Кіріспе

Фридрих Карл Бидерманн (25 қыркүйек 1812 жылы Лейпцигте, Саксония Корольдігі – 5 наурыз 1901 жылы) – неміс профессоры, саясаткер және баспагер, Германия бірігу процесінде Германиядағы либералдық қозғалыстың дамуына зор үлес қосты.

Ерте өмір және білім

Фридрих Карл Бидерманн 1812 жылдың 25 қыркүйегінде Лейпцигте дүниеге келген. Ол анасымен бірге өмір сүрді, ал әкесі туралы көп болжамдар бар. Бидерман жас кезінде білімге құмар болды және тоғыз жасында Дрездендегі еркін масондар басқаратын мектепке түсті. Бидерманның бұл мектепте болған уақыты оған қатты әсер етті, ол кейін ешқашан толыққанды жазылмайтынын жазды. Ричард Базиллионның пікірінше, оның зұлымдық пен қанаушылыққа деген жек көруі осы ертедегі зорлық-зомбылықтан туындаған. Бидерманн 1830 жылы Лейпциг университетіне қабылданды, ал 1833 жылы Гейдельберг университетінде оқыды, онда ол ғылыми мансапқа ұмтыла бастады. Ол 1835 жылдың мамырында Лейпцигте докторлық диссертациясын қорғап, философиядан сабақ беруге кірісті, 1838 жылы профессор атанды.

Әлеуметтік мәселе

1830 және 1840 жылдары Бидерман және көптеген басқа либералдар индустрияландыру мен қарқынды қалалану салдарынан жұмысшы және бай таптар арасындағы айырмашылықтың тез өсіп келе жатырғанын байқады. Оның туған жері Саксония осының салдарынан ең ауыр зардап шеккен және ең тығыз халқы бар неміс мемлекеті болды. Қалалардағы тұрмыс деңгейі мен өмір сапасы орасан зейінсіздікке ұшырады. Өндірістік жұмысшыларды қорғаған дәстүрлі цехтар фабрикаларға арзан өнім шығару үшін аз білімді жұмыс күші қажет болмағандықтан таратылып жатты. Карл Бидерман және басқа да қалалық зиялылар тұрмыс жағдайларын жақсарту және жаңадан пайда болған жұмысшы табының лайықты тұрмыс деңгейін қамтамасыз ету үшін жылдам жаңару қажеттігін түсінді. Қоғамдық тәртіпсіздік күшейіп, қалаларда көтерілістер басталғанда, Бидерман "қоғамдық бейбітшілік жұмысшы табына әділдік орнатуға байланысты" дегенге көз жеткізді. Оның Әлеуметтік мәселе туралы еңбегінде, егер үкімет тиімді басқару және әлеуметтік көмек көрсету саясатын қолданса, жұмысшы табына жүктелген ауырлықты азайтуға болатынын айтты. Ол әлеуметтік мәселе туралы көптеген мақалаларын тоқсандық журналында жариялады және 1846 мен 1847 жылдар аралығында Лейпциг пен Дрезденде осы тақырыпта бірнеше лекция оқыды. Ол көптеген социалистік ойшылдарды зерттеді, олардың әлеуметтік теңдікке берілгендігіне құрмет көрсеткенмен, либерализмді және мемлекеттің әлеуметтік көмек көрсетудегі рөлін шектеуді жақтады.

Германияның бірігуіндегі саяси рөлі

1848 жылы Франкфурт Парламентіне қосылғанда, Бидерман бұрыннан-ақ беделді либерал ретінде танымал болған. Ол 1845 жылы шектен тыс цензураны сотқа салғандықтан, сөз бостандығын жақтаушы ретінде кеңінен белгілі болған саяси және әлеуметтік сыншы болды. Оның сотының үлкен даңқының арқасында көптеген адамдар оны Саксониядағы либералдық партияның жетекшісі деп мойындады. Парижбен ақпан революциясынан кейін, ол Лейпцигтік делегацияны Саксонияның билеушісі Фридрих Август II қабылдауына алып барды, мақсаты – оны Бундестагқа халық өкілдігін ашуға көндіру болатын. Фридрих мұны тыңдамады және Саксония наурыз революциясын бастады. Режим құлағаннан кейін Бидерман уақытша үкімет ретінде жұмыс істейтін Елулік комитеттегі қызметке кірісті. Ол пруссиялық монархияны және Англиядағыдай конституциялық жүйені қолдады. Бүкіл процестің бойымен ол пролетариаттың мүддесін қорғайтын әлеуметтік реформаның тұрақты жақтаушысы болды.

Франкфурттан кейін

1863 жылы Лейпцигке оралғаннан кейін ол Deutsche Allgemeine Zeitung газетін басқарды және 1865 жылы профессорлық лауазымына қайта орналасты. Ол қайтадан Саксония Жоғарғы Палатасының мүшесі болды, ал 1871 жылдан 1874 жылға дейін Германия Рейхстагының депутаты болды. 1901 жылдың 5 наурызында Лейпцигте қайтыс болды. Бидерманның ең маңызды еңбектері: "Пауль шіркеуінен естеліктер" (Лейпциг, 1849); "18 ғасырдағы Германия" (Лейпциг, 1854–1880); "Фридрих Ұлы және неміс рухани өмірінің дамуымен қарым-қатынасы" (Брансвик, 1859); "Германия тарихы 1815–1871" (Берлин, 1891); "Неміс халықтарының мәдени тарихы" (Висбаден, 1901). Ол сонымен қатар "Кайзер Генрих V" (Веймар, 1861); "Кайзер Отто III" (Лейпциг, 1862) және "Страсбургтың соңғы бургомистрі" (Лейпциг, 1870) атты пьесаларды жазды.