Кіріспе

Американдық адвокат

Дэвид Майкл Крейн (1950 жылдың 29 мамырында туған) – 2002 жылдың сәуірінен 2005 жылдың 15 шілдесіне дейін Сьерра-Леонедегі арнайы соттың бас прокуроры болған американдық адвокат. Қызмет еткен кезеңінде ол, басқалармен қатар, Либерияның сол кездегі президенті Чарльз Тейлорды қылмыстық жауапқа тартты. Крейннің орнын оның орынбасары Десмонд де Сильва бас прокурор ретінде басты. 2012 жылдың 26 сәуірінде Гаагада отырған SCSL Тейлорды түрлі қылмыстар бойынша кінәлі деп тапты. Крейн 2006 жылдан 2018 жылға дейін Сиракуз университетінің құқық мектебінде практикалық профессор болып жұмыс істеді.

Мансап

Крэйн жиырма жылдан астам әскерде қызмет етті, содан кейін шамамен он жыл АҚШ федералдық үкіметінде жұмыс істеді. Оның бұрынғы лауазымдарына Ақпаратты бақылау бюросының директоры, Қорғаныс барлау агенттігінің бас кеңесшісі және АҚШ Әскери заңгерлер мектебінің халықаралық құқық профессоры Вальдемар А. Солф кіреді. Крэйн 2006 жылдан 2018 жылға дейін Сиракуз университетінің құқық мектебінде практикалық профессор болып қызмет етті. Ол халықаралық қылмыстық құқық, халықаралық құқық, ұлттық қауіпсіздік құқығы және соғыс заңын оқытты. Сиракуз университетінің құқық мектебінің студенттерімен бірлесіп, Крэйн "Жазасыздыққа бақылау" онлайн басылымын құрды, ол адам құқықтарының бұзылулары туралы ақпаратты дереу таратуға бағытталған. Сиракуз университетінің құқық мектебінің тағы бір жобасы – Сириядағы жауапкершілік жобасы (SAP). SAP 2011 жылы Крэйннің Сиракуз университетіндегі халықаралық құқық практикасы курсының аясында басталды және қазір 50-ге жуық құқық студенті қатысады. SAP бірнеше халықаралық ұйыммен бірлесіп, ашық дереккөздерден алынған материалдарды бейтарап түрде талдайды, осылайша президент Башар әл-Ассад пен оның қол астындағы адамдар, сондай-ақ сириялық оппозиция мүшелері Женева конвенциялары, Рим статуты және/немесе Сирия қылмыстық кодексі бойынша әділ сотталуы мүмкін. Сиерра-Леонедегі арнайы соттың бас прокуроры қызметін атқарғаннан кейін Крэйн және оның әріптестері ДеСильва мен Бренда Холлис 2013 жылдың 26 қыркүйегінде Гаага, Нидерландыға барып, Тейлорға тағайындалған 50 жылдық жазаны арнайы соттың апелляциялық алқасы бекіткенін көрді. 2013 жылдың 29 қазанында Крэйн АҚШ Өкілдер палатасының Сыртқы істер комитетінің Африка, жаһандық денсаулық, адам құқықтары және халықаралық ұйымдар жөніндегі кіші комитеті алдында Сириядағы соғыс қылмыстарын тергеуге арналған трибунал құру мүмкіндігі туралы куәлік берді. Бір айдан кейін ол "жеке себептерге байланысты" қызметтен кетті. Қазіргі уақытта ол Адамзатқа қарсы қылмыстар бастамасының кеңесшілер кеңесінің мүшесі. Бұл жоба Вашингтон университетінің Санкт-Луистегі құқық мектебіндегі Уитни Р. Харрис әлемдік құқық институтының адамзатқа қарсы қылмыстардың алдын алу және жазалау туралы халықаралық шартты жасауға бағытталған. 2017 жылы Крэйн Сирия, Йемен, Венесуэла және Қытайдағы халықаралық қылмыстарды тергеу үшін Global Accountability Network (Жаһандық есеп беру желісі) ұйымын құрды. 2022 жылы ұйым "Ресейдің Украинаға қарсы соғыс қылмыстары: Ресей Федерациясының халықаралық гуманитарлық құқықты бұзуы" атты ақ парақ жариялады.

Марапаттар

Крэйн "Құрмет легионы" мен "Қорғаныс саласындағы еңбегі үшін" медалімен марапатталған. 2008 жылдың мамыр айында Кейс-Вестрен Резерв университеті оған құрметті заң ғылымы докторы дәрежесін берді. Ал оның туған Огайо университеті 2017 жылдың сәуірінде құрметті әдебиет докторы дәрежесімен марапаттады.