Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1993 жылғы 1 маусымда Бурундиде өткен жылғы референдумда жаңа конституция бекітілгеннен кейін президенттік сайлау өтті. Бұл президенттікке алғашқы көп партиялық сайлау болды, ал 1984 жылғы бұрынғы сайлау елде бір партиялық жүйе болған кезде өткен еді. Сондай-ақ, бұл 1962 жылы тәуелсіздік алғаннан бергі өткізілген екінші жалпыұлттық сайлау болды. Үш кандидат сайысқа түсті, соның ішінде Бурундидегі демократия фронтының Мелхиор Ндадае 66% дауыспен қолдау тапқан президент Пьер Буйояны жеңіп шықты. Сайлауға қатысқандардың саны 97,3% құрады. Бұл сайлау Бурунди үшін шешуші кезең болды. Ол 1966 жылдан бері әскери қолдаумен сақталған тутсилердің үстемдігінің аяқталуын және ел тарихындағы биліктің алғашқы бейбіт түрде ауысуын білдірді.
Presidential elections were held in Burundi on 1 June 1993 following the approval of a new constitution in a referendum the previous year. They were the first multi party elections for the presidency, the only previous elections in 1984 having been held at a time when the country was a one party state. They were also only the second contested national elections held in the country since independence in 1962. Three candidates entered the contest, with Melchior Ndadaye of the Front for Democracy in Burundi defeating incumbent President Pierre Buyoya with 66% of the vote. Voter turnout was 97.3%. This election was a watershed for Burundi. It represented the end of the military backed Tutsi dominated state that had been in place since 1966, and the first peaceful transfer of power in the country’s republican history.
Кандидаттар
Пьер Буйоя 1987 жылы әскери төңкеріс жасап билікті басып алған қазіргі президент. Бурури провинциясынан шыққан тутси, ол биліктегі Ұлттық прогресс одағының үміткері болды. Ол ұлттық бірлік платформасымен сайлауға түсті және оны екі негізгі тутси партиясы – Демократия және экономикалық және әлеуметтік даму үшін жиын (RADDES) және Социал-демократиялық партия қолдады. Мелхиор Ндадае – Бурундидегі демократия фронтының (FRODEBU) жетекшісі және үміткері, 1986 жылы құрылған және 1992 жылы ресми тіркелген, хутулар басымдығы бар партия. Ндадае кандидатурасын негізінен үш хуту партиясы қолдады: Бурунди халқының жиыны (RPB), Халық партиясы (PP) және Либералдық партия (PL). Пьер Клавэр Сендегея – хуту және монархистік Халықтық келісім партиясының (PRP) үміткері.
Pierre Buyoya, the incumbent president who seized power in a 1987 military coup. A Tutsi from Bururi Province, he was the candidate for the ruling Union for National Progress. He ran on a platform of national unity and was supported by two predominantly Tutsi parties, the Rally for Democracy and Economic and Social Development (RADDES) and the Social Democratic Party. Melchior Ndadaye', the leader and candidate of the Front for Democracy in Burundi (FRODEBU), a predominantly Hutu party founded in 1986 and officially registered in 1992. Ndadaye's candidacy was supported by three other mainly Hutu parties the Rally for the People of Burundi (RPB), the People's Party (PP), and the Liberal Party (PL). Pierre Claver Sendegeya, a Hutu and candidate of the monarchist People's Reconciliation Party (PRP).
Салдары
Мелхиор Ндадае сайлауда жеңіске жетуі Фродебу партиясын 1993 жылғы 29 маусымда өткен парламенттік сайлауда сәтті жеңіске жете алуға қолайлы жағдайға түсірді. Ндадае 1993 жылғы 10 шілдеде Бурундидің тұңғыш хуту президенті болып ант берді. Бірақ оның билеу мерзімі қысқа ғана болды, себебі ол 1993 жылғы 21 қазанда көптеген тутсилерден құралған әскердің жасаған төңкеріс әрекеті кезінде қанымен құлдырады. Осыдан кейін ел толыққанды азамат соғысына ұшырады, ол жүздеген мың адамның өмірін қиды.
Melchior Ndadaye's election victory put FRODEBU in prime position for a comfortable win in legislative election held on 29 June 1993. Ndadaye was sworn in as the first Hutu president of Burundi on 10 July 1993. His rule would be short, however, as he was assassinated on 21 October 1993 during a military coup attempt by elements of the predominantly Tutsi army. Thereafter, the country plunged into a full scale civil war that claimed hundreds of thousands of lives.