Израильдің тыңшылық агенттігі "Лекем" және даулы істері

Кіріспе

Лекем (Lekem) – «Ха Лишка ле Кишрей Мада» (Lishka le Kishrei Mada) (Ғылыми қатынастар бюросы) деген сөздердің бас әріптерінен құралған атау. Израильдің барлау қызметі, оны Бенджамин Блумберг (1957–1981) және Рафи Эйтан (1981–1986) басқарған. Ашық және құпия көздерден шетелдегі ғылыми және техникалық ақпаратты, әсіресе Израильдің ядролық бағдарламасы үшін жинады. 1986 жылы Израиль атынан тыңшылық жасағаны үшін Джонатан Поллард тұтқындалғаннан кейін таратылды. Поллард Вашингтондағы АҚШ Теңіз күштерінің Теңіз терроризміне қарсы ескерту орталығындағы барлау қызметкері болған. Ол Лекем агенттеріне көптеген құпия құжаттарды жеткізгені үшін ақы алған. Поллард өмір бойына бас бостандығынан айырылды. 1985 жылы Лекем үшін Поллард ісі ғана емес, тағы да бір мәселе туындады. Калифорнияда АҚШ-тың аэроғарыш инженеры, MILCO компаниясының президенті Ричард Келли Смит сол жылы 800-ден астам критрон коммутаторын (ядролық қаруларда қолданылатын компонент) АҚШ Мемлекеттік департаментінің қажетті қару-жарақ экспорт лицензиясысыз Израильге контрабандалық жолмен әкелгені үшін айыпталды. Сотқа дейін, 105 жылға бас бостандығынан айырылу қаупіне тап болған Ричард Келли Смит әйелімен бірге күртен жоғалып кетті. Он алты жылдан кейін олар Испанияның Малага қаласында қашқын ретінде тұрып жатқанда табылған және тұтқындалды, содан кейін АҚШ-қа қайтарылды, онда ол кінәлі деп танылды. Смит жіберген критрондар Израильдің танымал кинопродюсері Арнон Милчанға тиесілі Heli Trading Ltd. атты ізраилдік компанияға жіберілді. Голливудтағы сәтті мансабына дейін Мильчан ондаған жылдар бойы Лекемнің тыңшы шебері Бенджамин Блумбергтің тікелей басшылығымен Лекем агенті болып қызмет еткен. Кейіннен MILCO компаниясы Израильдің құпия қорғаныс бағдарламалары үшін, әсіресе оның ядролық бағдарламасы үшін құпия жабдықтар, технологиялар мен материалдарды алу үшін Лекемнің жасырын компаниясы болғаны белгілі болды. Израиль үкіметі критрон оқиғасын «экспортер» Милконың қарапайым қатесі деп мәлімдеді, ал Поллард операциясы 1998 жылы Израиль жауапкершілікті мойындағанға дейін АҚШ-та тыңшылық жасау саясатынан заңсыз бұрғылау болды. 1987 жылы Израиль үкіметі Поллард ісін тергеу үшін комиссия құрды, ол Израильдің мүддесіне орай, жауапкершілікті қабылдау қажет деп тапты. 1987 жылы Поллард және Милко ісінен кейін Израиль үкіметі Лекемді таратуға шешім қабылдады, оның функциялары Қорғаныс мекемесінің қауіпсіздік директорына берілді, оның жауапкершілігіне техникалық және ғылыми барлау, сондай-ақ қорғаныс министрлігінің ішкі тергеулері кірді.

Lekem, (also pronounced "Lakam") an acronym for ha Lishka le Kishrei Mada (, Bureau of Scientific Relations), was an Israeli intelligence agency headed by Benjamin Blumberg (1957–1981), and Rafi Eitan (1981–1986). It collected scientific and technical intelligence abroad from both open and covert sources, particularly for Israel's nuclear program. It was disbanded in 1986 following the arrest of Jonathan Pollard for espionage on behalf of Israel. Pollard was a United States Navy intelligence employee in the Naval Antiterrorist Alert Center in Washington, D. C. He was paid for delivering large amounts of classified documents to Lekem agents. Pollard was convicted and sentenced to life imprisonment. The high profile Pollard case was not the only problematic case for Lekem in 1985. In California, a US aerospace engineer, Richard Kelly Smyth, the President of a company called MILCO, was indicted that same year for smuggling over 800 krytron switches (a component used in nuclear weapons) to Israel without the required US State Department Munitions Export License. Just before trial, and facing a possible 105 years in prison, Richard Kelly Smyth and his wife suddenly disappeared. Sixteen years later they were discovered and arrested while living as fugitives in Málaga, Spain, and extradited back to the United States where he was convicted in the case. The krytrons shipped by Smyth were sent to an Israeli company called Heli Trading Ltd. owned by notable Israeli movie producer Arnon Milchan. Before his prominent Hollywood career, Mr. Milchan had served for decades as a Lekem agent, under the direct command of Lekem spy master Benjamin Blumberg. It later became clear that the company MILCO served as a Lekem front company for obtaining sensitive equipment, technologies and materials for Israeli secret defense related programs, and in particular its nuclear program. The Israeli government asserted that the Krytron incident was a simple mistake by the "exporter" Milco, and that the Pollard operation was an unauthorized deviation from its policy of not conducting espionage in the United States before an admission in 1998 of Israeli responsibility. In 1987 the Israeli government set up a commission to investigate the Pollard affair, which found it would be in Israel's interest to take responsibility for the case. In 1987 following the difficult Pollard and Milco cases, the Israeli government decided to disband Lekem, whose functions were assigned to the Director of Security of the Defense Establishment, adding technical and scientific intelligence to its responsibilities which include internal investigations of the defense ministry.