Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Монблан туннелінде жүк тасымалдаушы көліктің өртенуі
Transport truck fire in the Mont Blanc Tunnel
1999 жылдың 24 наурызында Франция мен Италия арасындағы Монблан туннелінен өтіп бара жатқан жүк тасымалдаушы көлік өртенді. Туннельдің ортасында тоқтаған кезде ол күшті жануға ұшырады. Туннель арқылы келе жатқан басқа көліктер де тез қоршалып, өрт сөндірушілерге көлікке жету мүмкін болмағандықтан, өртеніп кетті. 39 адам қаза тапты. Осы оқиғадан кейін туннельдің қауіпсіздігін жақсарту үшін үлкен өзгерістер енгізілді.
On 24 March 1999, a transport truck caught fire while driving through the Mont Blanc Tunnel between France and Italy. When it stopped halfway through the tunnel, it violently combusted. Other vehicles traveling through the tunnel quickly became trapped and they also caught fire as firefighters were unable to reach the transport truck. 39 people were killed. In the aftermath, major changes were made to the tunnel to improve its safety.
Өрт
1999 жылдың 24 наурызында таңертең француздық порталға кірген бельгиялық ұн мен маргаринді тасымалдайтын жүк көлігі туннельде өртеніп, 39 адам қаза тапты. Көлік сағат 10:46-да бақылау бекетінен өтті. Алғашқы сапар қалыпты болды. National Geographic деректі бағдарламасының “Seconds from Disaster” бағдарламасында айтылғандай, өрт пен түтін шамамен сағат 10:49-да пайда болды. Көп ұзамай, жүргізуші бірдеңе дұрыс емес екенін сезді, өйткені қарсы бағыттан келе жатқан көліктер оған жарық шашып, айнасына қарағанда кабинаның астынан ақ түтін шығып жатқанын көрді. Бұл әлі де өрттен туындаған төтенше жағдай деп есептелмеді. Шындығында, соңғы 35 жылда туннельде тағы 16 жүк көлігі өртенген, оларды жүргізушілер өздері сөндірген. Сағат 10:53-те көлік жүргізушісі Гилберт Дегрейв өртті сөндіру үшін туннельде тоқтады, бірақ жүк күйдіріліп жану кезінде кенеттен кері шегінуге мәжбүр болды. Италия жағынан таза ауа соққандықтан, билік жағдайды ушықтырып, түтін шығару арнасын құрап, улы газдарды туннельде қамап қойды. Өрттің француз жағында қалған көліктер ғана тұтқындалды, ал Италия жағындағы көліктерге көп зиян келмеді. Көліктердің ішінде қамалып қалған 29 адам қаза тапты, ал тағы тоғыз адам жаяу қашып құтылуға тырысқанда көз жұмды. Қаза тапқандардың барлығы француз жағында болды және жоғары температурадан сүйектері мен күліне айналды. Өрт кезінде тұтқындалған алғашқы 50 адамның ішінде 12-сі ғана аман қалды, олардың барлығы итальяндықтар еді. Жаңарту жұмыстарына компьютерлік дабыл беру жүйесі, қосымша қауіпсіздік бөлімдері, параллель эвакуация шахтасы және қос кабиналы өрт сөндіру машиналарымен жабдықталған туннельдің ортасындағы өрт сөндіру станциясы кірді. Қауіпсіздік шахталары арқылы таза ауа ағып тұрады. Қазіргі қауіпсіздік бөлімдеріндегі адамдар бақылау орталығымен бейне байланысқа ие, олар тұтқындалған адамдармен байланысқа түсіп, туннельде болып жатқан жағдай туралы толық мәлімет бере алады. Жүктердің қауіпсіздігін тексеру үшін екі жақта да қашықтан басқарылатын станциялар құрылды: Италиядағы Аоста және Франциядағы Пасси-Ле-Файе. Мұнда барлық жүк көліктері туннельге кірмес бұрын мұқият тексеріледі. Бұл қашықтан басқарылатын станциялар сонымен қатар коммерциялық көлік қозғалысының жоғары деңгейін тегістеу үшін қосалқы аландар ретінде де пайдаланылады. Өрттің себептерін зерттеуден алынған тәжірибе Францияның құрлықтағы көлік апаттарын тергеу бюросын құруға ықпал етті. Апатқа қатысты телеарналар тарапынан да деректі фильмдер түсірілді, олардың барлығы дүние жүзіне таратылып, қауіпсіздік шараларына немесе қалыпты жағдайды апатқа айналдырған жағдайларға баса назар аударды. Біріншісі, “Seconds from Disaster – Tunnel Inferno” (2004 жылы көрсетілді) апатқа дейін және апат кезінде болған оқиғаларды және одан кейін жүргізілген тергеу қорытындыларын көрсетті. Екіншісі, “Into the Flames – Fire Underground” (2006 жылы көрсетілді) жағдайды қайта қарастырып, жаңа өрт сөндіру құрылғысының апаттың ауқымын қалай азайта алатынын және өрт сөндірушілерге өртпен күресу үшін жақын маңдағы жерде қалуға мүмкіндік беретінін көрсетті. Өрт сөндірушілерге көмектесуге тырысқанда қаза тапқан итальяндық күзетші Пьерлуцио Тинацци қайтыс болғаннан кейін Италияның “Азаматтық ерлік үшін алтын медалімен” марапатталды.
On the morning of 24 March 1999, 39 people died when a Belgian transport truck carrying flour and margarine, which had entered the French side portal, caught fire in the tunnel. The truck came through the tollbooth at 10:46 CET. The initial journey through the tunnel was routine. According to the National Geographic documentary programme Seconds from Disaster, the fire and smoke appeared at around 10:49. Shortly after, the driver realized something was wrong as cars coming in the opposite direction flashed their headlights at him; a glance in his mirrors showed white smoke coming out from under his cabin. This was not yet considered a fire emergency. In fact, there had been 16 other truck fires in the tunnel over the previous 35 years, always extinguished on the spot by the drivers. At 10:53, the driver of the vehicle, Gilbert Degrave, stopped into the tunnel, in an attempt to fight the fire, but was suddenly forced back when the payload violently combusted. Authorities compounded the chimney effect by pumping in further fresh air from the Italian side, escalating the fire whist trapping toxic fumes inside. Only vehicles past the fire on the French side of the tunnel were trapped, while cars on the Italian side of the fire were mostly unaffected. There were 29 deaths of people trapped inside of vehicles, and nine more died trying to escape on foot. All the deceased were on the French side, and were ultimately reduced to bones and ash by the intense heat. Of the initial fifty people trapped by the fire, twelve survived, all of them from the Italian side. Renovations include computerized detection equipment, extra security bays, a parallel escape shaft and a fire station in the middle of the tunnel complete with double cabbed fire trucks. The safety shafts also have clean air flowing through them via vents. Any people in the security bays now have video contact with the control centre, so they can communicate with the people trapped inside and inform them about what is happening in the tunnel more clearly. A remote site for cargo safety inspection was created on each side: Aosta in Italy and Passy Le Fayet in France. Here all trucks are inspected well before the tunnel entrance. These remote sites are also used as staging areas, to smooth the peaks of commercial traffic. The experience gained from the investigation into the fire was one of the principal factors that led to the creation of the French Land Transport Accident Investigation Bureau. TV documentaries were also made concerning the disaster, all distributed worldwide and focusing on either safety aspects or the circumstances that turned what should have been a serious, but controllable incident into a disaster. The first, Seconds from Disaster – Tunnel Inferno (aired 2004), was a reconstruction of the events leading up to and during the disaster and the conclusions of the investigation that followed. The second, Into the Flames – Fire Underground (aired 2006), revisited the circumstances and showed how new technology in the form of a new type of fire extinguisher could have reduced the scale of the disaster and enabled the fire service to reach and remain in the vicinity to fight the fire. Pierlucio Tinazzi, an Italian security guard who died attempting to rescue a truck driver, was posthumously awarded Italy's Medaglia d'Oro al Valore Civile.