Кіріспе

Британдық тар жолды өнеркәсіптік вагон жолы (1795-1908) Литтл Итон Gangway, ресми түрде Дерби каналы темір жолы, Англиядағы Дерби каналына қызмет көрсететін тар жолды өнеркәсіптік вагон жолы болды.

Дерби каналы

1792 жылы Бенджамин Оутрамнан Сваркстоуннан Денбиге жақын Смитти Хаузға дейінгі кең арнаның жобаларын дайындауды сұрады, Дербидегі филиал Сандиакрдағы Эреваш каналына дейін, ол 60,000 фунт стерлингке бағаланады. Бастапқы есеп уақыт өте келе жоғалып кетті, Дербиширдің жазба кеңсесінде тек күні мен қолы қойылған карта суреті сақталған. Уильям Джессоп 1792 жылы 3 қарашада Оутрамның ұсыныстарын растады. 1793 жылғы Дерби каналы туралы заң Литтл-Итондағы Дерби каналы мен солтүстікке қарай көмiр кеніштерiнiң арасындағы темiр жол байланысын жасауға рұқсат еттi. Қайық айлағынан бастап Смит Хаузға дейін 6 шақырым, одан кейін тағы бір шақырым жерде Денби Холл кен орнына дейін жүретін. Бұдан әрі қысқа филиалдар Солтервуд Норт және Хенмур кен орындарына, сондай-ақ Денби керамикасына қызмет көрсетті. Бұл 8 шақырымдық жолдың мақсаты - Килберн мен Денбиден Little Eaton каналына дейін көмір және жалпы тауарлар, соның ішінде тас, қыш құмыра және "ағаш тырнақтары" тасымалдау.

Құрылыс

Оутрамның бастапқы жоспары ағаш төсегі бар және қайыс рельстермен темір тақталармен бекітілген әдеттегі вагондар жолы болды. Осыған сәйкес, 16 тамыз 1793 жылы Линкольн мен Стэмфорд Меркурийінде 10 000 дуғалық төсекке арналған жарнама пайда болды. Бұл ретте оған Уильям Джессоп (1745-1814 жж.) және 1788 жылы осыған ұқсас желі жасаған Честерфилд маңындағы Вингерворттың Джозеф Батлер әсер еткен болуы мүмкін. Бетлер Дербиширде бірінші болып солай істеді және Оутрамның өз жұмыстарының орнына рельстерді жеткізді деп есептеледі. Ол өзін бірінші болып тас блоктардан ұйықтайтын құрал ретінде қолданған деп есептеді. Бұларға қайыңнан жасалған тығындарды орнатып, ойық бұрғылаған. Темірден жасалған рельстердің ұзындығы әдетте 1 метр болатын (оның өзі сұраған кезде 1 метрлік рельстерді де жасап шығарған) және L пішінді көлденең қимадан тұратын, рельстің соңында тіреу арқылы бекітілетін. Бастапқыда желі 3 фут 6 дюйм болатын, кейін белгісіз уақытта 4 футқа дейін ұлғайтылды. Трассаны салу үшін қолданылатын құйма темір тақталардың бастапқы салмағы 1804 жылдан кейін жасалған тақталарға дейін көбейтілген. 1825 жылы вагондарды тасымалдайтын бір рельсті желіде тоғыз өтпелі орын болды. Әр вагон көмірдің қораптарын тасымалдайтын, ол көмірдің салмағы шамамен 150 кг-ға дейін жететін. Smithy Houses-тен бірнеше жеке желілер Денби Майн кен орнына және басқа да кен орындарына қызмет көрсетті. 1827 және 1829 жылдар аралығында одан әрі кеңейтулер жүргізілді, онда Харрисон, Паттинсон және Дэвенпорттың Денбидегі кен орнына, Килберн кен орнына және Салтервуд шұңқырына байланыс орнату үшін желілер салынды. Оутрамның Баттерли зауытында салынған вагондар төрт темір дөңгелекті шассиге немесе трамвайға бос орнатылған контейнерлерден тұратын. Контейнерді Литтл-Итоннан көтеріп, тар қайыққа толықтай тиеп, немесе жолмен тасымалдауға арналған екі дөңгелекті арбаға ауыстыратын. Литтл Итоннан канал желісі Дербидегі Гандидің кемежайында канал желісі арқылы немесе жол арқылы тарату үшін жүргізілді және контейнерлі жүйенің алғашқы үлгісі болды (алғашқы пайдалану үшін Бриджвотер каналының герцогы қараңыз). 1795 жылы каналдың өткел және Литтл Итон желісі үлкен салтанатты фанфарамен ашылды. Денбиден келген көмірдің алғашқы жүк тасуы Дербидегі кедейлерге таратылды.

Құлдырау

1856 жылы Мидленд темір жолы Риплиге арнап желісін салғанда, ол өз саудасының көп бөлігін жоғалтып, ақыры 1908 жылы жабылып қалды. Жолдың қақпасы жаңа жолға, А61 автожолына, Коксбенш арқылы өткен ескі жолды айналып өту үшін пайдаланылды. Бұл өз кезегінде ХХ ғасырдың соңында А38 магистралімен алмастырылды, оны B6179 деп төмендетті. Осылайша, үш буын автожолдың қатар жүріп, темір жолдың қалдықтары бар. Өтетін жолдың қалған жалғыз іздері - жоғарыдағы фотосуреттегі Wharf ғимараты, Джек О'Дарли көпірінің ең шығыс аркасы және Боттл Брукке тағы екі аркалы көпір, жақын маңдағы қабырғаларда пайдаланылған бірнеше ұйықтап тұрған тастар. Бұл кезеңдегі вагондар Ботамсалдың Лоунд Холл қаласындағы Ұлттық тау-кен музейінде сақталған. Литтл Итонның "Генгвей" вагонының көшірмесі Риплидің маңында Мидленд темір жолының қоржынында орналасқан.