Польша және Германия епископтарының кешірім хаты: 1965 жылғы татуласу жолындағы қадам.
Letter of Reconciliation of the Polish Bishops to the German Bishops
Польша епископтарының 1965 жылғы тату шақыру хаты: Кешірім, 966 жылғы Польшаның христиандығының мерекесі, неміс епископтарымен қарым-қатынас. Тарих, кешірім, татулық.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Польша епископтарының неміс бауырларына арналған пастырлық хаты (Orędzie biskupów polskich do ich niemieckich braci w Chrystusowym urzędzie pasterskim; Hirtenbrief der polnischen Bischöfe an ihre deutschen Amtsbrüder) – 1965 жылдың 18 қарашасында Рим-католик шіркеуінің поляк епископтары неміс әріптестеріне жіберген пастырлық хат. Бұл, ең алдымен, Польшаның христиан дінін қабылдауының 1000 жылдығын тойлауға шақыру болды. Осы шақыру хатында епископтар католиктермен ғана емес, протестанттармен де ынтымақтасуды сұрады. Епископтар өткен және жақындағы тарихи оқиғаларды еске алып, кешірімге ұмтылып, өздері де кешірім сұрады. Польша епископтарының неміс епископтарына арналған татуласу хаты деп белгілі болған бұл хат, іс жүзінде, "Біз кешіреміз және кешірім сұраймыз" (Екінші дүниежүзілік соғыстағы қылмыстар үшін) деп жариялаған, кең ауқымды шақыру мен хаттың бір бөлігі ғана.
The Pastoral Letter of the Polish Bishops to their German Brothers (Orędzie biskupów polskich do ich niemieckich braci w Chrystusowym urzędzie pasterskim; Hirtenbrief der polnischen Bischöfe an ihre deutschen Amtsbrüder) was a pastoral letter sent on 18 November 1965 by Polish bishops of the Roman Catholic Church to their German counterparts. It was foremost an invitation to the 1000 Year Anniversary Celebrations of Poland's Christianization in 966. In this invitation letter the bishops asked for cooperation not only with Catholics but with Protestants as well. While recalling past and recent historical events, the bishops stretched out their hands in forgiveness and are asking for forgiveness. Here referred to as Letter of Reconciliation of the Polish Bishops to the German Bishops it is actually only one part of the extensive groundbreaking invitation and letter, where they declared: "We forgive and ask for forgiveness" (for the crimes of World War II).
Маңыздылығы
Бұл Екінші дүниежүзілік соғыстың қасіретті оқиғаларынан кейінгі келісімге келуге жасалған алғашқы әрекеттердің бірі болды, онда Германия Польшаға шабуыл жасады; екі ел де миллиондаған адамды жоғалтты, ал миллиондаған поляктар мен немістер үйлерінен қашуға мәжбүр болды немесе күштеп көшірілді. Рим папасы Пий XII неміс епископтарын поляк діндегі округтарына тағайындады, бұл Киелі Тақтың неміс басқыншылығын мойындауы ретінде қарастырылды және Ватиканға қарсы халықтың наразылығын тудырды. Католик епископтарының шақыруы және Польшаны билеген коммунистерден қашықтауға жасаған тырысы осы жағдайдың маңызды бөлігі болды. Осы хатты қолдаушылардың ішінде 1978 жылы Иоанн Павел II папасы болған Краков архиепискобы Кароль Войтила да болды. Хатқа Шығыс және Батыс Германия епископтары бірлесіп жауап берді, бірақ поляк тарихшылары олардың жауабының мазмұны көңілін көншітпейтін болды деп бағалады.
It was one of the first attempts at reconciliation after the tragedies of the Second World War, in which Germany invaded Poland; both countries lost millions of people, while millions more, both Poles and Germans, had to flee from their homes or were forcibly resettled. Pope Pius XII had nominated German bishops over Polish dioceses, which was seen as the Holy See's recognition of the German conquest, and generated popular feeling against the Vatican. A much larger part was the invitation and the attempt of the Catholic bishops to gain distance from the Communists who were ruling Poland. Among prominent supporters of this letter was Kraków's Archbishop, Karol Wojtyła, who later became Pope John Paul II in 1978. The letter was answered jointly by bishops of both East and West Germany, but the contents of the reply have been assessed by Polish historians as disappointing.
Реакция
Польшаның шіркеулерінде кеңінен жарияланған бұл хат Польша Халық Республикасының коммунистік билігінен күшті реакция тудырды. Владислав Гомулка оны өзінің пропагандасына қарсы бағытталған, оның пікірінше, Батыс Германияны Польшаның басты сыртқы жауы ретінде көрсеткен және Польша мен Батыс Германия арасындағы антагонизмді қалпына келтірілген аймақтардағы әлеуметтік тәртіптің маңызды кепілі ретінде ұсынған деп есептеді. Адамдардың санасын бақылауды жоғалту қаупіне қарсы тұру үшін коммунистік билік антигермандық және антикатоликтік гистерияны күшейтті. Польшаның приматы Стефан Висжинскийге Римге сапар жасауға паспорт берілмеді, ал 1966 жылдың 15 қаңтарында Гомулка Польша мемлекетінің 1000 жылдығына арналған мемлекеттік тойлауға дайындық туралы жариялады, бұл шіркеу ұйымдастырған Польшаның крещениесінің 1000 жылдығы тойлауларына қарсы шара болды. Көптеген неміс тіл білімі мамандары наразылық хатына қол қоюға мәжбүр болды, ал бас тартқандар университеттерден қуылды. Сонымен қатар, билік 1966 жылы Папа Павел VI-ның Польшаға жоспарланған сапарына екі рет рұқсат бермеді. Келесі жылы Польша Біріккен Жұмысшылар партиясы діни мектептердің санын шектеуді жоспарлады, бұл да Кешірім хатына жаза ретінде қарастырылды. Шіркеуге қарсы науқан Гомулканың 1970 жылы құлағанға дейін жалғасты.
Widely publicised in Poland's churches, the letter drew a strong reaction from the Communist authorities of the People's Republic of Poland. Władysław Gomułka saw it as clearly aimed at countering his propaganda, which saw West Germany as the main external enemy of Poland and continued hostility between Poland and West Germany as one of the main guarantees of social order in the Recovered Territories. To counteract the threat of losing control over people's minds, the Communist authorities reacted with anti German and anti Catholic hysteria. The Primate of Poland, Stefan Wyszyński, was denied a passport for his trip to Rome and on January 15, 1966, Gomułka announced preparations for state celebrations of the 1000 Years of the Polish State, intended as a countermeasure against the church sponsored celebrations of 1000 years of the baptism of Poland. Most German linguists were forced to sign a letter of protest; those who refused were fired from their universities. In addition, the authorities twice refused permission for a planned visit of Pope Paul VI to Poland in 1966. The following year the Polish United Workers' Party planned to limit the number of religious schools, which was also seen as a penalty for the Letter of Reconciliation. The anti church campaign lasted until Gomułka's downfall in 1970.