Кіріспе

Шығыс Балқан мемлекеттері Молдавия мен Валахия үшін тарихи термин. Дунай княздықтары (Principatele Dunărene) – 14 ғасырдың басында пайда болған Молдавия және Валахия княздықтарына берілген дәстүрлі атау. Бұл термин Габсбург монархиясында 1774 жылғы Кешік Кайнарка шартынан кейін, төменгі Дунайдағы ортақ геосаяси жағдайға ие аймақты белгілеу мақсатымен қолданылды. 1859 жылы екі княздық біріккенге дейін бұл терминді шетелдік саяси орталар мен қоғамдық пікір кеңінен пайдаланды. Трансильваниямен бірге Молдавия мен Валахияның Біріккен княздықтары Румыния Корольдігінің құрылуына негіз болды, содан кейін қазіргі Румыния ұлттық мемлекеті пайда болды. Көптеген жағдайларда, бұл ұғым 1817 жылдан бастап Портаның бағыныштылығына өткен Сербия княздығына да қатысты, ол Дунай княздықтарының бірі саналды.

Ерте тарих

Екеуі Венгрия тәжінің вассалы ретінде пайда болды (Валахия жағдайында, Венгрияның билігі Басараб I-нің біріктіруші билігіне дейінгі мемлекеттерде болған), және олардың тәуелсіздігіне дейін (Валахия үшін 1330 жыл, ал Молдавия үшін 1359 жыл) сондай күйде болды. 1476 жылы Валахия, ал 1538 жылы Молдавия формалды түрде Осман билігіне бағынды, барлық ішкі мәселелерде өз билігін сақтап, тек Фанариот үкімдігі деп аталатын кезеңде (1711–1821) сыртқы саясат Жоғары Портамен белгіленді. 17 және 18 ғасырларда тәуелсіздік пен гүлденудің айқын төмендеуінен кейін, Ұлы түрік соғысы кезінде екі елді Габсбург және Ресей империясының жорықтарымен байланыстырған, одан әрі тәуелсіздік пен көтерілісшіл биліктер Осман империясымен тоқтатылды, олар екі елде Фанариот үкімдігін енгізді (Молдавияда 1711 жылы, Валахияда 1714 жылы). Бұл, әлгі алғашқы әкімшілік реформалармен байланысты болғанымен, көбінесе тонау-құмарлыққа негізделді және елдер тарихындағы апатты кезеңмен сәйкес келді, себебі екеуі де Ресей, Габсбург және Осман күштері арасындағы қақтығыстардың маңызды соғыс аренасына айналды (19 ғасырдың ортасына дейін олар жиі уақытша Ресей немесе Габсбург оккупациясына түсті, кейде Ольтения, Буковина және Бессарабия аймақтарындағы әкімшілік басқару сияқты).

Біріккен Князьдіктер

1856 жылы Ресейдің жеңілісінен кейін (Париж келісім-шарты) Осман империясы мен Ұлы державалар конгресінің (Ұлыбритания мен Ирландияның Біріккен Корольдігі, Француз империясы, Австрия империясы, Пруссия Корольдігі, Пьемонт-Сардиния Корольдігі және, толыққанды болмаса да, Ресей империясы) ортақ басшылық ету кезеңі басталды. Молдавия мен Валахияның бірігуді көздеген қозғалыс, сол кездегі саяси талаптардың басым бөлігін құрап, француздықтар, ресейліктер, пруссиялықтар және сардиниялықтар тарапынан қолдау тапты. Бірақ Австрия империясы оны қабылдамады, ал Ұлыбритания мен Осман империясы күдікпен қарады. Келіссөздердің нәтижесінде минималды және формалды одақ туралы келісімге қол жеткізілді. Алайда, 1859 жылғы ad hoc дивандарға өткізілген сайлаулар, соңғы келісім мәтініндегі белгісіздіктерден (екі тақты нақты көрсету, бірақ бір адамның екеуін де иеленуіне тыйым салмау) пайдаланып, Александр Иоан Кузаның Молдавия мен Валахия Біріккен Князьдіктерінің (1862 жылдан бастап Румыния Біріккен Князьдіктері) доминиторы ретінде билік еткеніне мүмкіндік берді. Бұл Молдавия мен Валахияның бірігуі ретінде танылды. Одақ Кузаның бұрынғы органикалық заңдардың мәтініне рұхсатсыз араласуымен, сондай-ақ 1866 жылы оның қызметтен алынуымен нығайтылды. Осы кезде Пруссияның ықпалы артып келе жатқан Карл фон Гогенцоллерн-Зигмарингеннің жедел сайлануы және Аустрия-Пруссия соғысы одаққа қарсы шаралар қабылдауды мүмкінсіз етті. 1878 жылы Румынияның Тәуелсіздік соғысынан кейін Румыния Осман империясының ресми үстемдігінен азат болды, бірақ Ресейдің Бужак (Оңтүстік Бессарабия) аймағын талап етуіне байланысты ресейлік одақтасымен қақтығысқа түсті. Нәтижесінде, Румынияға Оңтүстік Бессарабияның орнына Солтүстік Добруджа берілді. 1881 жылы Румыния Корольдігі құрылды.