Кіріспе

Диего Дуке де Эстрада (15 тамыз 1589, Толедо, Испания – 1647) – испандық мемуар жазушы, әскери қызметкер және авантюрист. Ол Хуан Дуке де Эстраданың ұлы, сонымен қатар шенді әскери адам. Әкесінен ерте қалған ол, туысы тәрбиеледі. Жас кезінде (толық емес жасқа ие кезінде) туысының қызына құдалық жасады. Бір түні ол үйде таныс ер адамды кездестірді, қызғаныштан оны және жас бойжеткенді өлтірді. Эстраданың жасаған зорлық-зомбылығына оның дәуіріндегі ар-намыс кодексімен кешірім берілді, бірақ заң бұл әрекетті қарапайым кісі өлтіру деп қарады, сондықтан ол қашуға мәжбүр болды. Испанияның оңтүстігінде көшпенді өмір салғаннан кейін, Эчихада тұтқындалып, Толедоға жеткізілді, соңғы айлардағы өмірі туралы толық мойындау алу үшін қатты азаптауға ұшырады. Ол ауырсынуға мойынсұнбады және түрмеден қашуға қол жеткізді, түрмеге қарап тұрған діни орындағы монахтың көмегімен және достарының араласуы арқасында. Ол Неапольге барып, сол кезде вице-король болған Осуна герцогының қызметіне кірді. Дуке де Эстрада түріктермен де, венециялықтармен де көп шайқасты. Ол вице-корольдің Венецияға қарсы құйрық тістеушілігінде, қалаға өрт қою үшін жіберілген испандық сарбаздардың бірі ретінде жұмыс істеді, бірақ құйрық тістеушілік ашылғандықтан, олар қашып үлкерді. Қамқоршысы құлағаннан кейін, Дуке де Эстрада көшпенді өмірін жалғастырды және Трансильванияда Бетлен Габордың және Отыз жылдық соғыста қызмет етті. 1633 жылы Сан-Хуан-де-Диос орденіне кірді және 1637 жылдан кейін қайтыс болды (1647?) Сардинияда, ол француз шабуылынан аралды қорғауға қатысқан. Ол "Comentarios de el desengañado de Sí Mismo prueba de todos estados, y elección del Mejor de ellos" ("Өзін-өзі бағаламаған адамның түсініктемелері, барлық адамның жағдайының сынақ тасы және ең жақсысын таңдау") атты мемуарлық кітабын қалдырды. Олар әр түрлі уақытта жазылған, ал кейбір бөлімдері жоғалып кеткен. Оның стилі дәл емес және шамалы, мемуарларының әрбір егжей-тегжейліне сену қауіпті. Дегенмен, олар өте керемет және сол кездегі испан қоғамының моральдық және рухани жағдайының керемет суретін береді. Дон Паскуаль де Гаянгос мемуарларын "Memorial Histórico Español" журналының XII томында қайта басып шығарды (Мадрид, 1860 ж.).