Кіріспе
Популярлы кандидаттың сол партияның басқа кандидаттарына дауыс тартуға бейімділігі. Котталь эффектісі немесе төменгі деңгейдегі дауыс беру эффектісі – сайлауда бір саяси партияның танымал көшбасшысының сол партияның басқа кандидаттарына дауыс тартуға бейімділігі. Мысалы, АҚШ-та президенттікке үміткердің партиясы жиі жағдайда Конгресте де көптеген орынды жеңіп алады; Конгресс мүшелері президенттің «арқасында» сайланады. Бұл теория үкіметтің барлық деңгейінде кең таралған. Мемлекеттік деңгейдегі танымал кандидаттар – губернаторлар немесе сенаторлар – өз партиясының төменгі деңгейдегі сайлауларына да қолдау таба алады. Бұл, әсіресе жалпы сайлау кезінде Ұлыбритания мен Канадада жиі кездеседі. Адамдар көбінесе өздерінің аймағындағы депутаттың емес, саяси партияның бағдарламасына сәйкес дауыс береді. Бұл сондай-ақ АҚШ Сенатының немесе Өкілдер Палатасының мүшелерінің президенттік сайлау жылында, аралық сайлауға қарағанда сайлану ықтималдығының жоғары болуын көрсетеді. «Котталь эффектісі» көбінесе танымал кандидаттардың тартымдылығы арқасында бұрын белгісіз сайлаушыларды өз партиясына дауыс беруге көндіруінен туындамайды, бірақ мұндай жағдайлар да кездеседі. Керісінше, бұл эффекті көбінесе танымал кандидаттардың өз партиясының сайлаушыларының белсенділігін арттыруынан туындайды, олар бәрібір партиялық кандидаттарға дауыс беретін болады. «Котталь эффектісі» Сингапурдағы топтық өкілдік округтерінің (GRC) әсерін теріс бағалау үшін де қолданылады, онда Парламентке үміткерлер 3-тен 6-ға дейін үміткерлерден тұратын партиялық тізім бойынша сайланады. Бұл әлсіз кандидаттардың күшті кандидаттардың «арқасында» сайлануына мүмкіндік береді. «Арқаға міну» – жалпылама метафора ретінде, біреумен байланыс арқылы белгілі бір деңгейдегі жетістікке немесе танымалдыққа қол жеткізуді білдіреді.
The coattail effect or down ballot effect is the tendency for a popular political party leader to attract votes for other candidates of the same party in an election. For example, in the United States, the party of a victorious presidential candidate will often win many seats in Congress as well; these Members of Congress are voted into office "on the coattails" of the president. This theory is prevalent at all levels of government. Popular statewide candidates for governor or senator can attract support for down ballot races of their party as well. This is prevalent in the United Kingdom and Canada especially in a general election. People have a tendency to vote on the basis of a political party instead of the MP for their area. This also refers to the phenomenon that members of the U. S. Senate or House of Representatives are more likely to be voted for on a year of the presidential election than a midterm. The "coattail effect" is not usually caused by popular candidates convincing swing voters to cast their ballots for their party, although this is not unheard of. Rather, the effect often stems from popular candidates driving voter turnout among their own party base, people who are likely to vote for down ballot party candidates anyway. The "coattail effect" has also been used to derogatorily describe the effect of Group Representation Constituencies (GRCs) in Singapore, where candidates for Parliament run on a party slate of 3 to 6 candidates. This allows weak candidates to get elected "riding on the coattails" of strong candidates on their slate. Riding the coattails can be used as a generic metaphor that refers to one who achieves some level of success or notability primarily through association with someone else.
Президенттік шапандар
Президенттік үгіттен пайдалану – президенттікке үміткердің өзінің партиясының басқа лауазымдарға кандидаттарына дауыс беруге ынталандыратын қолдаушыларын жұмылдыру қабілеті. Нәтижесінде, басқа кандидаттар президенттік үміткердің табысына сүйеніп сайланады делінеді.
АҚШ-та
19-ғасырдың соңында жасырын дауыс беру енгізілгенге дейін сайлаушылар партия қызметкері берген билетті алып, оны сайлау урнасына салып, дауыс берген. Партиялық бағаналы бюллетеньде партияның барлық кандидаттары бір бағанада тізімделіп, сайлаушыға жоғарыдағы партиялық таңбаны белгілеуге мүмкіндік берді, бұл партиялық дауыс беруді және «қосымша әсерін» ықпалдастырды. Партиялық дауыс беру қалыпты жағдай болды, ал президенттік сайлауда жеңімпаздар көбінесе үлкен «қосымша әсерге» ие болды. Олар өкілеттік мерзімдерін әдетте Палата мен Сенатта көпшілікпен бастады. Қазіргі уақытта дауыс беру машиналары партиялық бағаналы бюллетеньді лауазымдық бағаналы бюллетеньмен алмастырды: кандидаттар партияға емес, лауазымға қарай топтастырылады. Көбінесе партиялық дауыс беруге мүмкіндік жоқ, әр лауазымға жеке дауыс беру қажет. 1952 жылы сайлаушылардың 13 пайызы, ал 1972, 1980 және 1988 жылғы сайлауларда 40 пайыздан астам үлес көрсетті. Осының салдарынан, президенттік «қосымша әсер» көптеген сайлауларда жойылды, және Ричард Никсон, Рональд Рейган және Джордж Буш сияқты бірқатар президенттер өздерінің мерзімдерін Конгрестің бір немесе екі палатасы оппозициялық партияның бақылауында болғанда бастады. Президенттер «кері қосымша әсерден» зардап шегуі мүмкін, онда олардың партиясының Палатаға немесе Сенатқа кандидаттары президенттердің өзінен көп дауыс алады. Мысалы, 1976 жылы Джимми Картер 40,831,881 дауыспен Ақ үйді жеңді, бірақ сол жылы Палатаға демократтар 41,749,411 дауыс алды. 1992 жылы Конгресске сайланған барлық демократтар өздерінің округтерінде партияның президенттікке үміткері Билл Клинтоннан көп дауыс алды; мұның себебі үшінші партияның президенттікке үміткері Росс Пероның болуы болуы мүмкін. Сондай-ақ «теріс қосымша әсер» бар, онда даулы президенттік кандидат партияның төменгі лауазымдарға үміткерлеріне зиян тигізуі мүмкін. 1964 жылғы президенттік сайлауда Голдуотердің нашар көрсеткіші Өкілдер палатасында ондаған республикашылдардың жеңілісіне әкелді, нәтижесінде Джонсон өзінің күн тәртібін қабылдау үшін үлкен демократиялық көпшілікке ие болды. «Теріс қосымша әсер» орта мерзімдік сайлауларда да жиі кездеседі, егер халыққа ұнамайтын саясатпен байланысты президент қайта сайланбаса, сайлаушылар көбінесе президенттің партиясынан Конгресске үміткерлерді жазалайды. 1948 және 1952 жылғы президенттік сайлаулар – бір партия Ақ үйді жеңіп, қарсыластарынан Палатаны бақылауға алған соңғы сайлаулар. 1952 жылдан бері Палатаның бақылауы алты рет ауысты, олардың барлығы аралық сайлауларда (1954, 1994, 2006, 2010, 2018 және 2022) болды және барлығы қазіргі президенттің партиясы есебінен болды. Екінші дүниежүзілік соғыс аяқталғаннан бері АҚШ-та бес президенттік сайлау «қосымша әсерге» ие болды: 1948 жылы Гарри Трумэн, 1952 жылы Дуайт Эйзенхауэр, 1964 жылы Линдон Джонсон, 1980 жылы Рональд Рейган және 2008 жылы Барак Обама.
Бесінші француз республикасында
Франция президенті лауазымы үшінші республика кезінде қайта құрылғаннан бері президенттік мерзім жеті жылға созылды. Үшінші және Төртінші республикалардың президенттері салтанатты тұлғалар болғанмен, Бесінші Республиканың конституциясы айқын атқарушы билікке ие президент пен Парламент алдында жауапты премьер-министрді біріктірді. Президенттің басты міндеті – тұйыққа тірелуді тоқтату және Франция Төртінші Республикасында кең таралған аяққа тірелуден аулақ болу үшін шешімді әрекет ету болды; премьер-министр де «үкіметтің жұмысын басқару», заң шығару саласына күшті басшылық ету және партиялық талас-тартыстарды жеңуге көмектесуге тиіс болды. 1962 жылдан бастап француз президенттері бір рет қана қолданылған сайлау коллегиясының орнына халықтың тікелей дауысымен сайланды. Бұл өзгеріс Бесінші Республика президенттеріне бастапқы конституция бойынша қарастырылғаннан артық билік беруді мақсат етті. Президент әлі де ұлттың символы және бейнесі саналса да, оған халықтың сенімі берілді. Әрине, Ұлттық Ассамблеяның көпшілік партиясы да билікті сақтап қалды, бірақ халық сайлаған президент премьер-министрді тағайындағандықтан (Ұлттық Ассамблеяның мақұлдауымен), атқарушы және заң шығарушы билік арасындағы кез келген қақтығыста біріншісі басымдыққа ие болды. Бұл теңгерімсіздік президенттің кез келген уақытта (бірақ жылына бір реттен артық емес) Ассамблеяны таратуға құқығы бар екендігімен, ал заң шығарушы органның президентті қызметтен шеттетуге құқығы жоқ екендігімен одан әрі дәлелденді. Дегенмен, тікелей президенттік сайлау енгізілгеннен кейін де президенттік мерзім жеті жылды құрады, ал Ұлттық Ассамблеяның мерзімі бес жылға созылды. Мұндай мерзімдердің арасындағы айырмашылық президенттің таңдаған премьер-министрі парламенттік көпшіліктің қолдауына ие болатынына кепілдік бермеді, соның салдарынан идеологиялық қарсыластар президенттік және премьер-министрлік лауазымдарды бірдей иеленетін үкіметтік дағдарыс – «бірге өмір сүру» қаупі туды. Осы себепті 2000 жылы президенттік мерзімді бес жылға қысқарту туралы конституциялық түзету қабылданды. 2000 жылғы түзетуден кейін президенттік және Ұлттық Ассамблея сайлаулары екі айдың арасында өтті. Бұл президенттік партияның Ұлттық Ассамблеяда көпшілікке ие болуына әкелді, тіпті 2002 жылы (социалистік кандидат Лионель Жоспен, қазіргі президент Жак Ширакпен жарысқа түскенде жеңіске үміткер болғанмен, бірінші турда үшінші орынға түсіп қалды, ал екінші турда Ширак оңшыл кандидат Жан-Мари Ле Пенге қарсы ойдағыдай жеңіске жетті) және 2017 жылы (президенттік жарыстың жеңімпазы Эммануэль Макрон 2016 жылы құрылған «En Marche!» партиясының тігінен сайланды, есімді партияның орнына).
Топтық өкілдік сайлау округтері
Сингапур 1988 жылы GRC жүйесін енгізді, онда Парламентке кандидаттар кейбір сайлау округтерінде 3-ден 6-ға дейінгі кандидаттар тізімі бойынша сайланады, әр тізімде кем дегенде бір өкілдік етілмейтін топқа жататын кандидат болады. Бұл жүйенің мақсаты Парламенттегі азшылықтардың өкілдігін қамтамасыз ету еді. Алайда, бұл "ілесіп сайлану" эффектісіне әкелді, нәтижесінде танымал емес, тіпті белгілі емес кандидаттар да танымал кандидаттармен (әдетте министрлермен) бірге тізімде болғандықтан сайланды. Ресми түсіндірмеге қарамастан, бұрынғы премьер-министр Го Чок Тонг кейіннен бұл жүйені, әсіресе GRC жүйесі билік партиясының жеңіліске ұшырау ықтималдығын азайтатындықтан, саясатқа қабілетті адамдарды тарту үшін қолданылғанын айтты. Сингапурда биліктегі Халықтық әрекет партиясы GRC жүйесі арқасында Парламентте толық басымдылықты сақтап келеді. 2015 жылғы мәліметтер бойынша, 89 орындық Парламентте бар болғаны 6 толық сайланған оппозициялық депутат болды.