Кіріспе

Американдық автоспорт командасының иесі және жүргізушісі Карл Артур Хаас (26 ақпан 1929 – 29 маусым 2016) – американдық автожарыстар кәсіпкері. Ол Пол Ньюман және Майк Ланиганмен бірлесіп Champ Car және IndyCar серияларында «Ньюман/Хаас/Ланиган Racing» командасына иелік етті. Ол сонымен қатар NASCAR Nationwide Series-те сынға түскен «Carl A. Haas Motorsports» және «Haas Lola Formula One» командаларына да ие болды.

Ерте өмір

Хаас Германияның Людвигсхафен-ам-Райнда дүниеге келді. 1938 жылдың наурыз айында АҚШ-қа эмиграциялады. Ол голландтық еврейлердің ұрпағы еді. Оның әкесі 1930 жылдары Германиядан қашып кеткен. Ол алған ақшаны 1952 жылы спорттық автомобильдер жарысына қатысуға жұмсады және Ferrari, Porsche, MG және Jaguar көліктерін айдап көптеген жарыстарда жеңіске жетті. 1960 жылдардың басында команданы басқару және жарысқа байланысты басқа да бизнестерге көбірек назар аудару үшін жүргізушіліктен зейнеткерлікке шықты. 1967 жылы ол Lola Cars компаниясының АҚШ-тағы эксклюзивті импорттаушысы болды және компанияның жарыс әлемінде ұлттық деңгейде танылуына көмектесті. Оның жеке компаниясы, Carl A. Haas Auto Imports, 1960 жылы Иллинойс штатының Линкольншир қаласында құрылды.

1970 жылдары Хаас түрлі жарыс серияларында командалар құрды, оның ішінде Formula 5000, Can-Am Series және Super Vee сериялары бар. Оның Can-Am жүргізушілерінің арасында Masten Gregory, Peter Revson, Jackie Stewart, Brian Redman, Alan Jones, Patrick Tambay, Jacky Ickx және David Hobbs болды. Оның Super Vee жүргізушісі Eddie Miller серияда жеңіске жетті. 1985 жылы ол FORCE шассиін пайдаланып Haas Lola Formula One командасын басқарды. Сонымен қатар, ол сегіз маусым бойы Travis Carterмен NASCAR Winston Cup Series командасының серіктесі болды. 1983 жылы Хаас актер Пол Ньюменмен бірлесіп Championship Auto Racing Teams (CART) сериясында Newman/Haas Racing командасын құрды. Команда келесі жылы Марио Андреттимен алғашқы CART титулын жеңіп алды, содан кейін тағы үш серия чемпионатын жеңіп алды: Майкл Андретти 1991 жылы, бұрынғы Формула-1 әлем чемпионы Найджел Манселл 1993 жылы және бразилиялық Криштиану да Матта 2002 жылы. CART пен IndyCar арасындағы бөлініс және CART банкроттығынан кейін, Newman/Haas CART сериясының жаңаруы – Champ Car World Series-те Себастьен Бурдемен 2004, 2005, 2006 және 2007 жылдары жеңіске жетті. CART-те жұмыс істеген жылдары Хаас сигарга деген құштарлығымен танылды. Пит-лейнде темекі шегуге тыйым салынғандықтан, ол жарыс кезінде от жақпаған сигараны шайнап отыратын, көбінесе екі жағынан да. 1999 жылы Жапониядағы Твин Ринг Мотегиде өткен жарыстың жаттығу кезінде Майкл Андретти мен Хуан Пабло Монтойя соқтығысқанда, Хаас ашуланып Монтойяның команда иесі Чип Ганассиге сигарын лақтырып жіберді. F5000, CART, Champcar және IRL жарыстарында жеңіске жеткен санаулы команда иелерінің бірі Хаас жарысты насихаттауға да белсенді қатысты. Ол 2003 жылы таратылғанға дейін CART Басқармасында қызмет етті және 2001 жылы SCCA Pro Racing бөлімінің төрағасы болып зейнеткерлікке шықты. Сонымен қатар, ол 1996 жылы зейнеткерлікке шыққанға дейін SCCA Басқармасының төрағасы болып рекордтық төрт мерзім бойы қызмет етті. Хаас Road America директорлар кеңесінің мүшесі де болды. Хаас Милуоки Миліндегі жарыстарды ұйымдастырды, CART жарыстарын, NASCAR Busch Series, NASCAR Craftsman Truck Series және American Speed Association жарыстарын өткізді. Ол сондай-ақ Хьюстон Гран-приін де ұйымдастырды. Жалпы алғанда, Хаас командалары үш онжылдық ішінде 11 чемпионатты жеңіп алды. IMS оны "автожарыс тарихындағы ең күшті адамдардың бірі" деп атады. 2007 жылы SCCA Даңқ залына енгізілді.

Жеке өмір

Хаас әйелі Бернадеттпен бірге Иллинойс штатының Лейк-Форест қаласында тұрды. 2016 жылдың 7 шілдесінде ол 2016 жылдың 29 маусымында үйде қайтыс болғаны жарияланды.