Трстено: Хорватияның тарихи бағы және «Трондар ойыны» саябағы

Кіріспе

Трстено (Далмация: Canait) — Хорватияның оңтүстігіндегі ауыл, әкімшілік жағынан Дубровник қаласына қарасты. Ол D8 тас жолында, Орашац пен Брсечине арасында орналасқан.

Демография

2021 жылғы халық санауы бойынша, оның халқы 215 адамды құрады. Аробарийді 15 ғасырдың соңында Гоцце әулетінің жергілікті ақсүйектері салған, олар кеме капитандарынан саяхаттарынан тұқымдар мен өсімдіктер әкелуді сұраған. Аробарийдің нақты құрылған күні белгісіз, бірақ ол 1492 жылы, аробарийді суару үшін 15 метрлік суар құрылысы салынған кезде-ақ болған; бұл суар әлі де пайдаланылуда. 1948 жылдан бері ол Хорватия Ғылым және өнер академиясының меншігінде. Арборетум ежелгі Рагуза, Далмация және Жерорта теңізі аймағындағы парктерінің арасында ерекше орынға ие. Оған 15 ғасырлық жазғы резиденцияны қоршаған парк, ол бау-бақша архитектурасының ескерткіші, және Дрварицадағы 19 ғасырлық парк кіреді. 1945 жылы арборетум Югославия мемлекетінің меншігіне өтті және 1948 жылы табиғаттың сирек кездесетін нысаны деп жарияланды. 1950 жылдан бері оны Хорватия Ғылым және өнер академиясы басқарып келеді. 1962 жылы Арборетум Трстено ландшафт сәулетінің ескерткіші ретінде қорғалатын табиғат ескерткіштерінің тізіміне енгізілді. Қорғалатын аумақ шамамен 255 000 шаршы метрді құрайды. Трстено Хорватияның Тәуелсіздік соғысы кезінде ауыр зардап шекті және тонауға ұшырады. 1991 жылдың 2 және 3 қазанында Югославия Халық Армиясы бірнеше канонерлік кемелер мен әуе шабуылдары жасап, арборетумды өртеп, оның көп бөлігін жойды, сондай-ақ жазғы резиденция мен арборетумның ең көне бөлігіне ішінара зақым келтірді. 2000 жылы құрғақшылық кезінде болған орман өртінен арборетум тағы да ауыр зардап шекті, нәтижесінде 120 000 шаршы метр өртенді. Арборетумның мақтанышы – Трстеноның орталық базарында орналасқан екі шығыс платаны екі апаттан да зақымдалмаған. Олар 500 жылдан астам ғасырлар бойы өмір сүрген және Еуропадағы өз түріндегі бірегей үлгілер. Ежелгі ағаштардың биіктігі 45/60 метр, ал діңінің диаметрі 5 метрге жетеді. Бұрын ақсүйек отбасының сарайы болған жерде 1502 жылы жобаланған Хорватиядағы ең көне Ренессанс паркі орналасқан, онда көптеген экзотикалық өсімдіктер өседі.

According to the 2021 census, its population was 215. The arboretum was erected by the local noble family of Gozze in the late 15th century, who requested ship captains to bring back seeds and plants from their travels. The exact start date for the arboretum is unknown, but it was already in existence by 1492, when a 15 m span aqueduct to irrigate the arboretum was constructed; this aqueduct is still in use. It has been the property of the Croatian Academy of Sciences and Arts since 1948, when it was donated. The Arboretum reserves a very special place among the old Ragusan, Dalmatian and Mediterranean parks. It includes a park surrounding the fifteenth century summer residence, which is a monument of garden architecture, and a nineteenth century park at Drvarica. The arboretum passed into Yugoslav state ownership in 1945, and was declared a natural rarity in 1948. Since 1950 it has been managed by the Croatian Academy of Sciences and Arts. In 1962 the Arboretum Trsteno was registered in the list of protected natural monuments list as a monument of landscape architecture. The protected area covers around 255,000 square metres. Trsteno suffered extensive damage and looting during the Croatian War of Independence when on October 2 and 3rd, 1991, the Yugoslav People's Army launched a series of gunboat and air attacks and set the Arboretum afire, destroying a large part of it, and causing partial damage to the summer residence and the oldest part of the arboretum. The arboretum was further severely damaged in 2000 by a forest fire during a drought, when around 120,000 square metres were lost in fire. The pride of the arboretum, two Oriental Planes located on the central market place of Trsteno, survived both disasters undamaged. They are over 500 years old and are unique specimens of its kind in Europe. The ancient trees are both about 45/60 m tall and their trunks are 5 m in diameter. Within what was once the noble family's country house, there is the oldest Renaissance park in Croatia, designed in 1502, with numerous exotic plants.

Танымал мәдениетте

"Game of Thrones" телесериалының үшінші және төртінші маусымдарында Трстеньо және оның Арборетумы Корольдік астанадағы Қызыл қамал сарайының бақтары түсірілім алақаны ретінде пайдаланылды.