Джон Скотт Бердон Сандерсон: Ағылшын физиологының өмірбаяны

Кіріспе

Ағылшын физиологы (1828–1905)

Сэр Джон Скотт Бурдон Сандерсон, 1-ші баронет, FRS, HFRSE D. Sc. (21 желтоқсан 1828 – 23 қараша 1905) – Ньюкасл-апон-Тайн қаласының жанында дүниеге келген ағылшын физиологы, Нортумбриялық танымал отбасының мүшесі.

Өмірбаян

Ол 1828 жылғы 21 желтоқсанда Ньюкасл-апон-Тайн қаласының жанындағы Джесмондта Ричард Бердонның (1791-1865) және оның әйелі Элизабет Сандерсонның ұлы ретінде дүниеге келді. Оның анасының әкесі – сэр Джеймс Сандерсон, бірінші баронет. Әкесінің әкесі – сэр Томас Бердон. Ол медициналық білімін Эдинбург университетінде «Қандағы түсті денешіктердің метаморфозасы туралы» диссертациясымен және Парижде алды. Лондонға қоныстанғаннан кейін 1856 жылы Паддингтон ауданының денсаулық сақтау меңгерушісі болды, ал төрт жылдан соң Миддлсекс ауруханасы мен Бромптон жеке ауруханасының дәрігері қызметін атқарды. 1871 жылы Ламбеттегі Браун институтының алғашқы директоры болып тағайындалды, ал 1874 жылы Лондон университетінің колледжінде физиология профессоры болды және 1882 жылға дейін осы лауазымды сақтап қалды. 1882 жылы Оксфордта физиология кафедрасы ашылғанда, ол оның бірінші иегері болып таңдалды және бірден антививисекциялық қозғалыстың күшті қарсылығына тап болды. Университет оған жұмысын жүргізу үшін тиісті зертхана, оқу залдары және т.б. құруға көп ақша жұмсау туралы ұсынысқа кейбіреулер экономикалық себептермен қарсы болды, бірақ көбінесе ол жануарлармен жүргізілетін тәжірибелердің пайдалылығы мен қажеттілігін жақтағандықтан. Алайда, бұл ұсыныс аздаған көпшілік дауысымен (88-ке 85) қабылданды, сондай-ақ сол жылы Корольдік қоғам оған өсімдіктерде байқалатын электр құбылыстарын, ұсақ организмдердің аурулармен байланысын және физиология мен патологияға қосқан үлесі үшін Корольдік медаль табыс етті. 1885 жылы Оксфорд университеті лабораторияны аяқтауға жақындаған кезде, оның мақсаттары үшін үш жыл бойы жылына 500 фунт стерлинг жұмсау туралы дауыс беруге шақырды. Бұл ұсынысқа Сандерсонның қарсыластары, антививисекционистер, соның ішінде Э.А. Фриман, Джон Раскин және Оксфорд епископы Макарнесс қарсы шықты. Ақырында, ақша 412 дауысқа 244 дауыспен мақұлданды. Оның биология және медицина саласындағы жетістіктері оған көптеген құрмет әкелді. Ол 1867 және 1877 жылдары Корольдік қоғамның Крониян лекторы, ал 1891 жылы Корольдік дәрігерлер колледжінің лекторы болды. 1878 жылы Дәрігерлер колледжі алдында Харвеяндық лекциясын оқыды, 1893 жылы Нотингемдегі Британ қауымдастығының президенті болды және үш Корольдік комиссияда қызмет етті: ауруханалар (1883), туберкулез, ет және сүт (1890) және Лондон университеті (1892). Ол 1905 жылғы 23 қарашада Оксфордта қайтыс болды. Ол Оксфордтағы Вулверкот зиратында жерленген.

He was born at Jesmond near Newcastle upon Tyne on 21 December 1828 the son of Richard Burdon (1791 1865) and his wife Elizabeth Sanderson. His maternal grandfather was Sir James Sanderson, 1st Baronet. His paternal grandfather was Sir Thomas Burdon. He received his medical education at the University of Edinburgh with the thesis "On the metamorphoses of the coloured corpuscles in extravasated blood" and at Paris. Settling in London, he became Medical Officer of Health for Paddington in 1856 and four years later physician to the Middlesex Hospital and the Brompton Consumption hospitals. He became first principal of the Brown Institution at Lambeth in 1871, and in 1874 was appointed Jodrell Professor of Physiology at University College London, retaining that post until 1882. When the Waynflete Chair of Physiology was established at Oxford in 1882, he was chosen to be its first occupant, and immediately found himself the object of a furious anti vivisectionist agitation. The proposal that the university should spend a large amount of money providing him with a suitable laboratory, lecture rooms, etc., in which to carry on his work, was strongly opposed, by some on grounds of economy, but largely because he was an upholder of the usefulness and necessity of experiments upon animals. It was, however, eventually carried by a small majority (88 to 85), and in the same year the Royal Society awarded him a Royal Medal in recognition of his researches into the electrical phenomena exhibited by plants and the relations of minute organisms to disease, and of the services he had rendered to physiology and pathology. In 1885 the University of Oxford was asked to vote £500 a year for three years for the purposes of the laboratory, then approaching completion. This proposal was fought with the utmost bitterness by Sanderson's opponents, the anti vivisectionists including E. A. Freeman, John Ruskin and Bishop Mackarness of Oxford. Ultimately the money was granted by 412 to 244 votes. His attainments, both in biology and medicine, brought him many honours. He was Croonian Lecturer to the Royal Society in 1867 and 1877 and to the Royal College of Physicians in 1891. He gave the Harveian Oration before the College of Physicians in 1878, acted as President of the British Association at Nottingham in 1893 and served on three Royal Commissions: on Hospitals (1883), on Tuberculosis, Meat and Milk (1890), and on a University for London (1892). He died in Oxford on 23 November 1905. He is buried in Wolvercote Cemetery in Oxford.

Отбасы

1853 жылы ол Ридли Хайм Гершельдің қызы, жазушы Гетал Гершельге үйленді. Оның өмірбаянын әйелі жазды. Олардың балалары болмады. Ол ғалым Джон Скотт Холдейннің шешесінің інісі болды.