Кіріспе

Ган (Дхивехи: ގަން) – Хаддунмати атолының тұрғындары бар аралдарының бірі, әкімшілік коды Лааму және Мальдив Республикасының Мати Дхекуну провинциясының жоспарланған астанасы.

Археология

Ган аралында тарихи Мальдив будда дәуірінен қалған ірі қираған орындары бар. "Гаму Хайтели" деп аталатын қираған орын, Мудин Хиннада, Мукуримагу бөлімінде орналасқан. Оның көлемі және биіктігі белгілі. Жергілікті дәстүр бойынша, бұл Мальдив аралдарындағы соңғы будда ғибадатханасы болған. "Мунбару" деп аталатын қираған орындар Курухинна аймағында орналасқан. Оларды 1923 жылы Г.К.П. Белл зерттеді және 1940 жылғы монографиясында фотосуреттерімен бірге есеп жариялады. Белл аралдағы буддалық қалдықтардың бір бөлігін, әсіресе Курухиннадағы ступа мен вихараның бірін қазған кезде, Гандағы қираған орындар Мальдивтегі буддалық кезеңнен сақталған ең жақсы қираған орындар болды. Бірақ соңғы кезде осы қорғалмаған орындарда көптеген зардаптар болды және тек шашыраңқы тастар мен маржан қираған үйінділері ғана қалды.

География

Бұл арал елдің астанасы Маледен оңтүстікке қарай орналасқан. Ган, Маандху аралымен бірігіп, Мальдив аралдарының ең үлкен географиялық аралы болып табылады. Ол бөлімшелерге бөлінген, олардың ең солтүстігі Тунди, ортасы Матимарду, ал оңтүстігі Мукуримагу деп аталады. Ган, өзінің оңтүстігінде орналасқан Маандху аралымен жалғасқан. Маандху қысқа көпір арқылы аймақтық ішкі әуежаймен байланысты. Кадхудың оңтүстігіне атоллдың астанасы – Фонадху жатады. Кадху мен Фонадхуды байланыстыратын көпірдің ұзындығы шамамен бір километрді құрайды. Ган, Маандху, Кадху және Фонадху аралдары, көпірлермен байланысқан, Мальдивтегі ең ұзын құрлықты құрайды. Бұл аралды Аду атолы мен Хувадху атолындағы "Ган" деп аталатын басқа Мальдив аралдарымен шатастырмау керек.

Даму

Гана Лааму атоллындағы ең дамыған арал. 2004 жылғы цунамиден кейін француздық Қызыл Крест және басқа да шетелдік үкіметтер жаңа ғимараттар салды, оның ішінде жаңа мектеп, көп мақсатты ғимарат, жаңа аурухана, банк, бастауыш және орта мектептер, су тазарту станциясы, полиция бөлімі және электр станциялары. Туризм саласы дами бастады және сәтті өркендеп келеді.

Туризм

Ган – атоллдағы және Мальдив аралдарындағы ең үлкен арал. Арал атоллдағы көптеген аралдар орналасқан шығыс жиегінде жатыр. Ган аралы таңғажайып жағажайлармен безендірілген. Аралда ислам дініне дейінгі буддистік дәуірден қалған ескере орналар да бар. "Хавитта" деп аталатын бұл ескере орналар – исламнан бұрынғы заманда салынған пирамида тәрізді құрылыстар, олардың тарихы 600 жылдан астам. Бисон Малдив жекеше компаниясы салған "Ревери" дайвинг ауылы 2011 жылдың 1 ақпанында президент Мохамед Нашидтің қатысуымен ресми түрде ашылды. Бұл елдегі тұрғындары бар аралда салынған алғашқы мұндай кешен. 23 қонақ бөлмесі, мейрамхана, интернет-кафе, бассейн, төбедегі кафе, конференц-зал, спа-орталық, Padi сертификаты бар дайвинг мектебі және су спорты мүмкіндіктерімен "Ревери" туризмнің жаңа түрін ұсынады.

Денсаулық сақтау мекемесі

Ган аймақтық ауруханасы Оңтүстік Орталық провинциясында тұратын барлық адамдарға, сондай-ақ оның қызметтерін сұраған барлық адамдарға профилактикалық және емдік денсаулық сақтау қызметтерін ұсынады. Аурухана 1993 жылдың 7 қарашасында Атолл денсаулық сақтау орталығы ретінде қарапайым бастамамен құрылды. Қызметтерге деген сұраныс артқандықтан, 2001 жылдың 11 маусымында ол Атолл ауруханасына дейін кеңейтілді. Бұдан әрі жақсартулар жабдықтар мен персонал құрамын жетілдіру арқылы жүзеге асырылды. 2002 жылдың 1 тамызында аурухана аймақтық аурухана мәртебесіне қол жеткізді. Ган аймақтық ауруханасы Оңтүстік Орталық провинциясы үшін ең жоғары деңгейдегі жолдамалық орталық қызметін атқарады.