Кіріспе

Аматитлан (amatiˈtlan) – 98 176 тұрғыны бар қала (2018 жылғы халық санағы), Гватемала департаментіндегі муниципалитет, Гватемала.

Полковник Франсиско Хавьер Арананың қайтыс болуы

Полковник Франсиско Хавьер Арананың қазасы Гватемала тарихындағы маңызды оқиға, өйткені ол 1940 жылдардағы ел революциясының шешімді кезеңі болды: оның өлімі 1950 жылы полковник Жакобо Арбенс Гусманның Гватемала президенті болып сайлануына жол ашты, сонымен қатар президент Хуан Хосе Аревало үшін ауыр жағдай тудырды, ол полковник Аранаға адал армиялық топтармен және үкіметке қарсы наразылықтарды ұйымдастыруға тырысқан азаматтармен күресуге мәжбүр болды. 1949 жылдың 15 шілдесінде армия штабының бастығы полковник Франсиско Хавьер Арана президент Хуан Хосе Аревалоға ультиматум қойды: егер ол сайланған мерзімін аяқтағысы келсе, ол кабинетінің бірнеше мүшелерін қызметтен босатып, полковникке жақын адамдарды тағайындауы керек еді. Жеңіске сенген Аревалоға 18 шілде күні сағат 22:00-ге дейін жауап беруге уақыт берді. 18 шілде күні, дүйсенбі таңында Арана Президенттік сарайға келіп, Аматитлан көлінің жағасындағы Эль-Морлонға, Мексикадан қуылған Доминикан эмигранттарына Гватемала үкіметі берген қару-жарақтарды алып, жасырылған қару-жарақтарды тәркілеуге бара жатқанын Аревалоға өрескел және сарказммен айтты; бұл қару-жарақтар Доминикан Республикасының генерал-майоры Рафаэль Леонидас Трухильоны құлатуға тырысу үшін берілген еді. Қару-жарақтар Пуэрто-де-Сан-Хосе әскери базасынан шығарылып, енді Арана оларды президенттік резиденцияда бақылауға алуға бет алды. Бірақ Аревалоны қорқытудың орнына, ол президентті дереу хабардар етіп, Арананы қуғынға алу жоспарын жасауға асықты; Аревало оған Президенттік штабының бастығы полковник Фелипе Антонио Жиронды бірге алып кетуді ұсынды, бұл Арананы оның табысқа жеткеніне және Аревало мен Арбенстің оған қарсы тұра алмайтынына сендірді. Куәгерлер өрттің себебін және Арананың жоспарланғандай ұсталғанын растай алмады. Бұл Гватемаладағы ең ірі салықсыз аймақ және көптеген макила (киім тігу) фабрикалары орналасқан, онда мыңдаған адам, көбінесе әйелдер жұмыс істейді. Қала Аматитлан көлінің жағасында орналасқан және Гватемала қаласының орта таптары үшін демалыс күндері танымал орын.

Климат

Аматитлан тропикалық климатқа ие (Köppen: Aw).