal logistical support from Massachusetts and four to five hundred volunteer militia and Natives, Eddy attempted to besiege and storm Fort Cumberland in central Nova Scotia (near the present day border between Nova Scotia and New Brunswick) in November 1776. The fort's defenders, the Royal Fencible American Regiment led by Joseph Goreham, a veteran of the French and Indian War, successfully repelled several attempts by Eddy's militia to storm the fort, and the siege was ultimately relieved when the RFA plus marine reinforcements drove off the besiegers on November 29. In retaliation for the role of locals who supported the siege, numerous homes and farms were destroyed, and Patriot sympathizers were driven out of the area. The successful defense of Fort Cumberland preserved the territorial integrity of the British Maritime possessions, and Nova Scotia remained loyal throughout the war.
Өмірбаян
Жаңа Шотландия Америка Тәуелсіздік соғысының басында көбінесе нашар қорғалған еді, ал шығыс аймақтардағы алабалықтар американдықтар бастаған көтеріліс қаупін тудырды. 1776 жылдың басында Галифаксқа бірнеше күшейткіш әскер келгенімен, провинцияның шекаралары нашар қорғалды. Форт Камберленд қазіргі Жаңа Шотландия мен Жаңа Брансуик арасын байланыстыратын Чигнекто мойынында орналасқан. Бұл аймақ бұрынғы француз Акадия колониясы мен британдық Жаңа Шотландия арасындағы қақтығыстарда стратегиялық маңызға ие болды. Алғашқыда 1750 жылы француздар салған Форт-Бозежур деп аталған Камберленд форты қиын жағдайда болды. 1755 жылы Форт-Бозежур шайқасында француздардан басып алынған бекіністер, Жеті жылдық соғыстан кейін британдықтармен аз гарнизонмен қамтамасыз етілді және 1768 жылы тастап кетілді. 1775 жылдың маусым айында генерал Томас Гейдж полковник Джозеф Горехамға провинцияны патриоттардың әрекеттерінен қорғау үшін Жаңа Шотландияда Рояльдік қоршаудағы американдық жаяу әскер полкін және жергілікті тұрғындарды жинауды бұйырды. 1776 жылдың жазында фортқа келген полковник Горехам және RFA-дан 200 лоялист әскерінен тұратын гарнизон, ғимаратты қорғануға лайықты жағдайға келтіру үшін бар күштерін жұмсады. Бірақ Горехам жеткілікті азық-түлікпен қамтамасыз етілмеген, ал оның әскерлеріне азық-түлік, киім-кешек сияқты ең қажетті заттар жетіспеді. Сонымен қатар, жергілікті тұрғындар көбінесе патриоттарды қолдады және фортты жақсартуға көмектесуден бас тартты, тіпті гарнизон мүшелерін дезертирлеуге итермелеуге тырысты.
Жаңа Шотландиядағы наразылық
Джонатан Эдди Массачусетс штатында туылған, Форт орналасқан Камберленд округінің тұрғыны болды. Ол және Джон Аллан провинциялық ассамблеяда қызмет еткен, аймақтағы Патриоттық қозғалыстың бастамашылары еді. Нова-Шотиядағы ашу-анаға толы ошақтардың бірі осы аймақ болды. Патриоттардың басқа да маңызды орталықтары – Санбери округінің (қазіргі Нью-Брансуик) Сент-Джон өзені жағалауындағы Могервилл және Кобекид, сондай-ақ Пиктоу мен Пасамакуодди шығанағы аймағы (қазіргі Мэн мен Нью-Брансуикті бөліп тұрады) болды. Бұл аймақтардағы патриоттар бір-бірімен байланыста болды, ал Камберленд пен Могервиллдегі патриоттар жақын жердегі тума тайпаларды (Пассамакуодди, Малисет және Микмак) өздерінің ісіне қызықтыруға тырысты. 1776 жылдың басында Эдди Массачусетске барып, Нова-Шотиядағы әрекеттерді қолдауға саяси және әскери жетекшілерді иландыруға тырысты, ал Аллан Нова-Шотияда қолдаушылар табуға күш салды. Алланның жұмысын полковник Горхэм мен оның әскерлерінің Форт Камберлендті қайта нығайтуға келуі және Нова-Шотияның бұрынғы вице-губернаторы, белсенді лоялист Майкл Франклиннің әрекеттері қиындатты. Эдди 1776 жылдың маусымында Нова-Шотияға ештеңесіз оралды, бірақ Горхэм оның басына сыйақы тағайындаған екенін білді. Горхэмнің Фенциблінің Камберленд аймағындағы әрекеттері Патриоттардың қызметін жасырынға мәжбүр етті, нәтижесінде осы қызметтің орталығы Могервиллге көшірілді. Француз және үнді соғысының қатысушысы Горхэм, патриоттардың тума тайпаларына ықпалын азайтуға қол жеткізді, онда Микмактар тарап тартпады, ал Малисет және Пассамакуодди тайпалары, бастапқыда патриоттарды қолдағанмен, Эдди үміттене алған немесе уәде алған көлемде қолдау көрсетпеді. Эдди тамыз айында Массачусетске қайта оралды. Екінші Континенталды Конгресс пен Джордж Вашингтон Нова-Шотиядағы әскери іс-қимылдарға рұқсат бермесе, қаржыландырмаса немесе басқаша қолдау көрсетпесе де, Эдди Массачусетс провинциялық Конгресін Форт Камберлендке шабуыл жасау үшін материалдық көмек (негізінен мылтықтар, оқ-дәрілер, ұнтақ және басқа да әскери жабдықтар) беруге көндіре алды.
Милицияны көтеру
Эдди қыркүйек айында Бостоннан шығып, Макиасқа жүзіп барып, онда шамамен 20 адамды жинады. 13 қазанда бұл топ Макиастан Пасамакуодди шығанағына қарай жол тартты. Сол күні, ұзақ мерзімді әскери жоспарды жасап жүрген Джон Аллан да Кампобельо аралынан Макиасқа жүзіп кетті. Екі топ теңізде кездесіп, Аллан Эддиді жоспарынан бас тартуға көндіруге тырысты, оған Микмактардың (Новая Шотландиядағы ең ірі тайпа) оған көмектеспейтінін хабарлады. Аллан Эддиден Кампобельода күтіп отыруға уәде алды, ал ол Макиаста кеңеспен кездесу үшін кетті. Макиас кеңесі жергілікті тайпалардың қолдауының аз екенін білген соң, Эддиге хат жіберіп, әрекеттен бас тартуға шақырды. Бірақ Эдди табандылық танытып, Кампобельодан кетіп, тобына тағы тоғыз Passamaquoddy жауынгерін қосты. Кампобельодан Эдди Сент-Джон өзенімен Могервиллге дейін жүзіп, онда 27 адамды жинады, содан кейін Аукпакедегі Малисейт елді мекеніне (қазіргі Фредериктон қаласынан өзен жоғары) барды. Сол жерде ол Пьер Томахтың, Малисейт тайпасының бас қолбасшысының, соғысқа қатысуға ниеті жоқ екенін білді. Эдди Томахтың қарсыласы Амброаз Сент-Обинді және 15 адамды экспедицияға қосылуға көндірді, бұл үшін Могервилл қауымдастығы осы адамдардың отбасыларын асырауға келісім берді. Бірақ тағы бір көңіл көштірді, Сент-Обиннің бұрынғы сапарында айтқандай, жергілікті акадиялықтардың ешқайсысы да қосылмады.
Кіріспе
72-ге жуық саяхатшысы бар күшпен Эдди Фанди шығанағымен Шеподи бекінісіне дейін жүзіп барды. Бұл бекіністің нақты орналасқан жері, қыркүйек айында Жозеф Горехам құрған болуы мүмкін, әлі де даулы. Ол бүгінгі Хопвелл Кейп, Нью-Брансуик, шығанақтың батыс жағында, немесе шығыс жағындағы Форт Фолли Пойнт болуы мүмкін. Қалай болғанда да, 25 қазанда Эдди Горехамның жасағынан қарауылды тұтқынға алып, біреуін өлтіріп, екіншісін жаралады. Бұл күштің артуымен Саквиллге бет алды, онда көшпенділер қосылып, күшті (Эддидің мәліметінше) шамамен 180 адамға жеткізді. 4 қарашада Горехам Шеподи қарауылына жабдықтармен жіберілген кемедегілер жергілікті тұрғындардан Эддидің іс-қимылдары туралы естіген кезде, Эддидің іс-қимылдарынан хабардар болды. 31 қазанда "Юно" фрегаты "Полли" жабдықтау кемесін Камберленд бекінісіне сүйеп әкелді, ол Аулак өзені бойында бекіністің төменгі жағына тоқтады. "Полли" қыс бойы бекіністі қамтамасыз ететін жабдықтармен толы болды және жүк түсіру жұмыстары бірден басталды. Саквиллден жақсы көрінетін "Юно" Эддиді алаңдатты, өйткені ол бекіністің қорғанысын күшейтті. Эддидің бақытына орай, ол 3 қарашада кемеден кетіп, "Поллиді" бекіністің төменгі жағында қалдырды. 6 қарашада Эддидің қарауылдары бекініске жақындап, Горехамды жақындап келе жатқан күш туралы ескертті. Горехам "Поллиді" қорғау үшін қосымша шаралар қабылдамады және оның қиын жағдайы туралы хабар беру әрекеттері оның бұрын жіберген барлаушылардың оралуын күту шешімімен кешіктірілді. (Барлаушылардың тағдыры белгісіз; олар бекініс қоршауға алынғанша оралмады.) Сол күні кешке Эддидің 30 адамы "Поллидегі" ұйықтап жатқан күзетшілерді таңқалдырып, 13 тұтқынға алды. Олар сондай-ақ жақын жердегі, патриотқа жақын кемеге де қол сұқты. 7 қарашада таңертең Горехам Виндзорға хабар жіберу уақыты келді деп шешті. Ол сол күні таңертең кемежайға бір топ адамды жіберді. Бұл 30 адам Эддидің күшімен тұтқынға алынды, өйткені олар Эддидің кемеге бақылау жасап тұрғанын білмеді. Содан кейін "Полли" Форт-Камберлендтен шығысқа қарай Форт-Лоуренсқа жөнелтілді, онда жабдықтар түсірілді. Форттағы күзетшілер бұл әрекетті байқады, ал Горехам Эдди кемені басып алғанын түсінген соң, кемеге қарсы тиімсіз оқ атуды бастады.
On October 31, the frigate Juno escorted the supply sloop Polly to Fort Cumberland, where she docked below the fort on the Aulac River. Polly was laden with supplies to last the fort through the winter, and work began immediately to unload those supplies. Juno, easily visible from Sackville, was a concern to Eddy, since her presence added to the fort's defenses. Fortunately for Eddy, she sailed on November 3, leaving Polly docked below the fort. On November 6, Eddy's patrols began ranging closer to the fort, alerting Goreham to the approaching force. Goreham took no additional steps to protect Polly, and any attempts to get word of his predicament out were again delayed by his decision to await the return of scouts he had dispatched earlier. (The fate of the scouts is uncertain; they did not return before the fort was invested.) That evening, thirty of Eddy's men surprised the sleepy guards aboard Polly, taking thirteen prisoners. They also seized another ship, owned by a Patriot sympathizer, that happened to be anchored nearby. On the morning of November 7 Goreham decided that it was time to get a message to Windsor. He sent a party of men down to the dock that morning. These men, numbering about 30, were taken prisoner by Eddy's men as rapidly as they arrived due to their unawareness that Eddy had control of the ship. Polly was then sailed to Fort Lawrence, to the east of Fort Cumberland, where the supplies were landed. Sentries in the fort spotted the move, and Goreham, realizing Eddy had taken the ship, fired an ineffectual cannonade against the ship.
Қоршау
Горэм өзінің жағдайына баға берді. Оның гарнизонының шамамен бір төрттен бір бөлігі (60-тан астам адам) Эддимен бірге, «Полли» кемесінен тасымалдауды үлкермеген маңызды отын мен басқа да жабдықтарымен бірге тұтқынға алынды. Оның қорғанысы форттың көп бөлігін қамтитын асығыс тұрғызылған қоршаудан және алты зеңбіректерден тұрды, олардың үшеуіне ғана дұрыс орнату жұмысы аяқталған. Форттағы әскери құрам 176 адамды құрады, оның ішінде офицерлер мен артиллериялықтар бар. Келесі бірнеше күнде жергілікті жасақтар келді, гарнизонның санын шамамен 200 адамға жеткізді, бірақ олардың арасында ауруға байланысты жауынгерлік қабілеті төмен адамдар да болды. 7 және 8 қарашада ол Эддидің қамауынан хабаршыларды шығаруға тағы да тырысты, бірақ сәттілікке жете алмады. 8 қарашада Эддиге Кобекуид пен Пиктоудан шамамен 200 адам қосылды, және ол 10 қарашада әрекет етуге дайын екенін сезінді. Эдди Горэмге гарнизонын тапсыруды талап етіп хат жіберді. Горэм бас тартты, керісінше Эддидің өзі тапсыруын ұсынды. Келесі күні аймақтан тыс билік Эддидің іс-қимылдары туралы хабардар болды. Майкл Франклин Фанди шығанағында жеке қарақшыларға қарсы күзетте жүргенде, алынған паромды тауып алды және оның жолаушыларынан Эддидің белсенді екенін білді. Томас Диксонның күш-жігері арқасында жаңалық Галифаксқа жеткенде, лейтенант-губернатор Марриот Арбутнот 15-ші күні Аннаполисте орналасқан барлық қолдағы кемелерге Виндзордағы Форт-Эдвардқа барып, қоршауды жеңілдету үшін әскерлерді сүйемелдеуге бұйрық берді. Комодор сэр Джордж Коллиер бұрын HMS Vulture кемесін Фанди шығанағына жіберген, сондықтан ол HMS Hope кемесіне Vulture кемесін табуға бұйырды, осылайша ол көмектесе алатын еді. Алайда, Hope кемесі олжа алып, Галифаксқа қайтып келді, содан кейін оны Форт-Камберлендке жабдық жеткізуге аттандырды. Сол уақытта Vulture кемесі Виндзорға келді, онда ол бірнеше мортықшылар мен Фенсиблдерді алып қойды. Артиллериясы болмағандықтан, бүлікшілер 12 қараша күні түнде фортқа шабуыл жасауға тырысты, Горэмнің қорғанысының әлсіз жерлерінен күшін аударуға тырысты. Тәжірибелі Горэм бұл әрекетті аңдап, шабуылды тойтарды. Эддидің Малисит тайпасынан бір сарбаз фортқа кіріп, қақпаны ашуға жақындады, бірақ соңғы сәтте тоқтатылды. Сәтсіз шабуылдан кейін Эдди экспедицияны бақылаудан шығарды, өйткені оған қарсы басшылар кеңесі құрылды. Кеңес тапсырған 22 және 23 қарашадағы түнгі шабуылдар бірнеше ғимараттарды басып алып, өртеп жіберді, бірақ Горэм бекем тұрып, шабуылдаушылар қайтадан кері шегінді. 27 қарашада Vulture кемесі келді. Көмек келген соң шегінудің орнына, бүлікшілер күзетін күшейтті; Горэм өзіне қарсы күштердің мөлшері туралы ақпарат алып, шабуылға дайындалды. 29 қарашаның таң атуымен майор Томас Батт Vulture кемесінің мортықшылар тобы мен Корольдік Фенсибл американдықтарынан 150 адамды басқарып, Эддидің әскерін шашыратты, бірнеше адамды өлтіріп, жаралады, өзінің жағынан екі адам қаза тауып, үш адам жараланды.
Салдары
Бэттің әскерлері Эддидің әскерін қуды, бірақ нашар ауа райы мен жеткілікті аяқ киімнің болмауы салдарынан ол қуып жете беруден бас тартты. Эддидің күштері шашырап кетті, көптегені Маугервиллге қарай шегінді. Массачусетс штатының кейбір сарбаздары Макиасқа жету үшін екі айдан астам уақыт жұмсады. Көтерілісшілерді қолдаған үйлер мен шаруашылықтар жаза ретінде өртеліп, бірақ британдық билік тұтқынға алынған көтерілісшілерге, соның ішінде Ричард Джон Юниаккеге, кейіннен Нова-Скотияның бас прокуроры болғанға, кеңшілік танытты. Горехам қаруларын тапсырғандарға кешірім ұсынысын жасады, оны 100-ден астам жергілікті тұрғын қабылдады. Форт Камберлендтегі жеңіс британдықтардың Нова-Скотиядағы беделін нығайтты, бір жағынан Аллан мен Эдди сияқты патриоттарды провинциядан қуды, екінші жағынан қалғандарын, көбінесе адамдардан тәжге адалдық серт беруді талап ету арқылы, қорқытты. Соғыс аяқталғанға дейін кейбір тәртіпсіздіктер жалғасты (мысалы, Мирамичи шайқасы), бірақ одан әрі ірі әскери қауіп туындамады. Ең маңызды әрекет 1777 жылдың жазында болды, онда Джон Алланға Конгресс Нова-Скотияда әрекет етуге рұқсат берді; алайда, Сент-Джонда осы мақсат үшін аз ғана күш жиналды, және британдықтар күш көрсету арқылы бұл әрекетке тоқтатты. Эдди Алланның жұмысына қатысқан болуы мүмкін, бірақ оның 1777 жылдың тамызына дейінгі қимылдары белгісіз. Комодор Коллиер Алланның жоспарларын жорықтап, Макиасқа шабуыл жасады. Эдди 1777 жылдың 13-15 тамызындағы шайқаста Макиас қорғанысын басқарды. (Коллиердің әрекеті шын мәнінде қажетсіз болды; Массачусетс провинциялық конгресі тамыздың басында Нью-Йорк штатының солтүстігінде генерал Джон Бургойн армиясының тудырған қауіпті ескере отырып, Аллан экспедициясы үшін жиналған күштерді таратуға дауыс берді.) Форт Камберленд шайқасы Нова-Скотия мен Нью-Брансуиктің 19 ғасырлық тарихтарында жақсы сипатталмаған, көбінесе қысқаша айтылған. Қоршауға жергілікті тұрғындардың (үндістер, акадиялықтар және ағылшын тілділер) қатысуы көбінесе азайтты немесе белгісіз қалды. Форт Камберленд орны Канаданың ұлттық тарихи ескерткіші ретінде сақталған және оны Канада парктері басқарады.