Кіріспе
Солтүстік Кореяның Мёёянг тауындағы буддалық ғибадатхана.
Buddhist temple in Hyangsan, North Korea
Pohyon sa is a Korean Buddhist temple located in Hyangsan county in North Pyong'an Province, North Korea. It is located within the Myohyang Mountains. Founded under the Koryo dynasty at the start of the 11th century, the temple flourished as one of the greatest centers of Buddhism in the north of Korea, and became a renowned place of pilgrimage. Like most other temples in North Korea, the complex suffered extensive damage from US bombing during the Korean War. The temple is designated as National Treasure #40 in North Korea, with many of its component buildings and structures further declared as individual national treasures.
Хянгсан округінде, Солтүстік Кореяның Солтүстік Пхеньян провинциясында орналасқан буддалық ғибадатхана. Похёнса ғибадатханасы Мёёянг тауларында орналасқан. XI ғасырдың басында Корё династиясы тұсында құрылған бұл ғибадатхана Кореяның солтүстігіндегі буддизмнің ең ірі орталықтарының біріне айналып, қастерлі қасиетті орынға ие болды. Корей соғысы кезінде АҚШ бомбалауынан көптеген Солтүстік Корея ғибадатханалары сияқты, бұл кешен де қирап, көп зардап шекті. Ғибадатхана Солтүстік Кореяның №40 Ұлттық қазынасы ретінде танылған, ал құрамына кіретін көптеген ғимараттар мен құрылыстар жеке Ұлттық қазыналар деп жарияланды.
Buddhist temple in Hyangsan, North Korea
Pohyon sa is a Korean Buddhist temple located in Hyangsan county in North Pyong'an Province, North Korea. It is located within the Myohyang Mountains. Founded under the Koryo dynasty at the start of the 11th century, the temple flourished as one of the greatest centers of Buddhism in the north of Korea, and became a renowned place of pilgrimage. Like most other temples in North Korea, the complex suffered extensive damage from US bombing during the Korean War. The temple is designated as National Treasure #40 in North Korea, with many of its component buildings and structures further declared as individual national treasures.
Тарих
Похён ғибадатханасы 1024 жылы Корё әулеті тұсында құрылған және буддалық құдай Самантабхадраның (корей тілінде Похён Посал деп аталады) есімімен аталған. Имджин соғыстары кезінде жапондық әскербасы Тойотоми Хидэёши Кореяға бірнеше шабуыл жасауға бұйрық бергенде, ғибадатхана ұлы қасиетті Сосан бастаған жауынгер-монахтар тобының бекінісі болды. 73 жасында ол жапон әскеріне қарсы топтарға жетекшілік етіп, тіпті Пхеньянды жапондықтардан қайтаруға көмектесті. Ол 1604 жылы ғибадатханада қайтыс болды. Соғыс кезінде ғибадатханаға, жақын маңдағы Пурионг Эрмитажында сақталған, Чонжу түріндегі Чосон әулетінің төрт жылнамасын қорғау міндеті жүктелді. Осы көшірме соғыстан аман қалған жалғыз дана еді. 1951 жылы, Корея соғысы басталғанда, кешен АҚШ әскерлерімен бомбаланды, нәтижесінде соғысқа дейін салынған 24 ғимараттың жартысынан астамы, соның ішінде бас намаз залы қиратылды. Кейбір ғимараттар кейіннен қайта жаңартылды.
Құрамы
Похён ғибадатханасының аумағы кең. Көптеген маңызды ғимараттар Тэунг залының ортасында орналасқан, ал ғибадатхананың ортасында басқа да залдары мен ғибадатханалары бар үлкен газон жатыр. Бұрын Похён ғибадатханасына үш рәсімдік қақпа арқылы кірсе, қазір келушілер ғибадатхананың бүйіріндегі қақпадан кіреді. Сыртқы қақпа – Жогье қақпасы (曹) 1644 жылы салынған, онда екі Дева мүсіні орналасқан; қазір ол көлік қозғалысына жабық. Бұл қақпа мен Хэйтал қақпасы (解脫, "Нирвана қақпасы") – ғибадатхананың ортаңғы қақпасы арасында ғибадатхана тарихын егжей-тегжейлі баяндайтын ескерткіш стелалармен қатарласатын ағаштармен көмкерілген ұзын жол бар. Олардың кейбірінде Корея соғысынан қалған оқ жараларының іздері сақталған. Похён ғибадатханасының ішкі қақпасы – Чонван қақпасы (천, "Төрт Көк Патшасының қақпасы"), онда сол аттас буддалық құдайлардың мүсіндері орналасқан. Чонван қақпасынан тікелей өтетін жерде Мансе павильоны (萬歲, "Он мың жылдық павильон") – бұрынғы медитация залы орналасқан. 1951 жылы американдық бомбалаудан қираған Мансе павильоны 1979 жылы қайта жараңдалды, бірақ бастапқы ағаштан емес, бетоннан салынды. Павильонның алдында 1044 жылы салынған және ұлттық қазына №7 ретінде тіркелген тоғыз қабатты Табо пагодасы (多, "Көп қазыналардың пагодасы") тұр. Ғибадатхананың негізгі залы – Тэунг залы (大) да Корея соғысы кезінде АҚШ бомбалауынан қирады; 1976 жылы қайта жараңдалған, ол 1765 жылғы түпнұсқаның нақты көшірмесі болып табылады. Оның мен Мансе павильоны арасындағы аулада 14-шы ғасырда салынған және ұлттық қазына №144 ретінде тіркелген 13 қабатты Сокка пагодасы (釋) тұр. Тэунг залының оң жағында, кішкентай бақтың артында Куанум залы (觀音) орналасқан. Бодхисаттва Авалокитешвараның (қытайша Гуаньинь) есімімен аталған Куанум залы 1449 жылы салынған және ғибадатхананың ең көне ғимараты болып саналады. Ол №57 ұлттық қазына ретінде тағайындалған. Осы залдаң шығысында Рёнсан залы (靈) орналасқан.
Ғибадатхананың солтүстік-шығыс бұрышында қабырғаланған Сучунг ғибадатханасы (酬, "Адалдықты сыйлау ғибадатханасы") орналасқан. 1794 жылы салынған бұл шағын қабырғаланған кешен 1592-1598 жылдардағы жапондық шабуылдарды тойтару үшін жауынгер монахтардың отрядарын басқарған дін қызметкерлерін құрметтейді. Ішінде бір кездері осы ғибадатханада тұрып, Тоётоми Хидэёсидің басқыншы күштерін ығыстыруға үлкен үлес қосқан ұлы монах Сосанға арналған ескерткіштік рәсімдер өткізілген. Кешеннің ішінде үш патриоттық монахтарға қатысты суреттер мен реликвиялар бар портреттер залы және 1796 жылы Сосанның патриоттық істерін жазу үшін орнатылған стела орналасқан ескерткіш павильоны бар. Бұл кешен №143 ұлттық қазына болып саналады. Қасиетті орынның оңтүстігінде, газонның шығыс жағында Чанъгён павильоны (藏) – ғибадатхана архиві орналасқан. Бұл – заманауи құрылыс, өйткені алғашқы кітапхана 1951 жылы АҚШ бомбалау кезінде өртеніп кеткен. Онда ЮНЕСКО-ның мәдени мұрасы болып саналатын Трипитака Кореананың көшірмесі сақталған; ағаштан жасалған түпнұсқа баспа тақталары Хэинсада орналасқан.