Кіріспе

Куме Кунитаке (久米 邦武) – Мейдзи және Тайшо дәуіріндегі Жапония тарихшысы. Оның Кюме Кейичиро деген ұлы болған, ол көрнекті суретші еді.

Өмірбаян

Куме Сага доменінде, Хизенде (қазіргі Сага префектурасы) дүниеге келді және Бакуматсу кезеңінде Сага доменінің әкімшілік реформасына көмектесуге тырысты. Мейдзи қайта жаралуынан кейін, 1871-73 жылдары Ивакура Томомидің жеке хатшысы ретінде Івакура миссиясының әлемді аралау сапарына қатысты. 1878 жылы ол «Токумей Цэнкен Тайси Бей О Кайран Джикки» («特命全権大使米欧回覧実記») атты бес томдық еңбекті жариялады, онда сапар туралы, сондай-ақ АҚШ және Еуропа бойынша көргендері туралы баяндалған. Куме 1888 жылы Токио императорлық университетінің профессоры болды, сонымен қатар «Дай Нихон Хенненси» – Жапонияның энциклопедиялық толық тарихына үлес қосты. 1889 жылы ол «Құдіретті қазына» орденімен марапатталды. Бірақ 1892 жылы «Шинто – ежелгі құдайға табыну салты» («神道は祭天の古俗») атты мақаласын жариялағаннан кейін отставкаға кесуге мәжбүр болды, себебі үкімет бұл мақаланы мемлекеттік Шинто жүйесіне қатысты бүлік тудыратын және сынға толы деп санады. Куме Токио университетінен кеткеннен кейін Васеда университетінің іргесін қалаушы Токио Семмон Гаккода (東京専門学校) жазу және дәріс беруді жалғастырды.

Ағылшын тілінде

Куме Кунитаке, Хили Грэм және Цузуки Чушичи, редакторлар. Ивакура елшілігі, 1871–73: Америка Құрама Штаттары мен Еуропа бойынша ерекше және толық өкілетті елшінің сапар туралы шынайы есеп (Жапония құжаттары, 2002).