Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Консерватизмнің бір саласы
Strand of conservatism
Ұлттық консерватизм – ұлттық, мәдени ерекшелікті, қоғамдық бірлік пен діннің рөлін нығайтуға бағытталған консерватизмнің ұлттық түрі (саясаттағы дінге қараңыз). Ол дәстүрлі консерватизм мен әлеуметтік консерватизмнің кейбір ерекшеліктерін бөліседі, бірақ экономикалық либерализм мен либертариандықтан өзгеше, сондай-ақ реттеуші экономика мен протекционизмге бейтарап көзқарас танытады. Ұлттық консерваторлар консерватизмді ұлттық ұстанымдармен үйлестіреді, мәдени консерватизмге, отбасылық құндылықтарға және заңсыз көші-қонға немесе жалпы көші-қонға қарсылыққа баса назар аударады. Ұлттық консервативтік партиялардың тамыры көбінесе ауылдық, дәстүрлі немесе шеткерлі аймақтарда жатыр, бұл либералды консервативтік партиялардың қалалық қолдаушыларынан өзгеше. Еуропада олар көбінесе еуроскептицизмнің қандай да бір формасын қабылдайды. Коммунистік орталық және Шығыс Еуропасында 1989 жылдан бері көптеген консервативтік партиялар ұлттық консервативтік идеологияны ұстанады. АҚШ-та Трампизмді ұлттық консерватизмнің бір түрі деп санауға болады, ол Эдмунд Берк қоры ұйымдастырған Ұлттық консерватизм конференциясына да ат берді. Ұлттық консерватизмді израильдік-американдық саяси философ және дінтанушы Йорам Хазони 2022 жылы жарық көрген «Консерватизм: қайта жаңғырту» атты кітабымен қайта жандандырды. Хазони «саяси аренада консерватизм – ұлттық және діни дәстүрлерді қалпына келтіру, дамыту және жаңарту арқылы ұлтты сақтау және нығайту жолы» деп жазды. Ұлттық консерваторлар ұлттық және мәдени ерекшелікті сақтауға баса назар аударатын мәдени ұлтшылдықтың бір түрін ұстанады. Осының салдарынан көптеген адамдар басым мәдениетке сіңісуді, көші-қонды шектеуді және қатаң заң мен тәртіп саясатын қолдайды, кейде шіркеу мен мемлекеттің бөлінуіне сынды көзбен қарайды. Австриялық саясаттанушы Зиглинде Розенбергердің айтуынша, «ұлттық консерватизм отбасын үй, жеке тұлғаның, бірлік пен дәстүрдің орталығы деп мақтайды». Олар үшін еркін нарықтық экономикалық саясат, реттеуді азайту және шығындарды үнемдеу басты мақсаттар болып табылады. Кейбір сарапшылар ұлттық және экономикалық либералды консерватизм арасындағы айырмашылықты атап өтеді: «Бүгінгі күні оңшыл партиялардың көпшілігі экономикалық либералды консерваторлардың басшылығында, олар әртүрлі деңгейде әлеуметтік, мәдени және ұлттық консерваторларды ысырып тастады». Олар Біріккен Ұлттар Ұйымына көбінесе теріс көзқараспен қарайды, оның жаһандық күнтәртібі олардың бірегей ұлттық ерекшеліктерін жояды деп санайды.
National conservatism is a nationalist variant of conservatism that concentrates on upholding national, cultural identity, communitarianism, and the public role of religion (see religion in politics). It shares aspects of traditionalist conservatism and social conservatism, while departing from economic liberalism and libertarianism, as well as taking a more agnostic approach to regulatory economics and protectionism. National conservatives usually combine conservatism with nationalist stances, emphasizing cultural conservatism, family values and opposition to illegal immigration or opposition to immigration per se. National conservative parties often have roots in environments with a rural, traditionalist or peripheral basis, contrasting with the more urban support base of liberal conservative parties. In Europe, they usually embrace some form of Euroscepticism. In post communist central and eastern Europe specifically, most conservative parties since 1989 have followed a national conservative ideology. In the United States, Trumpism can be considered a variety of national conservatism, which also gives its name to the National Conservatism Conference, organised by the Edmund Burke Foundation. National conservatism was recently re launched by Israeli American political philosopher and Biblical scholar Yoram Hazony, with his 2022 book Conservatism: A Rediscovery. Hazony has written that "In the political arena, conservatism refers to a standpoint that regards the recovery, restoration, elaboration, and repair of national and religious traditions as the key to maintaining a nation and strengthening it through time." National conservatives adhere to a form of cultural nationalism that emphasizes the preservation of national identity as well as cultural identity. As a result, many favor assimilation into the dominant culture, restrictions on immigration and strict law and order policies. being sometimes critical of separation of church and state. According to the Austrian political scientist Sieglinde Rosenberger, "national conservatism praises the family as a home and a center of identity, solidarity, and tradition". for whom free market economic policies, deregulation and tight spending are the main priorities. Some commentators have indeed identified a growing gap between national and economic liberal conservatism: "Most parties of the Right [today] are run by economically liberal conservatives who, in varying degrees, have marginalised social, cultural and national conservatives." They often have a negative view of the United Nations, feeling that its globalist agenda erodes their unique national identity,
Өңірлік тұқымдар
Өңірлік партиялар аймаққа тиесілі елмен келіспей, ұлтшыл немесе ұлттық консервативті болуы мүмкін. Оңтүстік Тироль осыған керемет мысал, себебі ондағы "ұлттық консервативті" партиялар неміс тілді көпшіліктің өкілдері болып табылады және мәдени және тарихи байланыстары бар көршілес Австриямен байланысты екендіктерін көрсетеді.
Regional parties can be nationalist or national conservative, without aligning with the country to which the region belongs. South Tyrol is a notable example, as "national conservative" parties there represent its German speaking majority and identify with neighbouring Austria, with which South Tyrol shares cultural and historical ties.