Кіріспе

Англияның импорт және экспорттық баж салығы

Тоннаж және фунт – бұл Эдуард II патша тұсында алғаш рет импортталатын шараптың әрбір тоннасына (шелекке) және экспортталатын немесе импортталатын тауарлардың әрбір фунт салмағына салынатын ағылшын баж салығы мен салықтары. Дәстүрлі түрде тоннаж бен фунтты Парламент патшаға өмір бойына беруге рұқсат берді, бірақ бұл практика Карл I патшаның билік кезеңінде жалғастырылмады. 1787 жылғы Кедендік және Акциздік заңмен тоннаж және фунт жойылды.

Тарих

14-ші ғасырда енгізілген тоннаж – барлық импортталған шараптарға қосымша салынатын баж болса, фунтаж – импортталған немесе экспортталған барлық тауарларға фунттың он екі пенсінен есептелінетін баж еді. Баждар алғашқыда саудагерлермен келісім бойынша жиналды (1302 жылы фунтаж, 1347 жылы тоннаж), кейін 1373 жылы Парламент шектеулі мерзімге берді. Олар мемлекетті қорғау үшін салынған деп есептелді. Генрих VI тұсынан бастап, олар көбінесе өмір бойына берілетін болды. Чарльз I-нің «Пайдасыз Парламент» деп аталған алғашқы Парламенті дәстүрді бұзып, корольге тоннаж бен фунтажды өмір бойына емес, бір жылға берді. Бұл 1604 жылғы тоннаж бен фунтажға берілген өмірлік құқықты Джеймс I салық салуды негіздеу үшін пайдаланғанына байланысты туындаған алаңдаушылықтың нәтижесі болды. Парламент бұл шектеуді қаулылы қадам деп қарады, өйткені бұл корольдің негізгі кіріс көзі еді, ал Парламент бір жылдық мерзімді Чарльздың тәуелсіздігін шектеу үшін, оны әрі қарай жыл сайын Парламенттен қаржы сұрауға мәжбүр ету мақсатында енгізді. Бұл заң жобасы Өкілдер палатасында қабылданғанымен, Бэкингемнің 1-ші герцогы Джордж Вильерс Лордтар палатасында оны тоқтатуға сәтті әрекет жасады. Соның салдарынан Парламент Чарльзға тоннаж бен фунтаж құқығын мүлдем бермеді, бұл Парламенттің Бэкингем герцогын импичментке тарту әрекеттерімен бірге Чарльздың бірінші Парламентінің таратылуына әкелді. Алайда Чарльз рұқсатсыз тоннаж бен фунтаж баждарын жинауын жалғастырды, және бұл әрекет 1629 жылғы Чарльздың сәтсіз Парламентінің басты шағымына айналды. Чарльз Парламентті таратуға тырысқанда, депутаттар спикер Джон Финчті үш қаулы оқылғанша өз орнында ұстап тұрды, олардың бірінде рұқсатсыз тоннаж бен фунтаж төлеген кез келген адам Англияның сатқыны және жауы деп жарияланды.

Әсері

Карл I-нің парламент санкциясысыз тоннаж бен фунт жинауы оның Ұзақ Парламентінің шағымдарының бірі болып қала берді. Тоннаж бен фунт құқықтарын бас тарту және оларға байланысты туған дау-дамайлар ағылшын Азамат соғысының себептерінің бірі саналады. Реставрациядан кейін олар Карл II-ге және оның екі ізбасарына өмір бойы берілді. Королева Анна мен Георг I-нің заңдарымен бұл алымдар мәңгілікке бекітіліп, мемлекеттік қарыздың кепілі ретінде пайдаланылды, сондай-ақ кіріс табудың басқа да жолдары қолданылды.