Адам мен жануарлардың қарым-қатынасы: тіл мен мінез-құлық

Кіріспе

Адам мен жануарлар арасындағы вербальды және вербальды емес қарым-қатынас

Адамдар мен басқа жануарлар арасындағы қарым-қатынас – бұл адамдар мен басқа жануарлар арасындағы байланыс, ол сөзсіз сигналдар мен дауыстардан бастап тілді қолдануға дейін жетеді. Адам-жануар қарым-қатынасының кейбір түрлерін кездейсоқ жағдайларда байқауға болады, мысалы, үй жануарлары мен олардың иелері арасындағы өзара әрекеттесу, бұл толыққанды сөздік диалог болмаса да, сөйлеудің бір түрін білдіруі мүмкін. Ит сөгілген кезде, иесінің қамығуы, дауысының тоны және дене тілі сияқты сигналдарды түсіндіру арқылы хабарды ұғып ала алады. Бұл қарым-қатынас екі жақты болады, өйткені иелері үйірме мен мявкаудағы ұсақ айырмашылықтарды ажырата білуі мүмкін, сондай-ақ үйін қорғап тұрған ашулы иттің үйірмесі мен ойнап жатқандағы қуанышты үйірмесі арасында айқын ерекшелік бар. Қарым-қатынас (көбінесе сөзсіз) ат спортының түрлерінде, мысалы, дрессажда да маңызды рөл атқарады. Бір ғылыми зерттеуде 30 түрлі құс және 29 түрлі сүтқоректі жануарлардың негізгі хабарларын жеткізу үшін бірдей дыбыс биіктігі мен жылдамдығын қолданатыны анықталды. Осылайша, адамдар мен осы 59 түр «агрессия, жаулық, мойынсұну, жақындасу, бағыну және қорқыныш» сезімдерін білдіргенде бір-бірін түсіне алады.

Құстар

Балапандар тілдік тапсырмаларда сөздерді мағыналы түрде қолдана алады. Мысалы, Алекс есімді сұр тотық жүз сөз үйреніп, жаттығудан кейін ағылшын сөздерін қолданып, түстер, пішіндер, өлшемдер мен сандар туралы сұрақтарға 80% дұрыс жауап берді. Ол сондай-ақ жаттығусыз жүруге тырысты; қайда әкелінгісі келетінін айтты, мысалы, өзінің қақпағына немесе креслоның артына; және басқа жерге әкелінгенде немесе жасырын заттар ол күткен жерде болмағанда наразылық білдірді. Ол өзінің қандай түсте екенін сұрады. Scientific American редакторы Мадушри Мукерджи осы қабілеттерді адам емес приматтармен немесе киттермен салыстыратын шығармашылық пен ойлау қабілеті деп сипаттады, сонымен қатар тілдің кеңінен қолданылуы қауырсынды жұлуға әкеліп соқты, бұл стрестің мүмкін белгісі. Құстардың көпшілігі кем дегенде алты дауыс шығарады, оларды адамдар қауіп, қиындық, аштық және тамақ болуы сияқты жағдайларды түсінуге үйрене алады. Көгершіндер әртүрлі суретшілерді тани алады. Көгершіндер ағылшын тіліндегі төрт әріпті 58 сөзді, орташа есеппен 43 сөзді тануды үйренеді, бірақ оларға сөздердің мағынасын үйретпеді. Жавалық тарналары белгілі бір тұтқаға қонды, осы арқылы қандай музыка ойнатылатынын анықтады. Екі құс Шенбергке немесе үнсіздікке қарағанда Бах пен Вивальдиді артық көрді. Қалған екі құстың Бах, Шенберг, ақ шу және үнсіздік арасында әртүрлі талғамдары болды. Үлкен бал жетекшісінің адамдарды балға жетелеуін ескертетін арнайы дауысы бар, сондай-ақ мұндай жетекшілікті сұраған адамның дауысына жауап береді. Адамдарды бал арасының ұясына жетелеп, бал жиналғаннан кейін тасталған бал арасы балауызын жей алады. Адамның дауысы аймаққа қарай өзгереді, сондықтан бал жетекшісі осы дауысты әр аймақта үйренеді, ол инстинкт емес. Қарғалар әртүрлі адам беттеріне әртүрлі реакция жасайды және оларды ауызша бұйрықтарды түсінуге және жауап беруге үйретуге болады. Балалар әдебиетінде сөйлейтін тотықтар мен осыған ұқсас құстардың қияли бейнелері жиі кездеседі, мысалы Диснейдің "Аладдин" фильміндегі сөйлейтін, көп сөйлейтін Яго тотығы.

Parrots are able to use words meaningfully in linguistic tasks. For example, a grey parrot named Alex learned one hundred words, and after training used English words to answer questions about color, shapes, size and numbers correctly about 80% of the time. He also wanted to try to go without training; said where he wanted to be taken, such as his cage or the back of a chair; and protested when taken elsewhere or when hidden objects were not where he thought they were. He asked what color he was,
Scientific American editor Madhusree Mukerjee described these abilities as creativity and reasoning comparable to nonhuman primates or cetaceans, while expressing concern that extensive language use resulted in feather plucking behavior, a possible sign of stress. Most bird species have at least six calls which humans can learn to understand, for situations including danger, distress, hunger, and the presence of food. Pigeons can identify different artists. Pigeons can learn to recognize up to 58 four letter English words, with an average of 43, though they were not taught any meanings to associate with the words. Java sparrows chose music by sitting on a particular perch, which determined which music was played. Two birds preferred Bach and Vivaldi over Schoenberg or silence. The other two birds had varying preferences among Bach, Schoenberg, white noise and silence. The greater honeyguide has a specific call to alert humans that it can lead them to honey, and also responds to a specific human call requesting such a lead. By leading humans to honeybee hives, it can eat the discarded honeycomb wax after the honey is collected. The human call varies regionally, so the honeyguide's response is learned in each area, not instinctive. Crows identify and respond differently to different human faces and can be trained to understand and reply to verbal commands. Fictional portrayals of sentient talking parrots and similar birds are common in children's fiction, such as the talking, loud mouth parrot Iago of Disney's Aladdin.

Бастапқылар

Шимпанзелер адамдар үшін кем дегенде 32 түрлі мағынасы бар дыбыс шығара алады. Коко сияқты жоғары санаттағы зерттеулер, қоғамның эксперименттерге деген қабылдауына қарамастан, қатаң сынға ұшырады. Бабуиндар ағылшын тіліндегі төрт әріпті сөздердің шамамен 139-ын (максималды 308) тануға үйрене алады, бірақ оларға сөздердің мағынасын үйретпеді. Приматтар зерттеушіге музыкалық талғамын білдіру үшін сенсорлық экранды пайдалануға да оқытылды. Торонтода, кездейсоқ ретпен жүздеген әндердің ішінде орангутандарға әннің 30 секундтық бөлігі берілді, содан кейін олар сол бөлікті қайталауды немесе 30 секунд үнсіздікті таңдады. Әртүрлі орангутандар сегменттердің 8%-дан 48%-ға дейін қайталауды таңдады және барлық сынақтар кезінде стресс белгілерін көрсетті. Таңдаулар жанр бойынша ешқандай үлгіні көрсетпеді, ал зерттеушілер орангутандардың таңдаған сегменттерімен ортақ болатын басқа да ерекшеліктерді іздемеді. Адамдардың осы жағдайда 30 секундтық сегменттерді қанша рет қайталайтыны туралы ешқандай салыстыру болған жоқ. Тағы бір экспериментте орангутандар түпнұсқа ретпен ойнатылған музыка мен жарты секундтық интервалдарға бөлініп, кездейсоқ ретпен ойнатылған музыканы ажырата алмады. Шимпанзелер адамдарға қарағанда жоғары жиілікті дыбыстарды ести алады. Егер орангутандар да солай ести алса және осы гармоникалық дыбыстар жазбаларда болса, олар олардың таңдауына әсер етеді. Лилли мұны ана-бала қарым-қатынасы ретінде қарастырды, дельфиннің жасы бес-алты болса да. Лилли басқа дельфиндердің өзінің ағылшын тіліндегі сөздерін қайталағанын естігенін және ақылды жануарлар өздерін ұстағандардың тілін еліктеуге, қарым-қатынас жасауға тырысады деп сенді. Эксперимент үшінші айда аяқталды және қайта басталған жоқ, өйткені Хоу екі бөлмелі зертхана мен дельфиннің үнемі соқтығысуын тым шектеулі деп тапты. Бірнеше аптадан кейін дельфиннің инструктордың сөйлеуін еліктеуге тырысқаны байқалды, адамға ұқсас дыбыстар да анықталды және жазылды. Ол дыбыспен көрсетілген заттарды алу сияқты тапсырмаларды қатесіз орындай алды. Кейінірек жобада дельфиннің тілдік синтаксисті өңдеу қабілеті байқалды, ол "допты қуыршаққа әкел" және "қуыршақты допқа әкел" сияқты командаларды ажырата алды. Бұл қабілет тек суреттегі дельфиннің негізгі грамматиканы меңгергенін ғана емес, сонымен қатар дельфиннің өз тілінде синтаксистік ережелер болуы мүмкін екенін көрсетеді. Оқытушының сөйлеуімен байланысты ұзындық пен "силлабтар" (дельфиннің дыбысының күркіреуі) арасындағы корреляция сессияның басында дерлік нөлден басталып, аяқталуымен дерлік толық корреляцияға жетті. Яғни, адам бес-он слог сөйлегенде, дельфин де бес-он "слогты" немесе дыбыс күркіреуін шығарды. Осындай екі эксперимент Лиллидің "Дельфиннің санасы" кітабында егжей-тегжейлі сипатталған. Бірінші эксперимент адам мен кит қатысушыларының психологиялық және басқа да жағдайларын тексеру үшін сынақ ретінде болды. Оның мақсаты - басқа адамдармен байланыс, құрғақ киім, жеке уақыт және т.б. қажеттіліктерін анықтау болды. Бірнеше аптадан кейін туындаған керішілікке қарамастан, Хоу Ловат дельфинмен 2,5 ай оқшаулануға келісті.

Chimpanzees can make at least 32 sounds with distinct meanings for humans. and high profile examples such as Koko have faced intense criticism, despite public perceptions of the experiments. Baboons can learn to recognize an average of 139 four letter English words (maximum of 308), though they were not taught any meanings to associate with the words. Primates have also been trained to use touch screens to tell a researcher their musical preferences. In Toronto, for hundreds of songs in random order, orangutans were given one 30 second segment of a song, and then chose between repeating that segment or 30 seconds of silence. Different orangutans chose to replay from 8% to 48% of the segments, and all exhibited stress throughout the trials. There was no pattern of selections by genre, and the researchers did not look for other attributes that were shared by the orangutans' chosen segments. No comparison was available as to how many 30 second segments humans would repeat in the same situation. In another experiment, the orangutans did not distinguish between music played in its original order and music sliced into half second intervals, which were played in random order. Chimpanzees can hear higher frequencies than humans. If orangutans can too, and if these overtones are present in the recordings, the overtones would affect their choices. Lilly thought of this as a mother child dyad, though the dolphin was five to six years old. Lilly said that he had heard other dolphins repeating his own English words, and believed that an intelligent animal would want to mimic the language of its captors, to communicate. The experiment ended in the third month and did not restart, because Howe found the two room lab and constant bumping from the dolphin too constricting. After several weeks, a concerted effort by the dolphin to imitate the instructor's speech was evident, and human like sounds were apparent, and recorded. It was able to perform tasks such as retrieval of aurally indicated objects without fail. Later in the project the dolphin's ability to process linguistic syntax was made apparent, in that it could distinguish between commands such as "Bring the ball to the doll," and "Bring the doll to the ball." This ability not only demonstrates the bottlenose dolphin's grasp of basic grammar, but also implies the dolphins' own language might include syntactical rules. The correlation between length and 'syllables' (bursts of the dolphin's sound) with the instructor's speech also went from essentially zero at the beginning of the session to almost a perfect correlation by its completion. So that when the human spoke five or ten syllables, the dolphin also spoke five or ten 'syllables' or bursts of sound. Two experiments of this sort are explained in detail in Lilly's book, Mind of the Dolphin. The first experiment was more of a test run to check psychological and other strains on the human and cetacean participants. Its goal was to determine the extent of the need for other human contact, dry clothing, time alone, and so on. Despite tensions after several weeks, Howe Lovatt agreed to the 2 1/2 months isolated with the dolphin.

Германның тәжірибелері

Луи Херманның бұрынғы әріптесі және студенті болған Лиллидің зерттеу тобының тәжірибелері дельфиндердің сыбызғы арқылы адам сөйлеуін түсінетінін және сол сыбызғымен жауап бере алатынын көрсетті. Феникс атты аналық дельфин кем дегенде 34 сыбызғыны түсінді. Сыбызғылар екі жақты коммуникация жүйесін құрды. Герман нысан мен әрекет үшін бөлек сыбызғыларды пайдаланып, жаңа оқытусыз командаларды қайта реттеуге мүмкіндік берді (мысалы, допқа шеңбер беру). Герман жаңа комбинацияларды қолданғанда, дельфин 80–90% жағдайда оның сұрағын түсініп, қосымша оқытусыз орындады. 1980 жылы Герман Кеа атты аналық бөтелке мұрынды дельфинге үш нысан мен үш әрекетті білдіру үшін алты сыбызғы үйретті, дельфин оның нұсқауларын орындады. Ол былай деп жазды: «Кеа үш таныс нысанды ауызбен атаумен қатар, пластикалық су құбыры, ағаш дискі және тәжірибешінің ашық алақанын алғашқы рет көргенде дұрыс ауызбен атады. Сол сияқты жалпылау типі қолмен ұстау кезінде де байқалды». Ричардс, Вольц және Герман (1984) дельфинді нысандарға арналған ерекше сыбызғылар жасауға үйретті, «сол арқылы дельфин осы нысандарға ерекше дыбыстық белгілер берді». Германның кейінгі жарияланымдарында сыбызғы арқылы байланыс талқыланбады. Герман 1985 жылы АҚШ Әскери-теңіз күштерінен қаржыландыруды бастады, сондықтан екі жақты сыбызғы тілін одан әрі дамыту құпия АҚШ Әскери-теңіз күштерінің Теңіз сүтқоректілері бағдарламасында, қара жоба ретінде жүзеге асырылуы мүмкін еді. Герман дельфиндердің мультимодальды қабылдау қабілетін де зерттеді. Дельфиндер әдетте өз орталарын бас сүйектерінің қарындарында пайда болатын дыбыс толқындары арқылы қабылдайды, бұл эхолокация деп аталады (жартастарда кездесетінге ұқсас, бірақ өндіріс механизмі басқа). Дельфиннің көру қабілеті де адам стандартымен салыстырғанда жақсы. Германның зерттеулері дельфин көру немесе есту арқылы анықтаған кез келген нысан, тіпті күрделі және кездейсоқ пішінді болса да, кейіннен дерлік 100% дәлдікпен баламалы сезім арқылы дұрыс анықталуы мүмкін екенін көрсетті, бұл психология мен мінез-құлықта «үлгіге сәйкес келу» тесті ретінде белгілі. Тек алғашқы сынақтарда байқалған қателер дельфиннің қабылдау аппаратының нашарлығынан емес, тапсырманы түсінбеуден туындады деп есептелді. Бұл қабілет дельфиннің миында абстрактілі және тұжырымдамалық ойлаудың мықты дәлелі болып табылады, онда нысан туралы идея оның сезімдік қасиеттерімен ғана емес, сақталады және түсініледі. Мұндай абстракция күрделі тіл, математика және өнер сияқты болуы мүмкін, және турсиоптар мен басқа да көптеген киттердің миындағы жоғары интеллект пен тұжырымдамалық түсінікті білдіреді. Осыған байланысты Лиллидің қызығушылығы кейіннен кит әндеріне және үлкен киттердің миындағы жоғары интеллект мүмкіндігіне ауысты, ал Луис Германның Гавайидегі Гонолулу қаласындағы Dolphin Institute-тегі зерттеулері қазірде Humpback whale-ге толыққанды бағытталған.

Experiments by the research team of Louis Herman, a former collaborator and student of Lilly's, demonstrated that dolphins could understand human communication in whistles and respond with the same whistles. A female bottlenose dolphin, Phoenix, understood at least 34 whistles. Whistles created a system of two way communication. By having separate whistles for object and action, Herman could reorder commands without fresh teaching (take hoop to ball). Successful communication was shown when Herman used new combinations, and the dolphin understood and did what he asked without further training 80–90% of the time. In 1980, Herman had taught six whistles to a female bottle nose dolphin, Kea, to refer to three objects and three actions, and the dolphin followed his instructions. He wrote, "In addition to mouthing the three familiar training objects in the presence of the mouth name, Kea correctly mouthed on their first appearance a plastic water pipe, a wooden disc, and the experimenter's open hand. The same type of immediate response generalization occurred for touch and fetch." Richards, Wolz and Herman (1984) trained a dolphin to make distinct whistles for objects, "so that, in effect, the dolphin gave unique vocal labels to those objects." Herman's later publications do not discuss the whistle communication. Herman started getting US Navy funding in 1985, so further expansion of the two way whistle language would have been in the classified United States Navy Marine Mammal Program, a black project. Herman also studied the crossmodal perceptual ability of dolphins. Dolphins typically perceive their environment through sound waves generated in the melon of their skulls, through a process known as echolocation (similar to that seen in bats, though the mechanism of production is different). The dolphin's eyesight however is also fairly good, even by human standards. Herman's research found that any object, even of complex and arbitrary shape, identified either by sight or sound by the dolphin, could later be correctly identified by the dolphin with the alternate sense modality with almost 100 per cent accuracy, in what is classically known in psychology and behaviorism as a match to sample test. The only errors noted were presumed to have been a misunderstanding of the task during the first few trials, and not an inability of the dolphin's perceptual apparatus. This capacity is strong evidence for abstract and conceptual thought in the dolphin's brain, wherein an idea of the object is stored and understood not merely by its sensory properties; such abstraction may be argued to be of the same kind as complex language, mathematics, and art, and implies a potentially very great intelligence and conceptual understanding within the brains of tursiops and possibly many other cetaceans. Accordingly, Lilly's interest later shifted to whale song and the possibility of high intelligence in the brains of large whales, and Louis Herman's research at the now misnomered Dolphin Institute in Honolulu, Hawaii, focuses exclusively on the Humpback whale.

Тарихи

Рим дәуірінен бастап қазіргі Бразилияға дейін дельфиндер балықты жағада күтіп тұрған балықшыларға қарай жетелегендері, тіпті су тым лайлы болғандықтан балықшылар балықтың келуін көре алмаған кезде де, балықшылардың тор тастау уақытын хабарлағандары белгілі. Дельфиндер торға түспеген, тордан шатасқан балықтарды ұстайды. 1840 жылдан 1920 жылға дейін, қасқыр киттер (оркалар) Жаңа Оңтүстік Уэльс штатындағы Екі Ел шығанағында суды соғып, жақын маңдағы ірі мүрт кіттерін үйірлегендерін адам-кит аулаушыларына хабарлаған. Содан адамдар кемелер жіберіп, киттерді тез және сенімді түрде өлтірген, одан қасқыр киттер өлтіре алғаннан гөрі. Ал қасқыр киттер тілдері мен еріндерін жеп, майын және сүйектерін адамдарға қалдырған.

Иттермен қарым-қатынастың басталуы

Адам мен жануардың қарым-қатынасы иттерді үйретуден басталды деген теория кеңінен таралған. Адамдар қасқырлармен Плейстоценнің соңына дейін қарым-қатынас жасауды бастады, және екі түр бір-бірімен кең ауқымды симбиотикалық қарым-қатынас құрды. Қазіргі заманғы биологтар мен антропологтар адамдар мен қасқырлардың аң аулау алқаптарының жанында кездесетінін, ал Homo sapiens диетасы даму үшін етке көбірек тәуелді болғандықтан, олар жиі қасқырлармен кездесіп, бәсекелесе бастағанын болжайды, бұл жануарлармен байланыс орнатуға негізделген кең таралған қарым-қатынастың бастауы болды. Ғылыми деректерді академиялық талқылаудағы жаңа теориялар осыны презиготикалық және постзиготикалық "күшті" жасанды таңдау деп атайды. Бонни Бергин иттерді қабырғадағы нақты мәтінге барып, "су, сыйлық немесе маған икемде" деп сұрауға үйретті. Иттер ағылшын немесе жапон тіліндегі мәтіндерді үйрене алды. Ол, қызметтік иттер "EXIT" белгілерін, дәретханадағы жыныс белгілерін таба алатынын және несеп үлгісінде қандай аурудың иісін сезетінін қабырғадағы сол ауруды атау белгісіне бару арқылы хабарлай алатынын айтады. Стенли Корен үйретілмеген иттер жасап, адамдар түсіне алатын 56 сигналды анықтады, оның ішінде он түрлі ұлығу, бес ырылдау, сегіз басқа дауыс, 11 құйрық қозғалысы, бес құлақ және көздің орны, бес ауыз қозғалысы және 12 дене қозғалысы бар. Осы танымалдылық машиналық оқыту алгоритмдерінің құрылуына және BowLingual сияқты коммерциялық өнімдер мен қосымшаларға әкелді.

Өзара байланыс

Иттер мен адамдар арасындағы қарым-қатынас туралы, дыбыс түймелерін пайдалану арқылы жүзеге асырылатын мәлімдемелер, Сан-Диегодағы Калифорния университетінің ғалымдарын (2021 жылдың маусымынан бастап) жүйелі зерттеулер жүргізуге, мысықтардың тілдік қабілеттерін анықтауға жетеледі.

Қасқырлар

Адам мен мысықтың қарым-қатынасы кем дегенде 9500–10000 ж.б.д. мерзіміне дейін жетеді, бұл Жер орталық теңізіндегі Кипр аралындағы Шиллорукамбос неолиттік ауылынан табылған археологиялық дәлелдермен расталған. Адам мен мысықтың қалдықтары рәсімдік қабықшалар, жылтыратылған тастар және басқа да сәндік заттармен бірге жерленген. Мысықтарды үйретудің алғашқы белгілері б.з.д. 5000 жылдары ежелгі Египетте пайда болды, мұнда мысықтар ауыл шаруашылығы кеңірек таралып, реттелген кезде азық-түлік қорының жанында сақталған пайдалы құрал ретінде қарастырылды. Мысықтардың адамдармен бірге тіршілік ету қарым-қатынасы белгілі, олар әдеттегі үй жануарлары ретінде қарастырылады. Қазіргі кездегі мысықтар көбінесе ешқандай нақты міндеттерді атқармайды және үйге үйретіледі. Адам иелері олармен «жануарлармен сөйлесу» арқылы қарым-қатынас жасайды, бірақ мысықтардың адамдарды түсінетініне немесе тұрақты жаттығуға қабілетті екеніне дәлелдер аз, көп жағдайларда бұл жекелеген жағдайларға байланысты және оны қайталау өте қиын. APOPO оңтүстік гигант қапшықты тышқандарды жер миналарының және медициналық сынамалардағы туберкулездің бар екенін анықтау үшін, жерді қазу арқылы адамдармен байланыс орнатуға үйретті. Олар клиникалармен салыстырғанда туберкулездің 40% көп жағдайын анықтады, 2007 жылдан 2017 жылға дейін қосымша 12 000 жағдайды тіркеді. 2003 жылдан 2017 жылға дейін 100 000 минаны анықтап, оларды минасыз аймақ деп растады. Олардың дәлдігі соншалық, адам жаттықтырушылары тышқандар анықтаған миналарды алып тастағаннан кейін сол жерде жүреді. Тышқандар (Wistar, Rattus norvegicus) әртүрлі адам беттеріне әртүрлі реакция білдіруге үйретілген. Патриция Макконнелл әлемнің 16 тілінде сөйлейтін, түйе, иттің, есектің, жылқының және су бұқасының күтімімен айналысатын адамдар жануарларға баяулау жүруді айту үшін ұзақ, тұрақты дыбыстарды (ууу, еuuuuuu) қолданатынын, ал жылдамдату немесе жақындату үшін қысқа, қайталамалы дыбыстарды (Go, Go, Go, соққылар, дыбыстар) қолданатынын анықтады. Шимпанзелер, иттің, шағалалар, жылқылар, тышқандар, әтеш, қойлар және қанақұстар өз түрлерінің басқа өкілдерін жақындату үшін ұқсас қысқа, қайталамалы дыбыстарды қолданады. Тіпті неокортексі жоқ балықтар да әртүрлі адам беттеріне (жабдық балығы) немесе музыка стиліне (алтын балық және кой) әртүрлі реакция білдіруге үйретілген. Молюскалардың миының құрылымы мүлдем өзгеше, олар символдарды (күлді балық және сегіз аяқты) ажырата білуге және оларға жауап беруге үйретілген, сондай-ақ мөлдір кедергінің артындағы тамақты жеуге болмайтынын білуге үйретілген. Гавань тыны (Hoover) өзінің адам ата-анасынан ағылшын тілінде бірнеше фразаларды үйреніп, оларды 1985 жылы қайтыс болғанға дейін Жаңа Англия аквариумында өмір сүрген кезінде тиісті жағдайларда қолданды. Басқа да сөйлейтін жануарлар зерттелді, бірақ олар әрқашан өз фразаларын мағыналы контексте қолданбады.

Human Feline communication is dated to at least 9500–10000 B. C. according to archeological evidence from the Neolithic village of Shillourokambos on the Mediterranean island of Cyprus. Human and cat remains were found buried together along with ceremonial seashells, polished stones, and other decorative artifacts. Evidence of the regular domestication of felines started around 5000 B. C. in Ancient Egypt with cats becoming a tool which humans kept near food surpluses as agriculture became more widespread and regulated. Cats are known to possess a commensal relationship with humans, and are treated as regular housepets. Modern felines often perform no real duties and are housetrained. Human owners communicate with these felines through pet talk, yet there is little to no evidence that felines can understand humans or are capable of consistent training, most cases are individual and replication can be very difficult. APOPO has trained Southern giant pouched rats to communicate to humans the presence of land mines, by scratching the ground, and tuberculosis in medical samples. They identify 40% more cases of tuberculosis than clinics do, an extra 12,000 cases from 2007 to 2017. They have identified 100,000 mines from 2003 to 2017, certifying as mine free. They are accurate enough that the human trainers run on the land after removing the mines which rats have identified. Rats (Wistar, Rattus norvegicus) have been taught to distinguish and respond differently to different human faces. Patricia McConnell found that handlers around the world, speaking 16 languages, working with camels, dogs, donkeys, horses and water buffalo, all use long sounds with a steady pitch to tell animals to go more slowly (whoa, euuuuuu), and they use short repeated sounds, often rising in pitch, to speed them up or bring them to the handler (Go, Go, Go, claps, clicks). Chimpanzees, dogs, gulls, horses, rats, roosters, sheep and sparrows all use similar short repeated sounds to tell others of the same species to come closer. Even fish, which lack a neocortex, have been taught to distinguish and respond differently to different human faces (archerfish) or styles of music (goldfish and koi). Molluscs, with totally different brain designs, have been taught to distinguish and respond to symbols (cuttlefish and octopus), and have been taught that food behind a clear barrier cannot be eaten (squid). A harbor seal, Hoover learned to speak several phrases in understandable English as a pup from his human foster parent and used these in appropriate circumstances during his later life at the New England Aquarium until he died in 1985. Other talking animals have been studied, though they did not always use their phrases in meaningful contexts.

Жануарлар арасындағы қарым-қатынас ойын-сауық ретінде

Жануарлардың қарым-қатынасы әрқашан жұртшылықтың пікірі мен назарына ие болса да, тарихтың бір кезеңінде бұлдан асып, сенсациялық танымал ойын-сауыққа айналды. 18 ғасырдың соңынан 19 ғасырдың ортасына дейін "білімді шошқалар" және басқа да түрлі жануарлар пайда табу мақсатында көпшілікке көрсетілді, олар иелерімен (көбінесе бірнеше тілде) қарым-қатынас жасай алады, жаза алады, математикалық есептерді шеше алады және тағы басқаларымен мақтанды. 1817 жылғы бір плакатта "жава құстарының" тобы бейнеленген, олар жеті тілді біледі деп жарнамаланған, соның ішінде қытай және орыс тілдері де бар.