Кіріспе

Чилидің Жоғарғы директоры 1814 және 1817-1826 жылдары Чили мемлекетінің және үкіметінің басшысы болды. Алғашқы Жоғарғы директор Франсиско де ла Ластра болды, бірақ оған дейін Антонио Хосе де Ирисарри 7 күн уақытша Жоғарғы директор міндетін атқарған, ал Рамон Фрейре осы лауазықты соңғы рет иеленген адам болды.

"Ескі Отан" кезінде Жоғарғы директор (1814)

1814 жылы роялистердің табыстарына байланысты Ұлттық үкімет хунтасы таратылды, мақсаты – хунтаның және оның президентінің барлық өкілеттерін бір адамда шоғырландыратын жаңа лауазымды құру, соның арқасында тәуелсіздік күштерін роялистерге қарсы оңай үйлестіруге болады; сонымен қатар, Консультативтік Сенат құрылды. 7 наурызда Франсиско де ла Ластра бірінші Жоғарғы директор болып жарияланды, бірақ ол сол кезде Сантьягода емес, Вальпараисода болғандықтан, гватемалық Антонио Хосе де Ирисарри жеті күнге, яғни 14 наурызға дейін, де ла Ластра Сантьягоға келгенге дейін уақытша Жоғарғы директор міндетін атқарды. 1814 жылғы Уақытша үкімет ережесінде былай делінген: «1-бап. Қазіргі қиын жағдайлар атқарушы билікті бір адамда шоғырландыруды талап етеді, ол Жоғарғы директор лауазымын иеленеді, себебі оған 18 қыркүйек 1810 жылдан бері Үкіметтік хунтаның барлық өкілеттіктері берілген. 2-бап. Оның өкілеттіктері кең және шексіз, бірақ бейбітшілік шарты жасау, соғыс жариялау, сауда қатынастарын орнату, салықтар мен жалпы мемлекеттік алымдарды белгілеу мәселелерінде ол міндетті түрде Сенатпен кеңесіп, келісімге келуі керек». Жоғарғы директор лауазымы 18 айға белгіленді, ал муниципалитет пен Сенаттың келісімімен оны ұзартуға болады.

"Жаңа Отан" (1817-1823) кезеңіндегі Жоғарғы директор

1817 жылы Чакабуко шайқасында роялистер жеңілгеннен кейін Бернардо О’Хиггинс де-факто Жоғарғы директор болып жарияланды, ал 1818 жылғы Уақытша конституция жарияланып, оны осы лауазымда бекіткеннен кейін ол заң жүзінде Жоғарғы директор атанды. Конституцияда былай делінген: «Жоғарғы директор бүкіл аумақта атқару билігін жүзеге асырады. Оның сайлануы осыған дейін болған жағдайларға сәйкес расталды; бірақ болашақта бұл провинциялардың еркін келісімімен, заң шығарушы орган осы мақсатта жасайтын ережеге сәйкес жүзеге асырылуы керек». Соңында Фрейре 18 тамызда Жоғарғы директор болып жарияланды және 1826 жылдың 9 шілдесіне дейін, Мануэль Бланко Энкалада Республиканың бірінші президенті болғанға дейін осы лауазымды атқарды. Фрейре басқарған кезеңде жоғарыда аталған Конституцияға сәйкес 1823 жылғы жаңа Конституция қабылданды: «Жоғарғы директор атағын алған азамат мемлекетті заңдарға сәйкес басқарады және атқару билігін ғана жүзеге асырады. Оның өкілеттігі төрт жылды құрайды: дауыс берушілердің үштен екісінің қолдауымен екінші рет сайлануға құқығы бар».