Бенгалуру метрополитені: Қаладағы жылдам көлік жүйесі

Кіріспе

Бенгалуру қаласындағы жедел көлік жүйесі, Карнатака штаты, Үндістан.

Намма метро (каннада тілінде «Біздің метро» деген мағынаны білдіреді), сондай-ақ Бенгалуру метросы деп те аталады, бұл Карнатака штатының астанасы Бенгалуру қаласына қызмет ететін жедел көлік жүйесі. Қазіргі уақытта 73,75 шақырымдық желісімен Дели метросынан кейін Үндістандағы екінші ең ұзын метро желісі болып табылады. Іске қосылған кезде Оңтүстік Үндістандағы алғашқы жер асты метро жүйесі аталды. Намма метросы жер асты, жер үсті және эстакадалық станциялардың үйлесімін ұсынады. 2023 жылдың қазан айына дейін Намма метросының 66 жұмыс істеп тұрған станциясының 57-сі эстакадалық, сегізі жер асты және біреуі жер үсті станциясы болып табылады. Жүйе стандартты кеңдіктегі рельстермен жұмыс істейді. Бенгалуру метрополитені (BMRCL) – Үндістан Үкіметі мен Карнатака штатының Үкіметінің бірлескен кәсіпорны, ол Намма метро желісін салуға, пайдалануға және кеңейтуге жауапты. Қызметтер күн сайын сағат 05:00-ден 24:00-ге дейін, 5-15 минуттық интервалмен іске қосылады. Пойыздар бастапқыда үш вагондан тұрған, бірақ жолаушылар санының артуына байланысты кейіннен алты вагонды құрады. Жүйе 750 В тұрақты токпен үшінші рельс арқылы қуаттандырылады. 2024 жылдың наурыз айына дейін метро жүйесінің күндізгі орташа жолаушылар ағыны шамамен 636 000 адамды құрады.

Тарих

1977 жылы Мемлекеттік қала құрылысы департаменті Бенгалуру қаласы үшін метрополитен жобасын қарастыруды ұсынған еді. Жоғары деңгейдегі комитет метроны зерттеу қажет деп шешті және 1981 жылы Оңтүстік теміржолына (SR) осы жұмысты тапсырды. Оңтүстік теміржолы тобы, жолаушылар теміржолы мен айналма теміржол желілерімен қатар, 2 дәлізді метро құрылысын ұсынды. 1993 жылы Карнатака штаты жаппай жылдам транзит жүйесін қарау үшін тағы бір комитет құрды. Бұл комитет 1983 жылы SR ұсынған метро жобасын және сол айналма теміржолын қайтадан ұсынды. 2006 жылы «Навайуга Инжиниринг Компани Лимитед» компаниясына шығыс-батыс дәлізінің 1-ші бөлігін салу бойынша алғашқы келісімшарт берілді. 2007 жылдың 15 сәуірінде Баяпанахалли мен Махатма Ганди жолы арасындағы Қызғылт желінің бірінші бөлігінде (Reach 1) азаматтық құрылыс басталды. Солтүстікке қарайғы кеңейту (Ешвантапурадан Нагасандраға дейін) және оңтүстікке қарайғы кеңейту (Раштрейя Видьялая жолынан Елаченахаллиге дейін) жобалары 2007 жылдың қазанында және 2008 жылдың маусымында ұсынылды. Осы кеңейтулермен 1-ші кезеңнің жалпы ұзындығы артты. Мақсаты – метроны солтүстік және оңтүстік шеттеріндегі Сыртқы айналма жолға қосу, сондай-ақ солтүстік-батыстағы Пеенья индустриалдық аймақтарын қамту, осы арқылы байланысты жақсарту және жолаушылар ағынын арттыру. 2008 жылдың қазан айында Карнатака үкіметі бұл кеңейтуді мақұлдады, оған қосымша 1,763 крор рупий (250 миллион АҚШ доллары) қажет болды.

Жер асты бөлімі

Бірінші кезеңнің екі желісінің де қала орталығында туннельдік бөлімдері бар, бұл Оңтүстік Үндістанда салынған алғашқы метро туннельдері болды. 2009 жылдың соңында екінші тендерлік тур өтті, онда алып Majestic айырбастау станциясы жеке пакет ретінде ұсынылды. 2011 жылы туннельдік бөлімдерге арналған тендерлер тағайындалды және құрылыс 2012 жылы басталды. Жер бетінен шамамен 60 фут (18 м) тереңдікте орналасқан, туннель бұрғылау машиналарын (ТБМ) арқылы жасалған туннельдердің диаметрі және арақашықтығы белгілі. ТБМ-дерге Хелен, Маргарита, Кавери, Кришна және Годавари деген есімдер берілді. Шығыс-батыс бағытындағы UG1 жер асты бөлігінің туннель бұрғылау жұмысы 2014 жылдың 17 наурызында аяқталды. Кюббон паркі мен Магади жолы арасындағы күлгін желінің шығыс-батыс туннелінде жол жұмыстары және үшінші рельстік электрлендіру жұмыстары аяқталды, ал 2015 жылдың 23 қарашасында сынақ жүргізілуі басталды. Күлгін желінің толық бөлігі 2016 жылдың 29 сәуірінде ашылды. Солтүстік-оңтүстік бағытындағы UG2 жер асты бөлігінің туннель бұрғылау жұмысы 2016 жылдың 23 қыркүйегінде аяқталды. ТБМ Годаваридің кескіш басы сынғандықтан және қосалқы бөлшектер күтілгендіктен туннель салу жұмысы үлкен кешігуге ұшырады. Сампиге жолы мен Ұлттық колледж арасындағы жасыл желінің шығыс-батыс туннелінде 2017 жылдың 31 наурызында сынақ жүрісі басталды. Жасыл желінің толық бөлігі 2017 жылдың 19 маусымында ашылды, осылайша жобаның 1-ші кезеңі аяқталды.

Ашылу

Мерзімді өткізіп алғаннан кейін, Намма метрополитенінің бірінші бөлігі (Reach 1) ақыры 2011 жылдың 20 қазанында халыққа ашылды. Жұмыстың басталған күнінен бастап халықтың ынтасы зор болды. BMRCL деректеріне сәйкес, алғашқы 3 күн ішінде 169 019 адам метромен жол жүрді. Төртінші күннің соңында Намма метросымен шамамен 200 000 жолаушы сапар жасады. Намма метросының алғашқы 12 күндік жалпы кірісі 1 миллион рупий (100 000 АҚШ доллары) құрады. Жасыл желінің солтүстік бөлігі (Reach 3,3A,3B) бастапқыда 2012 жылдың соңына дейін ашылуы жоспарланған. Бірақ, ол кейінге шегерілді және ақыры 2014 жылдың 1 наурызында ашылды. BMRCL бас директоры Прадип Сингх Хароланың мәлімдемесіне қарағанда, ашылу күнінде шамамен 25 000 жолаушы осы желімен жүрді. Шығыс және батыс учаскелері қызыл желінің жер асты бөлігі ашылғаннан кейін жолаушылар саны күрт өсті. Солтүстік-оңтүстік жер асты учаскесі ашылғаннан кейін (оңтүстіктегі 4,4А учаскесімен бірге), желілер арасында ауысу мүмкіндігімен төрт бағытта да байланыс қамтамасыз етілді, бұл жолаушылар санын одан әрі арттырды. Жолаушылар саны күн сайын 450 000-ға жуық болды (2019 жылдың қыркүйегі).

1-кезеңнің желілері мен учаскелері

1-кезең 2 бағыттан тұрады, олардың жалпы ұзындығы - 2 км, оның шамамен - жер астында және шамамен - жер үстінде орналасқан. Жобаның бірінші кезеңіне бастапқыда 6395 крор рупий (875 миллион АҚШ доллары) бюджет бөлінген. Бағыттарды ұзарту және құнның өсуіне байланысты, бұл сома кейіннен 11609 крор рупийге (1,6 миллиард АҚШ доллары) түзетілді. Құрылыс барысында көптеген кешігулер болды, нәтижесінде бірнеше рет мерзімі шегерілді. Жер астындағы қиын геологиялық жағдайлар – жұмсақ топырақ, жоғары жер асты суы деңгейі, қатты гранит және ірі тастар – туннель қазуға үлкен кедергі келтірді. ТБМ "Годавари" құрылғысының кескіш басының бұзылуы салдарынан үлкен кешігу туды, оның қосалқы бөлшектері Италиядан тапсырылуға тиіс болды. 2 бағыттан тұратын 1-кезең аяқталды және қызметтер 2017 жылдың 19 маусымында халыққа ашылды. 1-кезеңнің соңғы құны 14405 крор рупийді құрады.

2-кезең

2011 жылдың 4 қаңтарында Мемлекеттік үкімет DMRC-ге 2-ші кезеңнің егжей-тегжейлі жобалық есебін (DPR) дайындауға келісім берді. Жоғары деңгейлі комиссия (HPC) 2011 жылдың шілдесінде 2-ші кезеңді іске асыруға принципті келісім берді. 2012 жылдың 3 қаңтарында Карнатака үкіметі «Namma Metro» жобасының 2-ші кезеңіне принципті келісім берді. Дегенмен, DPR дайындалуы кешіктірілді, сондықтан Орталық үкіметтен мақұлдау алуға уақыт кетті. 2-ші кезеңнің шамамен жалпы құны 2011-12 жылғы баға деңгейінде 26,405 крор рупий (3,7 миллиард АҚШ доллары) болды. Мемлекеттік бюджеттен 9000 крор рупий (1,3 миллиард АҚШ доллары) бөлінетін болды. 2011–12 жылғы баға деңгейіндегі 26,405 крор рупийлік жоба құны кіріс бағасының өсуімен жыл сайын шамамен 5 пайызға өседі деп күтілуде. Орталық үкімет орталық алымдарының өсуіне байланысты шығындардың өсуінің бір бөлігін өтеуге міндеттенеді, ал қалған шығындарды Мемлекет және BMRCL көтереді. 2-ші кезеңнің жалпы жобалық құны құрылыс жұмыстары басталғанда кем дегенде 30,000 крор рупий (4,2 миллиард АҚШ доллары) жетіп, тіпті одан да асуы мүмкін. 2018 жылдың қазан айында вице-премьер Г. Парамешвара 2-ші кезеңнің құны шамамен 32,000 крор рупий (4,5 миллиард АҚШ доллары) болатынын мәлімдеді. 2-ші кезеңнің ұзындығы жер астында, жер бетінде және көтерілген участаларда созылады, бұл желіге 62 станция қосады, оның 12-сі жер астында орналасқан. 2-ші кезеңге 1-ші кезеңнің екі желісін екі бағытта кеңейту, сондай-ақ екі жаңа желі салу кіреді. Жасыл желінің оңтүстік бөлігі Елаченахаллиден Қанақапура жолы бойындағы Жібек институтына дейін (бұрынғы атауы – Ажаняпура), ал солтүстік бөлігі Нагасандрадан Мадавараға дейін (бұрынғы атауы – BIEC) Тұмқұр жолындағы (Ұлттық жолдың 4-тарауы) дейін созылады. Көк желінің шығыс бөлігі Баяппанахаллиден Уайтфилдке дейін, ал батыс бөлігі Майсур жолынан Кенгериге дейін (кейін Чаллахаттаға дейін) кеңейтіледі. RV Road-тан Боммасандраға дейін жаңа, ұзын, толықтай көтерілген желі салынады, ол Электронды қала арқылы өтеді. Екінші жаңа желі Калена Аграхарадан (бұрынғы Готтигере) Нагавараға дейін созылады. Желінің көп бөлігі жер астында (13,79 км немесе 8,57 миль) орналасқан, сонымен қатар көтерілген және жер бетіндегі участалары да бар. Желіде 18 станция бар, оның 12-сі жер астында, ал 6-сы көтерілген. Карнатака өнеркәсіптік аудандарды дамыту жөніндегі кеңес (KIADB) 2-ші кезең үшін жерді сатып алуға жауапты. 2-ші кезең үшін (оның ішінде 2A кезеңі үшін) жердің белгілі бір мөлшері қажет болады деп есептелді. 2017 жылдың сәуір айына қарай BMRCL жерді сатып алуға 5000 крор рупий жұмсаған. 2016 жылдың қазан айына қарай Елаченахаллиден Жібек институтына дейін Жасыл желінің оңтүстікке қарайғы кеңейтуі (6,29 км немесе 3,91 миль) және Майсур жолынан Кенгериге дейін Көк желінің батысқа қарайғы кеңейтуі (8,81 км немесе 5,47 миль) бойынша құрылыс жұмыстары басталды. Көк желінің батыс бөлігіне екі кезең бойынша 660 крор рупийге, ал Жасыл желінің оңтүстік бөлігіне бір кезең бойынша 508,86 крор рупийге құрылыс жұмыстары тапсырылды. Жасыл желінің солтүстікке қарайғы (Нагасандрадан Мадавараға дейін) және Көк желінің шығысқа қарайғы (Байяппанахаллиден Уайтфилдке дейін) кеңейту жұмыстары 2017 жылдың шілдесінде басталды. Солтүстікке қарайғы кеңейтудің құны 247,41 крор рупийді, ал шығысқа қарайғы кеңейту (15,5 км) 1300 крор рупийге (180 миллион АҚШ доллары) бағаланды. 2017 жылдың қараша айында тендерлер ұсынылғаннан кейін Сары желінің құрылысы басталды. Бірінші кезең Боммасандрадан Хоса Роуд станциясына дейінгі учаске, оның ішінде Хаббагоди депосына кіретін жол және бес метро станциясын қамтиды. Екінші кезең Хоса Роудтан Бомманахаллиге дейінгі (бұрынғы HSR Layout) учаскеге қатысты. Екі кезең де Таиландта орналасқан ITD Cementation India компаниясына 1,750 крор рупийге тапсырылды. Жаңа қызыл желінің 7,5 км-лік көтерілген бөлігі Калена Аграхара мен Таварекере (бұрынғы Свагат Роуд Крос) станциялары арасында 575,52 крор рупий (81 миллион АҚШ доллары) құнымен 2018 жылдың ақпан айында тендерден кейін салына бастады. Бұл тендерге көтерілген көпжол, 5 станция және Котанур депосына дейінгі автодепо желісінің құрылысы кіреді.

The State Government accorded approval for preparation of the detailed project report (DPR) for Phase 2 by DMRC on 4 January 2011. The high power committee (HPC) gave in principle clearance to proceed with Phase 2 in July 2011. Karnataka government gave in principle approval to Phase 2 of the Namma Metro project on 3 January 2012. However, there were delays in DPR preparation and hence approval from Central government. The estimated total cost for Phase 2 was around ₹26,405 crore (US$3.7 billion) at 2011 12 price levels. The State Government would contribute ₹9,000 crore (US$1.3 billion). The project cost of ₹26,405 at 2011–12 price levels is set to escalate about 5 per cent every year with increasing cost of inputs. The Union government will share that part of cost escalation due to increase in central levies, while the State and BMRCL will have to bear any other escalation. The total project cost for Phase 2 is estimated to reach at least ₹30,000 crore (US$4.2 billion) at start of construction itself. In October 2018, Deputy Chief Minister G Parameshwara stated that the cost of Phase 2 would be around ₹32,000 crore (US$4.5 billion). Phase 2 spans a length of underground, at grade and elevated, and adds 62 stations to the network, of which 12 are underground. Phase 2 includes extension of the two Phase 1 lines in both directions, as well as construction of two new lines. The south end of the Green Line will be extended from Yelachenahalli to Silk Institute (previously named Anjanapura) along Kanakapura Road, north end from Nagasandra to Madavara (previously named BIEC) on Tumkur Road (NH 4). The east end of the Purple Line will be extended from Baiyappanahalli to Whitefield and the west end from Mysore Road to Kengeri (later extended to Challaghatta). A new, long, fully elevated line from RV Road to Bommasandra will be constructed, passing through Electronic City. The second new line will be from Kalena Agrahara (previously Gottigere) to Nagawara. The line is mostly underground (13.79 km or 8.57 mi), but also has a elevated section and a at grade section. There are 18 stations on the line, of which 12 are underground and 6 are elevated. Karnataka Industrial Areas Development Board (KIADB) is responsible for acquiring land for Phase 2. It was estimated that of land would be required for Phase 2 (including Phase 2A). By April 2017, BMRCL had already spent ₹5000 crore on land acquisition. Construction work began on the south extension of the Green Line from Yelachenahalli to Silk Institute (6.29 km or 3.91 mi) and the west extension of the Purple Line from Mysore Road to Kengeri (8.81 km or 5.47 mi) by October 2016. Construction work on the west extension of Purple Line was awarded in two packages for ₹660 crore, while the Green Line south extension was awarded in a single package for ₹508.86 crore. Construction work for the north extension of the Green Line (from Nagasandra to Madavara) and the east extension of the Purple Line (from Baiyyappanahalli to Whitefield) began in July 2017. The north extension is estimated to cost ₹247.41 crore while the east extension (15.5 km) was awarded for ₹1,300 crore (US$180 million). Construction of the yellow line, a new line from Rashtreeya Vidyalaya Road to Bommasandra in 3 packages began post awarding of tenders in November 2017. The first package was a stretch from Bommasandra to Hosa Road station, including depot entry line to Hebbagodi depot and five Metro stations. The second package was for a stretch from Hosa Road to Bommanahalli (previously HSR Layout). Both packages were awarded for ₹1,750 crore (US$250 million) to Thailand based ITD Cementation India. Construction of the 7.5 km elevated section of a new pink line between Kalena Agrahara and Tavarekere (previously Swagat Road Cross) stations, estimated to cost ₹575.52 crore (US$81 million) began post tendering in February 2018. The tender includes the construction of the elevated viaduct, 5 stations and car depot line to Kothanur depot.

Жер асты бөлімі

BMRC бастапқыда 2017 жылдың маусым айында 13,9 шақырымдық жер асты учаскесін салу үшін төрт лот бойынша тендер жариялады. Бірақ, алынған барлық ұсыныстар BMRC-нің шамамен 5047.56 крор (760 миллион АҚШ доллары) есебінен шамамен 70%-ға артық, 8553.45 крор (1.28 миллиард АҚШ доллары) құнмен тым жоғары болғандықтан тендерлер күштен тоқтатылды. Екінші тендерлік турдың нәтижесінде 2019 жылдың наурыз-маусым айлары аралығында үш компания жеңіске жетті. Олардың бірі (L&T) екі тендерді ұтып алды. Жер асты учаскелері үшін жалпы тендерлік сома 5925.95 крор (шамамен 812 миллион АҚШ доллары) құрады. L&T компаниясы 2019 жылдың мамыр айында тоннель салуға дейінгі дайындық жұмыстарын және станциялардың негізін қалауды бастады. L&T компаниясы 2020 жылдың шілдесінде TBM қолданып тоннель қазу жұмыстарын жүргізді. Қалған екі мердігер (Afcons және ITD Cem) 2021 жылы тоннель қазу жұмыстарын бастады.

2А кезең

2016 жылдың қыркүйек айында үкімет "Жібек борты" мен "К.Р.Пура" қаласын байланыстыратын жаңа желі жобаның 2А кезеңі ретінде 2-ші кезеңіне қосылатынын мәлімдеді. Желі Сыртқы сақиналық жолдың шығыс жартысымен өтеді және 13 стансадан тұрады: "Жібек борты", "ХСР Лейоут", "Агара", "Иббалур", "Белландур", "Кадубеесанахалли", "Кодибисанахалли", "Маратахалли", "ИСРО", "Додданэкунди", "ДРДО спорт кешені", "Сарасвати Нагара" (бұрынғы Махадевапура) және "К.Р.Пура". Құны 4202 крор рупийге бағаланды. BMRCL аталған желіге қатысты толық жобалық есепті дайындады және 2016 жылдың 28 қазанында мемлекеттік органдарға ұсынды. 2А кезеңі 2017 жылдың 1 наурызында мемлекеттік кабинеттен бекітілді. ОРР метро желісі (көк желі) К.Р.Пурадағы ұзартылған қызғылт желімен және Жібек бортындағы жоспарланудағы РВ Жолы – Боммасандра желісімен (сары желі) тоғысқан стансаларға ие болады. 2018 жылдың ақпан айында ОРР метро желісінің (шығыс) тендері жарияланды. Бірақ, компанияның қаржы ағынындағы қиындықтар мен банкроттық рәсімдерге байланысты тендерлер күштен шығарылды. 2019 жылдың желтоқсан айында тендерлердің екінші раунды өтті және 2020 жылдың наурыз айында бірнеше компаниялар өтінімдерді қабылдады. Екі пакет бар. Бірінші пакетке Орталық Жібек бортындағы тұйық жердегі 2,84 км ұзындықтағы пандустар және 9,859 км ұзындықтағы алты биік орналасқан стансасы бар көпжол кіретін. Екінші пакет 8,377 км ұзындықтағы көпжол, жеті биік орналасқан станса, 1,097 км деполық желі және 0,30 км қысқа желіні салуды қамтиды.

2B кезең

MG Road-тен Кемпегоуда халықаралық әуежайына дейін 5,767 крор рупий (810 миллион АҚШ доллары) сомасында жоғары жылдамдықты теміржол желісін салу туралы ұсыныс болған еді. Бұл жобаны тәуелсіз арнайы мақсаттағы компания (SPV) іске асыруы тиіс еді, бірақ кейін BMRC осы жобаны басқаруға шешім қабылдады. Соның салдарынан, жоғары жылдамдықты теміржолдың орнына, азырақ тоқталыстары бар қалыпты метро желісі салынуы жоспарланды, бұл қаладан әуежайға дейінгі сапар уақытын қысқартуға мүмкіндік береді. Орталық үкімет 2012 жылдың ақпан айында BMRC-ге екінші кезең аясында әуежайға қосылатын желі жұмысын бастауды сұраған болатын. Осыған орай, 2016 жылдың қыркүйегінде жұртшылықтан пікірлер қабылданып, қазіргі және жоспарланған метро желілерінен әуежайға дейінгі тоғыз мүмкін кеңейту бағыты таңдауға шақырылды. Ұсынылған кеңейту маршруттарының орташа ұзындығы шамамен 4 мың км-ге жетеді, ал құны 4,500-ден 7,000 крор рупийге дейін бағаланды. Нагаварадан Каннур және Багалуру арқылы өтетін кеңейту ең қысқасы болса, ал Ешвантпурдан Йелаханка, Каннур және Багалуру арқылы өтетін кеңейту ұсынылған маршруттардың ең ұзыны болды. BMRC жұртшылықтан 1,300 жауап алды. Калена Аграхара (бұрынғы Готтигере) – Нагавара желісін Каннур және Багалуру арқылы әуежайға дейін кеңейту ең танымал таңдау болып саналды. Алайда, Бенгалуру халықаралық әуежайы (BIAL) әуежайдың оңтүстік жағында жер асты құрылысына қауіпсіздік мақсатында тыйым салды (құрылыс әуежайдың екінші ұшу-қону жолағының астынан өтуі керек болғандықтан), нәтижесінде ең қысқа маршруттар (яғни, Нагаварадан қызғылт желіні тікелей солтүстікке қарай кеңейту) жойылды. Содан кейін солтүстікке қарай РК Хегде Нагарға дейін, содан кейін батысқа қарай Жаккурға бұрылатын балама маршрут зерттелді. Бірақ, бұл маршрутта да кедергілер болды, себебі жоғары қысымды мұнай құбыры бастапқыда ұсынылған бағыттан өтетін еді. Бангалорды дамыту министрі К.Ж. Джордж 2017 жылдың 12 мамырында үкімет Нагавара – Рамакришна Хегде Нагар – Жаккур – Йелаханка маршрутын әуежайға дейін бекіткенін мәлімдеді. 2019 жылдың 10 қаңтарында мемлекеттік кабинет әуежайға арналған жоспарланған метро желісінің бағытын өзгертуге келісім берді. Жаңа желі Кришнаражапурадан (К.Р. Пура) басталып, ОРР-ның (Outer Ring Road) солтүстік бөлігімен қатар, Нагавара, Хеббал және Жаккурдан өтіп, Баллари жолымен әуежайға қарай бағыт алады. Бұл желі бұрын ұсынылған маршруттан ұзағырақ болады. Оның құны 10,584 крор рупий (1.5 миллиард АҚШ доллары) деп бағаланады, бұл бұрынғы маршруттың 5,950 крор рупий (830 миллион АҚШ доллары) бағасынан шамамен екі есе көп. 2021 жылдың 20 сәуірінде Одақтың кабинеті Бенгалуру метрополитенінің 2А және 2В кезеңдерінің екі күтіліп келген желісіне рұқсат берді. 2А және 2В кезеңдерінің жалпы ұзындығы 58.19 км және олардың құны 14,788 крор рупий деп бекітілді. 2026 жылы осы екі желіде күніне шамамен 770 мың жолаушы тасымалданады деп күтілуде. Әуежай желісінің құрылысы 2021 жылдың қазан айында басталуы тиіс. 2023 жылдың қаңтар айында HBR Layout ауданында салынып жатқан метроның тірегінің арматуралық торшасы құлап, бағдарламалық жасақтама инженері Тежасвини Сулакхе мен оның ұлы Виханның қаза тауына себеп болды. BMRCL 20 лакх рупий көлемінде қаржылай көмек жариялады. Сондай-ақ, бас министр Басавараж Боммай бас министрлердің төтенше жағдайлар қорынан әрбір қаза тапқан отбасыға 10 лакх рупийден жеке өтемақы төлейтінін мәлімдеді.

There had been a proposal to build a high speed rail line from MG Road to Kempegowda International Airport (KIA), at a cost of ₹5,767 crore (US$810 million). This was to be executed by an independent SPV, but later it was decided that BMRC would manage this project and a regular metro line with fewer halts would be built instead of a high speed rail, thus travel time between city to airport would be less. As early as in February 2012, the Central Government had also requested BMRC to start work on the airport link during Phase 2 itself. Following this, during September 2016, suggestions were invited from public to choose any one of nine possible extension routes from existing and proposed metro lines to the airport. The proposed extension routes had an average length of , and cost estimates ranged between ₹4,500 crore and ₹7,000 crore. A extension from Nagawara via Kannur and Bagaluru was the shortest, while the extension from Yeshwanthpur via Yelahanka, Kannur and Bagaluru was the longest of the proposed routes. BMRC received 1,300 responses from the public. A extension of the Kalena Agrahara (previously Gottigere) – Nagawara line via Kannur and Bagaluru to the airport emerged as the most popular choice. Since Bengaluru International Airport Limited (BIAL) forbade underground construction from the southern side of the airport (due to security as it would have to pass beneath the airport's second runway), the shortest route options (i. e. extending the Pink line from Nagawara directly north) were eliminated. An alternate route proceeding north till RK Hegde nagar and then turning west to Jakkur was then explored. However, even this had an obstacle as a high pressure petroleum pipeline was passing through the originally proposed route. Bangalore Development Minister K. J. George announced on 12 May 2017 that the government had finalized the Nagawara Ramakrishna Hegde Nagar Jakkur Yelahanka route to the airport. On 10 January 2019, the State Cabinet approved a change in alignment for the proposed metro line to the airport. The new line would begin at Krishnarajapura (K. R. Pura) and be aligned along the northern part of ORR (Outer Ring Road), passing Nagawara, Hebbal, and Jakkur before heading towards the airport along Ballari road. The line would be long, about longer than the route previously proposed. It is estimated to cost ₹10,584 crore (US$1.5 billion) almost twice as much as the previous route's estimate of ₹5,950 crore (US$830 million). The Union Cabinet cleared two much awaited lines of the Bengaluru Metro's Phase 2A and 2B on 20 April 2021. Phase 2A and Phase 2B lines total a distance of 58.19 km and were approved at a cost of Rs.14,788 crore. The projected ridership on both these lines in 2026 is estimated at 7.7 lakhs. Construction of the airport line is expected to begin by October 2021. In January 2023, there was an accident when an reinforcement cage of the under construction metro pier fell on a woman software engineer, Tejaswini Sulakhe and her son Vihan in HBR Layout, which led to their eventual death. BMRCL announced a financial assistance of 20 lakh. Chief Minister Basavaraj Bommai also announced a separate compensation of Rs 10 lakh for each of the deaths from the Chief Ministers’ Relief Fund.

2-кезең, 2А және 2В желілері мен учаскелері

2-кезең бастапқыда екі желінің төрт учаскесін барлық бағытта кеңейтуді және екі жаңа желіні (сары және қызғылт желілерді) қамтыды. ORR East Line кейіннен 2A кезеңі ретінде қосылды, одан кейін Аэропорт желісі (ORR East Line-тың жалғасы ретінде) 2B кезеңі ретінде қосылды. Бұл желі кейіннен "Көк желі" деп аталды. 2A кезеңнің құрылысы екі (көтерілген учаске) бөлікке бөлінді. 2B кезеңнің құрылысы үш (көтерілген учаске) бөлікке бөлінді. Әуежай станциялары тендерге қосылмады, өйткені олар Кемпегодда халықаралық әуежайымен салынады.

3-кезең

3-кезең бастапқыда 2016 жылдың мамырында ұсынылған. 3-кезең үшін ұсынылған кейбір маңызды бөлімдер 2-кезеңге 2-А және 2-В кезеңдері ретінде қосылды. Осыған байланысты 3-кезеңнің жоспарлары қайта қарастырылды. 2020 жылдың 7 наурызында жалпы ұзындығы 44,65 км екі бағыттың жеке меншік серіктестігі (ЖМС) арқылы толыққанды көтерілген желілер ретінде салынатыны жарияланды (Кемпапура – Жаяпракаш Нагара 4-ші кезеңі (Батыс ОРА бойымен) және Хосахалли – Кадабагере). 2022 жылдың 4 наурызында мемлекеттік бюджеттік сөйлесуде Хаббалдан Саржапураға дейінгі тағы 35 шақырымдық жаңа бағыт жарияланды (бұл 3-В кезеңі ретінде жүзеге асырылады). Бас министр аталған бағыт үшін шамамен 15 000 крор рупийге бағаланатын толық жобалық-сметалық құжаттар дайындалатынын мәлімдеді. Бұрын жарияланған екі бағыттың құны 13 500 крор рупий болды. Соңғы мәліметтерге сәйкес, көптен күткен Бенгалуру метрополитенінің үшінші кезеңі, Ж.П.Нагардан Қадабагереге дейінгі шамамен 44,65 шақырымдық жолды қамтитын, 2024 жылдың соңына қарай басталуы тиіс. Орталық үкіметтің мақұлдауы күтіліп отыр, ал мемлекеттік үкімет жобаны іске асырудағы маңызды қадамды жасады. Осылайша, 3-кезеңнің жалпы ұзындығы шамамен 80 шақырымды құрайды.

Басқа ұсыныстар

2023 жылдың 10 наурызында Карнатака үкіметі тағы да ұзартулар мен жаңа бағыттарды жариялады. 27 000 крор рупийге жуық құны бар жаңа желілер жүйе ұзындығын 59 км-ге арттырады. Сонымен қатар, Үндістанның Ғылым институты (IISc) ұсынған және 2019 жылғы Кешенді мобильділік жоспарына (CMP 2019) енгізілген Ішкі сақиналық метро желісін салу туралы ұсыныс қарастырылуда. Тамилнад үкіметі Карнатака мен Тамилнад шекарасына жақын Хосур қаласындағы Хосур теміржол станциясына дейін Сары желіні Боммасандрадан ұзартуды сұрады. Карнатака үкіметі Тамилнад үкіметіне өз қаражаты есебінен осы жобаның техникалық-экономикалық негіздемесін жасауды ұсынды.

Құрылыс барысы

1-ші кезең желісі № Желі атауы Терминалдар Станциялар Алысы (км) Ашылу күні 1 Қызғылт Байяппанахалли М G Road 66.720 2011 жылдың қазан айы Мысуру жолы Мағади жолы 66.516 2015 жылдың қараша айы М G Road Мағади жолы 54.830 2016 жылдың сәуір айы 2 Жасыл Сампиге жолы Ешвантпура 75.11 2014 жылдың наурызы Ешвантпура Пейеня индустриясы 34.81 2014 жылдың наурызы Сампиге жолы Ұлттық колледж 34.018 2017 жылдың маусым айы Ұлттық колледж Елаченахалли 87.618 2017 жылдың маусым айы Нагасандра Мадавара 33.14 2024 жылдың шілдесі 3 Сары Раштрея Видялая жолы Бомасандра 1619.15 2024 жылдың желтоқсаны 4 Қызғылт Калена Аграхара Нагавара 1821.25 2025 жылдың наурызы 5 Көк Кришнараджапура 1319.75 2026 жылдың маусымы Кришнараджапура KIAL Терминалдары 1938.4494133.48 км 3-ші кезең желісі № Желі атауы Терминалдар Станциялар Алысы (км) Ашылу күні 1 Қызғылт сары Кемпапура JP Нагар 4-ші кезең 2232.2 км Жобаланған 2 Сұр Хосахалли Кадабагере 912.6 км 3 Қызыл Хеббала Саржапура 2835.0 км

Қызғылт сызық

Қызғылт желі шығыстан батысқа қарай созылып, шығыстағы Уайтфилд (Кадугоди) мен оңтүстік-батыстағы Чаллахатта станцияларын байланыстырады. Желінің ұзындығы шамалы және 37 станциясы бар. Шығыс және батыс бөліктері жоғары орналасқан, ал орталық бөлігі жер астында жатыр. Желі қаланың маңызды іскерлік орталықтарынан өтеді (Уайтфилд, ITPL, Кришнараджапура, MG Road, Majestic, Теміржол станциясы, Видхана Суда, Майсуру Роуд, Кенгери). Қызғылт желінің алғашқы, 6 станциялық бөлігі (Reach 1) 2011 жылдың 20 қазанында Баяпанахалли мен Махатма Ганди жолы арасында ашылды. Бұл – «Намма метро» жүйесінің бастапқы және тұңғыш бөлімі болды. Екінші, 6 станциялық бөлігі (Reach 2) Майсур жолы мен Мағади жолы арасында 2015 жылдың 16 қарашасында пайдалануға берілді. 2016 жылдың 29 сәуірінде Куббон паркі мен Бенгалуру қалалық (KSR) теміржол станциясы арасындағы жер асты учаскесі ашылды, осылайша бұрын ашылған шығыс және батыс бөліктері біріктірілді. Жер асты учаскесінің ашылуымен 1-кезеңдегі Қызғылт желі толыққанды аяқталды. 2-кезеңде 2021 жылдың 30 тамызында оңтүстік-батысқа қарай созылған желі пайдалануға берілді. Уайтфилдке қарайғы шығысқа қарайғы кеңейту құрылысы жүріп жатты. Аталған кеңейтудің бір бөлігі 2023 жылдың 26 наурызында қызметке қосылды, бірақ Байяппанхалли – КР Пурам аралығындағы шағын бөлігі дайын болмағандықтан желіге қосылмады. 2023 жылдың 9 қазанында Байяппанхалли – КР Пура және Кенгери – Чаллахатта станциялары да ашылды, соның арқасында желінің толық бөлігі Уайтфилдтен Чаллахаттаға дейін толыққанды жұмыс істей бастады. Бұл желі оңтүстік-батыстағы өнеркәсіптік және қала маңындағы аймақтарды қаланың орталық бизнес аймағымен (MG Road, Trinity) және шығыстағы IT аймақтарымен (Баяппанхалли, Уайтфилд) байланыстырады. 2023 жылдың қазан айында КР Пурам станциясынан БМТК-ның 37 жаңа фидерлік бағыты іске қосылып, соңғы аялдамаға дейін қолайлы жағдай жасалды.

Сары сызық

Сары желі Раштрейя Видялая жолын Боммасандраға жалғастырады, жалпы ұзындығы белгілі бір шамада және 16 стансадан тұрады. Бұл желі толығымен биік тіктеп салынған және ORR және Хосур жолы бойымен өтеді. Ол Раштрейя Видялая Род станциясынан басталып, тағы екі айыр станциядан өтеді: Jayadeva Hospital станциясы, онда қызыл желімен қиылысады; және Орталық Жібек Борды станциясы, онда көк желі аяқталады. Осылайша, бұл желі Электроникалық қала мен Боммасандра индустриалды аймағын метро желісімен байланыстырады. Желінің 2024 жылдың ақпан айында пайдалануға берілуі жоспарлануда. 2022 жылдың 9 маусымында Карнатака үкіметі Тамил Наду үкіметімен Боммасандрадан Хосурға дейін сары желіні кеңейту үшін DPR әзірлеуге келісім берді.

Қызғылт сызық

Қызғылт сызық оңтүстіктен солтүстікке қарай бағытталған және оңтүстіктегі Калена Аграхараны солтүстіктегі Нагаварамен байланыстырады, жалпы ұзындығы шамамен (ұзындығы көрсетілмеген) және 18 станциядан тұрады. Оның оңтүстік бөлігі Таваракереге дейін жерден көтерілген, ал қалған бөлігі Нагавара станциясына дейін жер астында салынған. Бұл сызық Жаядева ауруханасы станциясынан (сары желімен алмасу) және Махатма Ганди жолы станциясынан (көк желімен алмасу) өтеді. Ол Кантонмент арқылы өтіп, Нагаварада аяқталады, ол көк желімен алмасу станциясы ретінде жоспарланған. Қазір құрылыс жүріп жатыр және 2025–26 жылдары ашылуы күтілуде.

Көк сызық

Бұл көк сызық ORR-дің шығыс және солтүстік бөліктерімен сабақтасқан. Ол Хаббал қаласында ORR-ден бұрылып, Аэропорт тас жолымен Кемпеговда халықаралық әуежайына дейін созылады. Құрылыс екі кезеңде жүргізілуде: 2А кезеңі Орталық Жібек Жолынан Кришнараджапураға дейін, ал 2В кезеңі Кришнараджапурадан әуежайға дейін. Бұл сызық барлығы ұзын болып, 32 стансадан тұрады. Оның көп бөлігі биік орналасқан, бірақ Йелаханка әуе базасының тұсында қысқа жер асты бөлімі бар. Желі әуежайға жақын жерде деңгейде де орналасқан. Әуежай станциясы жер астындағы станция болады. Бұл сызық Орталық Жібек Жолында (сары сызықпен алмасу), Кришнараджапурада (көк сызықпен алмасу) және Нагаварада (қызыл сызықпен алмасу) басталады. Сондай-ақ, Хаббал және Йелаханка қалаларынан өтеді. Құрылысы жүргізіліп жатқан бұл сызықтың 2026 жылдың маусым айында ашылуы күтілуде. 2022 жылдың маусым айында BMRCL ORR әуежайы метро желісінде алғашқы U Girder құрылымын орнатты. 2А және 2В кезеңдері (КР Пурам – Йелаханка – Бангалор әуежайы) Азия даму банкінің (АДБ) 500 миллион долларлық несиесімен қаржыландырылады, ол 2020 жылдың желтоқсан айында бекітілді. Бұған қоса, Жапонияның халықаралық ынтымақтастық агенттігі (JICA) 318 миллион доллар көлемінде несие береді. Тиісті келісім 2021 жылдың наурыз айында қол қойылды.

1-кезең

Бірінші кезең тоғыз мерзімді өткізіп алды, ал оның құны төрт рет қайта қарастырылды. 2006 жылы бекітілген Бірінші кезеңнің бастапқы құны болжамы бойынша, ұзақтығының ұлғаюы жалпы құнның өсуіне әкелді. Кідірістер одан әрі құнның өсуіне себеп болды. 2011 жылы құнға дейін, ал 2015 жылы дейін өсті. Бірінші кезеңді салудың ақырғы құны деп бағаланды. Бірінші кезеңге жер сатып алу құнының үлесі құрады. Орталық және Мемлекеттік үкіметтер құнның 58,91%-ын қаржылады. Қалған 41,09%-ы отандық және шетелдік қаржы институттарынан алынған несиелер арқылы қамтамасыз етілді. Ұсынылған облигациялар India Ratings & Research (Ind Ra) компаниясынан "IND AA" кредиттік рейтингісін алды. Namma Metro бас директоры Н. Сивасайлам 2013 жылдың 3 тамызында облигациялардың шығарылымын нарықтың тұрақсыздығына байланысты кейінге шегеруге тура келгенін хабарлады. Ол метро "нарық тұрақталғанда жақын арада қайтадан шығады" деді.

2 /2А /2В кезең

2012 жылдың 3 қаңтарында Карнатака үкіметі «Намма метро» жобасының 2-ші кезеңіне арналған бюджетті мақұлдады. 2-ші кезеңнің құны бағаланған, ал жерді сатып алуға кеткен шығын құрайды. BMRCL-ге 9 000 крор рупийге дейін несие алуға рұқсат берілді. 2012 жылдың 27 наурызында Азия даму банкі (АДБ) BMRC-ге 2-ші кезеңді ішінара қаржыландыру үшін 250 миллион доллар несие беру туралы келісімге қол қойды. АДБ баспасөз хабарламасында бұл несиенің көпжақты несие беру агенттігінің Оңтүстік Азиядағы қалалық көлік секторына алғашқы қадамы екенін мәлімдеді. 2011 жылдың наурыз айында АДБ кеңесі бекіткен бұл қарыз, мемлекеттік кепілдіктерді қажет етпейтін қалалық көлік секторына АДБ берген алғашқы қарыз болып табылады. 2016 жылы Францияның даму агенттігі (AFD) жобаға 1 600 крор рупий несие берді. Несие бойынша пайыздық ставка Еуробанктер аралық ұсыныс ставкасына (Euribor) + 130 базалық пунктке байланысты. 2017 жылдың басында Еуропалық инвестициялық банк (ЕИБ) BMRCL-ге 3 700 крор рупий несие беруге келісті, оны 20 жыл ішінде AFD несиесінен төмен пайызбен қайтару жоспарланған. 2017 жылдың мамырында BMRC Еуропалық инвестициялық банк (ЕИБ) арқылы 3 700 крор рупий несиеге Готтигере-Нагавара желісін салуға қағидаттық келісім алды. Бұл желіні Азия инфрақұрылымдық инвестициялық банкі және орталық және штат үкіметтері бірлесіп қаржыландырады. Үндістандық Biocon және Infosys компаниялары RV Road Bommasandra метро желісіндегі Hebbagodi және Electronics City метро станцияларын салуға сәйкесінше қаржылай көмек көрсететінін жариялады. BMRC әрбір компанияның жобаға үлес қосатынын күтеді. Biocon компаниясының бас директоры Киран Мазумдар Шоу компанияның қалалық кептелісті азайтуға көмектесетіндіктен жобаны қаржыландыруға ниеттенгенін мәлімдеді. Biocon және Infosys компанияларының кеңселері станцияларға жақын орналасқан. BMRCL 2021 жылдың наурыз айында JICA-дан 318 миллион доллар, ал 2021 жылдың тамызында АДБ-дан 500 миллион доллар несие алды, бұл қаржы ORR әуежайы метрополитенін салуға жұмсалды. Штат және Одақ үкіметтері қаржылай көмек көрсетеді, ал жерді сатып алу үшін қосымша қаржыны Карнатака үкіметі төлейді.

On 3 January 2012, the Karnataka government approved a budget of for Phase 2 of Namma Metro project. Phase 2 is estimated to cost Land acquisition is expected to account for BMRCL is permitted to raise up to 9,000 crore through loans. On 27 March 2012, Asian Development Bank (ADB) signed an agreement to lend $250 million to BMRC to part finance Phase 2. The loan marked the multilateral lending agency's foray into the urban transport sector in South Asia, the ADB said in a press release. The loan, approved by the ADB Board in March 2011, is the first ADB loan to the urban transport sector without recourse to sovereign guarantees. In 2016, the Agence Francaise De Development (AFD) sanctioned a 1,600 crore loan for the project. The rate of interest on the loan is linked to Euro Interbank Offered Rate (Euribor) + 130 basis points. In early 2017, the European Investment Bank agreed to loan 3,700 crore to BMRCL, with a repayment period of 20 years at a rate of interest lower than the one on the AFD loan. In May 2017, BMRC received in principle approval from the European Investment Bank (EIB) to fund construction of the Gottigere Nagawara line through a 3700 crore loan. The line is being co financed by the Asian Infrastructure Investment Bank and the Central and State Governments. Indian firms Biocon and Infosys announced that they would provide funding for the construction of the Hebbagodi and Electronics City metro stations respectively on the RV Road Bommasandra Metro line. BMRC expects that each firm will contribute towards the project. Biocon CMD Kiran Mazumdar Shaw stated that the company wanted to fund the project because it would help decongest the city. Both Biocon and Infosys have offices located near the stations. BMRCL secured a $318 million loan from JICA in March 2021, and a $500 million loan from the ADB in August 2021 to fund construction of the ORR Airport metro. The State and Union governments will contribute , and the Karnataka Government will pay an additional for land acquisition.

Кірістер

Reach I желісінің ашылғаннан бері алғашқы айында, ұзындығы 6,7 км болатын, шамамен 1 325 000 адам метромен сапар жасады. Күн сайын орташа есеппен 41 390 адам поезбен жүрді, ал BMRC-нің алғашқы айдағы орташа кірісі құрады. Бірақ, алғашқы алты айдың ішінде орташа жолаушылар саны 24 968-ге дейін төмендеді. BMRC осы кезеңде жалпы сомада табыс тапты. Reach I желісінің жұмыс істегеніне шамамен бір жыл өткен соң, Namma Metro пайдаға ие болды. BMRCL бағалауынша, алғашқы жыл ішінде жүйемен шамамен 80 лакх жолаушы сапар жасады. Namma Metro метро станцияларында бөлшек сауда алаңдарын сату арқылы тарифтік емес кіріс табуға да тырысып жатыр. Төмендегі кестеде Namma Metro-ның құрылғаннан бергі жылдық жолаушылар саны мен жол ақысынан түсетін кірісі көрсетілген.

Жыл Жолаушылар саны Жол ақысынан түсетін кіріс
2011–12 4 166 000 6,17 крор
2012–13 6 636 000 8,70 крор
2013–14 7 255 000 9,86 крор
2014–15 11 400 000 17,83 крор
2015–16 16 800 000 28,29 крор
2016–17 54 225 130 110,09 крор
2017–18 109 206 905 281,00 крор
2018–19 133 738 555 355,02 крор
2019 4 219 000 376,88 крор

Жылжымалы құрам

BMRC компаниясы BEML – Hyundai Rotem компаниясынан Namma Metro жобасының 1-ші кезеңі үшін DMC TC DMC конфигурациясында 50 үш вагонды пойыз жиынтығына арналған 150 вагонды сатып алды, бұл 1,672.50 крор рупийге (16.72 миллиард рупий) бағаланды. Вагонның техникалық сипаттамалары төмендегідей болды: Өлшемдері: Ұзындығы 20.8 м, ені 2.88 м және биіктігі 3.8 м. Әр вагонда шамамен 50 орындық және 306 тұруға арналған орын (1 шаршы метрге 8 адам есебімен) болды. Осылайша, әрбір пойыздың сыйымдылығы шамамен 1000 адамды құрады. Жүргізуші вагондардың әрқайсысында төрт 180 кВт қуаттылығы бар моторлар орнатылған. Пойыздың максималды жылдамдығы сағатына 80 км, ал осьтік жүктемесі 15 тоннаны құрайды. Пойздар 750 В тұрақты токпен, үшінші рельстің төменгі тоқ жинағыш жүйесі арқылы жұмыс істейді. Ерекшеліктері: Тұнбадан жасалған, толық кондиционерленген вагондар, бойлық орналасқан кең орындықтар, вагондар арасындағы кең вестибюльдер, сырғалмайтын еден жабыны, Wi-Fi мүмкіндігі, әр жағында төрт кең жолаушыларға арналған кіреберіс есіктері, кең терезелер, автоматты дауыс хабарлау жүйесі және электрондық ақпараттық және бағыт-бағдар жүйесі. Осылайша, алғашқы операциялар үш вагонды пойыздармен басталды. Әрбір пойыздың сыйымдылығы 1000 жолаушыны құрады. Жолаушылар санының артуымен жүктеме артқанда, барлық пойыздар алты вагондыққа дейін жаңартылды. Алғашқы пойыз жиынтығы 2010 жылдың желтоқсан айында сынақтан өтті. 2017 жылдың басында BMRC екі Phase 1 бағытындағы барлық пойыздарды алты вагондыққа дейін жеткізу үшін қосымша 150 вагонды сатып алу бойынша тендер жариялады. 2017 жылдың 27 наурызында BEML компаниясы вагонды жеткізуге 1,421 крор рупийлік келісімшарт жеңіп алғанын хабарлады. Алғашқы алты вагондық пойыз 2018 жылдың 23 маусымында Қызғылт желіде пайдалануға берілді. 2020 жылдың қаңтарына дейін барлық пойыздар алты вагондыққа дейін жаңартылды. Тегін Wi-Fi қызметі жолаушыларға 2013 жылдың 31 шілдесінде қолжетімді болды. Жолаушылар дауыспен байланыс жүйесі арқылы пойыз қызметкерлерімен шұғыл жағдайда байланыса алады. Төтенше жағдай туғанда жолаушыларға жүргізушімен немесе басқару орталығымен байланысу үшін шалу батырмасы берілген. BMRC қазіргі уақытта BESCOM-ға электр энергиясының бірлігі үшін 5.7 рупий төлейді.

Сигнал беру

2009 жылдың қыркүйегінде Alstom Project India Limited компаниясы жетекшілік ететін консорциумға жобаның бірінші кезеңі үшін бақылау және сигнализация жүйесін жеткізуге келісімшарт берілді. Консорциумды Alstom басқарады, оған Alstom Transport SA, Thales Group Portugal S A және Sumitomo Corporation компаниялары кіреді. Alstom пойызды басқару және сигнализация жүйесін жобалауға, өндіруге, жеткізуге, орнатуға, сынауға және іске қосуға жауапты, ал Thales метро жүйесінің 1-ші кезеңі үшін телекоммуникация жүйесін жобалауға, орнатуға, сынауға және іске қосуға жауапты. Бұл жүйе ең жоғары қауіпсіздікті, икемді жұмысты және жолаушылардың жайлылығын қамтамасыз ететін Urbalis 200 автоматты пойыз басқару жүйесін қамтиды. Байяппанаһаллидегі біріктірілген басқару орталығы пойыздармен тікелей байланысқа ие, ал станциялар бейне және аудио ақпараттық қызметтерімен жабдықталған. Жолаушылар поезд экипажымен шұғыл дауыс байланысын жүзеге асыра алады.

Станциялар

Намма метро желісінде 66 станция бар. Мажестик станциясы ең ірі станция болып табылады, оның жалпы ауданы... Бастапқыда Намма метро станцияларында дәретханалар болмаған. BMRCL ақырында халықтың талабын орындады және метроның алғашқы дәретханалары 2013 жылдың 21 маусымында Байяппанахалли және Индиранагар станцияларында ашылды. 2017 жылдың ақпан айына дейін Намма метро станцияларында 33 банкомат болды. Екінші кезеңде салынған 12 жер асты станциясы жерді сатып алу шығындарын азайту мақсатында бірінші кезеңдегі станциялардан кішірек болады. Бірінші кезеңдегі барлық жер асты станцияларының ұзындығы 272 метр, ені 24 метр болды, тек Chikkapete және K. R. Market станциялары бірдей енді, бірақ ұзындығы 240 метрді құрады. Керісінше, екінші кезеңдегі жер асты станциялары 210 метрге дейін қысқартылған, бірақ ені сол күйінде қалды. 2017 жылдың 17 ақпанында Uber компаниясы 2017 жылдың наурыз айының соңына дейін 12 метро стансасында брондау кассаларын ашатынын хабарлады. Бұл кассалар жолаушыларға Uber қызметін брондауға мүмкіндік береді және интернетке қол жеткізбейтін немесе телефонына Uber мобильді қосымшасын орнатпаған жолаушыларға арналған. Ola Cabs компаниясы да 2017 жылдың 22 ақпанында ұқсас келісімге келгенін мәлімдеді.

Тік бақтар

BMRC компаниясы "Hydrobloom" стартап компаниясына Нанма метрополитенінің тіректерінде гидропоникалық өсімдіктер өсіруге рұқсат берді. Өсімдіктермен жабылған тіректер тік бақтар деп аталады. "Hydrobloom" бұрын МГ-жол метро станциясының жанындағы Ранголи өнер орталығының қасындағы метро тірегінде тік бақ жасаған. Бұл бақтар қаланы көркейту және ауаның ластануын азайту мақсатында құрылған.

Қауіпсіздік

2014 жылдың ақпан айынан бастап BMRCL-де екі автокөлік және теміржол құтқару машинасы бар, олар эвакуация жүргізуге немесе рельстен шығып кеткен пойызды жолға қайта қоюға қолданылуы мүмкін. Пойыздар рельстен шығудың алдын алу жабдықтарымен жабдықталған, ал рельстер пойыздардың эстакададан түсіп кетуіне кедергі жасайтын бетон тосқауылдарымен жабдықталған. Тіреу тіректері жер сілкінісіне төзімді және кем дегенде 100 жыл қызмет етуге есептелген. Пойыздар алдағы соқтығыстарды анықтайтын сенсорлармен жабдықталған және жылдамдық шегінен асып кетуін болдырмайтын автоматты тежегіш жүйесіне ие. Төтенше жағдайларда станциялар арасында пойыз тоқтаған жағдайда, эстакадаларда да, жер асты бөлімдерінде де рельстердің бойында жаяу жолдары қарастырылған.

Қолжетімділік

Барлық станцияларда көру қабілеті нашар жолаушыларды бағыттау үшін сары түсті тактильді плиткалар қолданылады. Плиткалар пандустан басталып, баспалдақтар мен лифттерге дейін созылады. Мүгедектер мен егде жастағы жолаушылар барлық метро станцияларында коляска ала алады. Жолаушылар колясканы пойызға отыру үшін пайдаланып, содан кейін мақсатты станцияда қалдыра алады.

Жаңбыр суын жинау

BMRCL компаниясы мемлекеттік-жекеменшік серіктестік аясында теміржол жүйесіндегі көпқұлақтан жаңбыр суын жинап алады. Жеке серіктес – Карнатака ауылдық инфрақұрылымды дамыту (KRIDL) суды бірнеше нүктеден жинап, тазартып, оны ауыз су ретінде көлемді сатады. Әрбір метро көпқұлағының тірегіндегі құбырлар жаңбыр суын көпқұлақтан медиананың астындағы жер асты резервуарларына жеткізеді. Бұл резервуарлар толғанда, су 5 метр тереңдіктегі жаңбыр суын жинау шұңқырларына бағытталады. Әр тіректің арасында екі жаңбыр суын жинау шұңқыры орнатылған. Екі тіректің арасындағы орташа қашықтық 28 метр. 2017 жылдың наурыз айына қарай, жоғары орналасқан метроның бір бөлігі жаңбыр суын жинау жүйесімен қамтылған. Метроның 2-ші кезеңі аяқталғаннан кейін BMRCL жаңбыр суын жинау жүйесімен жалпы аумақты қамтуды жоспарлап отыр. Жыл сайын шамамен 80 миллион литр су жиналады деп күтілуде. BMRCL сондай-ақ, Пейеньядағы 140 акрлық деподан да жаңбыр суын жинап алады. Су шатырдың ауданынан жиналып, әрқайсысы 50 000 литрге арналған екі резервуарда сақталады. Жаңбыр суын жинау қолданыстағы және салынып жатқан станцияларда да жоспарлануда. Жинаған су қажетті жерлерге жеткізіледі, ал артық суы жер асты суларын толықтыру үшін пайдаланылады. BMRC сонымен қатар, жақын орналасқан дәлізден жиналған суды пайдалану арқылы Кенгери және Верасандра көлдерін қайта жаңартуды жоспарлап отыр.

Тарифтерді жинау

MIFARE DESFire платформасы, NXP Semiconductors компаниясымен әзірленген, Намма метросының автоматтандырылған жол ақысын жинау (AFC) жүйесін басқару үшін таңдалды. Жүйеде байланыссыз смарт токендер, QR-код негізіндегі билеттер және байланыссыз смарт карталар қолданылады. Токендер тек бір сапарға арналған және шығу кезінде қақпалармен алынады. BMRC смарт картасы немесе Варшик 50 теңгеге сатылады, ал пайдаланушы депозиті 50 теңге. Картаны қайта толтыруға болады, бірақ онлайн транзакциялар үшін картаны 7 күн ішінде және қайта толтырудан кейін 1 сағаттан соң қақпаларға немесе барлық метро станцияларында орнатылған картаны толтыру терминалдарына 15 күн бұрын ұсыну қажет, картадағы қайта толтырылған соманы жаңарту үшін. Әйтпесе, 30 күн ішінде 2,5% қызмет ақысымен сома автоматты түрде қайтарылады. Картаны 50 теңгеден бастап 2500 теңгеге дейін 50 теңгелік қадамдармен толтыруға болады. Бастапқыда соңғы толтырудан кейін бір жылға жарамды деп жоспарланған, жарамдылық мерзімі 10 жылға ұзартылды. Ол жол ақысына 5% (бұрын 15%) жеңілдік береді. Saral 70 теңгеге сатылды. Ол BMTC кондиционерсіз автобустарында және метрода бір күндік сапар жасауға мүмкіндік берді. Saral енді қолжетімді емес. Saraag 110 теңгеге сатылды. Ол BMTC кондиционерлі автобустарында және метрода бір күндік сапар жасауға мүмкіндік берді. Saraag енді қолжетімді емес. Sanchar 10, 40, 50 және 100 теңгелік номиналмен сатылды. Sanchar 2017 жылдың 1 наурызынан бастап тоқтатылды. Ұлттық ортақ мобильділік картасын (NCMC) 30 наурыздан бастап «Намма» метро станцияларында және таңдалған банк бөлімшелерінде Varshik карталарын тапсыру арқылы тегін алуға болады. Бастапқыда NCMC картасы сауда жасау, жанармай құю және BMTC және KSRTC билеттерін қоса алғанда, Үндістанның кез келген жеріне саяхаттау үшін қолданылатын болады деп күтілді. Алайда, 2023 жылдың қыркүйегінен бастап BMTC және KSRTC NCMC карталарын қолдамайды. BMRCL 2012 жылдың 4 желтоқсанында MG Road, Indiranagar және Baiyyappanahalli станцияларында автоматты билет сату машиналарын (ATVM) арқылы токендерді сатуды бастады. Бұл қызмет ақырында барлық метро станцияларына таратылады. Сенсорлық экранды ATVM үш тілде қол жетімді: ағылшын, каннада және хинди. Жолаушылар ATVM-де баратын станцияны немесе соманы таңдап, бір сапарлық токен сатып ала алады. Олар сондай-ақ байланыссыз смарт картаға қаражат қоса алады немесе сапарлар қоса алады. Жолаушылар бір мезгілде 8 билетке дейін сатып ала алады және картаны толтыру үшін чек принтеріне тапсырыс бере алады. ATVM 5 және 10 теңгелік монеталарды, сондай-ақ 10, 20, 50, 100, 500 теңгелік банкноттарды қабылдайды. Алайда, ATVM 1 және 2 теңгелік монеталарды ажырата алмайды. 2016 жылдың қарашасында BMRC смарт карталарды толтыру үшін онлайн төлемдерді қабылдауды бастады. Метро жолаушыларының шамамен 68% смарт токендерді, ал 32% смарт карталарды пайдаланады. Жұмыс күндері пойыздар сағат 09:00 мен 10:00 аралығында 4 минут сайын жүреді. Бірінші кезең аяқталғаннан кейін интервал 3 минутқа дейін азаяды деп жоспарлануда. Метро қызметі кейде 23:00-ден кейін де жұмыс істейді. Қызметтер әдетте мереке күндері немесе қалада халықаралық крикет матчы өткізілген кезде ұзартылады.

MIFARE DESFire platform, developed by NXP Semiconductors, was selected to manage the Automated Fare Collection (AFC) for Namma Metro. The system uses contactless smart tokens, QR based tickets and contactless smart card. Tokens are available only for a single journey and are captured by the gates on exit. BMRC smart card or Varshik is priced at 50, with ₹50 as a user deposit. The card is rechargeable, however for online transactions, the card is required to be presented at the gates within 7 days and after 1 hour of recharge or at the Card Top Up Terminals installed at all metros before 15 days after recharge to update the recharged amount on the card. Failing to do so, the amount will be refunded automatically with 2.5% service fee within 30 days. The card can be recharged anywhere from 50 to 2,500 in increments of 50. Initially planned to be valid for one year after last recharge, the validity has been changed to 10 years. It provides a 5% (earlier 15%) discount on fares. Saral was available for 70. It permitted one day's travel on BMTC non air conditioned buses and on the metro. Saral is no longer available. Saraag was available for 110. It permitted one day's travel on BMTC air conditioned buses and on the metro. Saraag is no longer available. Sanchar was available in denominations of 10, 40, 50 and 100. Sanchar was withdrawn from 1 March 2017. National Common Mobility Card (NCMC) can be purchased from Namma metro stations free of charge by surrendering their varshik cards and in select Bank branches from March 30. Initially the NCMC card was expected to be also used for shopping, fuel and travelling anywhere within India including BMTC and KSRTC ticketing. However, as of September 2023, BMTC and KSRTC does not support NCMC cards. BMRCL began selling tokens through automatic ticket vending machines (ATVMs) on 4 December 2012 at MG Road, Indiranagar and Baiyyappanahalli stations. The service will eventually be expanded to all metro stations. The touchscreen enabled ATVMs are available in 3 languages – English, Kannada, and Hindi. Commuters can purchase a single journey token by selecting the destination station or the amount in the ATVM. They can also add value or add trips to the contactless smart card. Commuters can purchase up to 8 tickets at a time and can get the receipt printer for card recharge. ATVMs accept coins of 5 and 10 denominations and 10, 20, 50, 100, 500 denominations of currency notes. However, the ATVM cannot differentiate between 1 and 2 coins. In November 2016, BMRC began accepting online payments to recharge smart cards. Approximately 68% of passengers on the metro use smart tokens and 32% use smart cards. On weekdays, trains operate at 4 minute intervals between 09:00 and 10:00. The headway is slated to decrease to once every three minutes after completion of Phase I.

Metro services have occasionally operated beyond 23:00 hours. Services are usually extended on festival days or when an international cricket match is held in the city.

Жүргізуші

2011 жылдың қазан айында 6,7 км-ге созылған "Көккөк" желісінің 1-кесімі ашылды. 1-кесімнің жұмыс істеген алғашқы 3 күнінде метромен 169 019 адам сапар жасады. Солтүстік-оңтүстік жер асты бөлігі ашылғаннан кейін (оңтүстіктегі 4 және 4А учаскелерімен бірге), желі төрт бағытта да байланыс қамтамасыз етті және желілер арасында көшу мүмкіндігі болды. Бұл 2017 жылдың желтоқсанына қарай күніне орташа есеппен 350 000-нан 360 000-ға дейін жолаушы тасымалдауға алып келді. Жолаушылар саны арта бергендіктен, тығыздық мәселесі күрделі болып кетті. Сондықтан 3 вагонды пойыз 6 вагондыққа ауыстырылды. Алғашқы 6 вагондық пойыз 2018 жылдың 23 маусымында "Көккөк" желісінде пайдалануға берілді. 2020 жылдың қаңтарына дейін барлық пойыздар 6 вагондық болып жаңартылды. Екінші толқын кезінде, 2021 жылдың 27 сәуірінен 20 маусымына дейін қызмет тоқтатылды. Пандемия кезеңінде қызмет көлемдері шектеліп, мемлекеттік органдардың қатаң талаптарына сәйкес, жолаушылар саны азайды және әлеуметтік қашықтық сақталды. "Намма Метро" 2022 жылдың 15 тамызында Үнді ұлттық конгресі митингісі мен Лал Багта өткен гүл көрмесіне байланысты күніне 825 190 жолаушыны тасыды, бұл рекордты көрсеткішті құрады. 2023-24 қаржы жылында жолаушылар саны 232,8 миллионға жетті, ал BMRCL 129,3 крор рупий пайда тапты, күніне орташа 636 000 жолаушы тасылды.

Қауіпсіздік

Карнатака мемлекеттік өнеркәсіптік қауіпсіздік күштері (КИСФ) «Намма метро» қауіпсіздігіне жауапты. Бангалор полициясы 2017 жылдың 25 наурызында метро станцияларында алғаш рет толыққанды жаттығулар өткізді. Полиция өкілдері бұл жаттығудың мақсаты – жалған бомба туралы хабарлар, террористердің енуі немесе шабуылдар сияқты жағдайларға дайындық деңгейін бағалау екенін мәлімдеді. Жаттығуға иіс іздеу иттері, бомба табу және залалсыздандыру тобы, саботажға қарсы топ және жедел қимыл тобы (QRT) қатысты. Бұрын полиция қарапайым жаттығулар өткізген, бірақ бұл нақты қауіптерге қарсы күресуге бағытталған алғашқы жаттығу болды. Жаттығуды офицерлер үшін қиындату мақсатында, көшеде көп адам болатын сенбі күні таңдалды. BMRCL жаттығу туралы алдын ала хабарламады.

Заңдар

Бангалор метрополитенінің 2011 жылғы (Вагон және билет) ережелері жеке багаждың салмағын 15 кг-ға дейін шектейді. 3-тармақта: "Метрополитенмен саяхат ететін адам, метрополитен әкімшілігінің алдын ала келісімімен, 60 см х 45 см х 25 см көлемді және 15 кг салмақты аспайтын, жеке заттарын қамтитын шағын багаждың өзінен басқа ешқандай тауар алып жүруге болмайды" делінген. Ережеде жарылғыш, жанғыш және уытты заттарды тасымалдауға тыйым салынған. 2002 жылғы Метро темір жолы (Қызмет және Техникалық қызмет көрсету) заңы метрополитенде жасалған құқық бұзушылықтар үшін айыппұл салуды және кейбір жағдайларда түрмеге қамауды қарастырады. Пойызда саботаж жасаған немесе метромен жүргенде басқа жолаушыларға қасақана зиян келтірген немесе келтіруге тырысқан кез келген адам 10 жылға дейін бас бостандығынан айырылуы мүмкін. Бейіштерді жабыстыру немесе станциялар мен пойыз вагондарының қабырғаларына граффити салу 1000 теңге айыппұл немесе 6 айға дейін бас бостандығынан айыруға соқтырады. Мас күйде саяхаттау немесе пойыз ішінде тәртіпсіздік тудыру 500 теңге айыппұлмен жазаланады. Қауіпсіздік бекеттерінде жолаушылар тексеріледі және қиындық туғызатын, мас немесе тыйым салынған заттарды алып жүретін адамдарға мінуге рұқсат берілмейді. Метрополитен аумағында түкіру 100 теңге айыппұлмен жазаланады.

Мобильді қосымша

BMRCL 2013 жылы Android құрылғылары үшін Namma Metro қосымшасын іске қосты. Бірақ, оның мүмкіндіктері шектеулі болды. Қолданба 2016 жылдың 4 қарашасында қосымша мүмкіндіктермен ресми түрде қайта іске қосылды. Қолданбаны CDAC (Advanced Computing-ті дамыту орталығы) әзірледі. Қолданба пайдаланушыларға смарт-карта сатып алып, оны қайта толтыруға, жақын маңдағы метро стансаларын табуға және сонымен қатар тұрақ, пойыз қатынайтын жиілік, бағыт картасы және баға туралы ақпарат алуға мүмкіндік береді.

WhatsApp чат-бот

BMRCL компаниясы смарт-карталарды оңай қайта толтыру, жақын жердегі метро станцияларын табу және пойыз қатынайтын кестесі мен бағасы туралы ақпарат беру үшін Bhagya атты WhatsApp чат-ботын енгізді.

Танымал мәдениетте

Намма метросының аумағында бірнеше фильмдер мен жарнамалар түсірілді. BMRCL метро стансасында және метро вагонының ішінде сағат 6:00-дан 22:00-ге дейінгі ең жұмбақ уақытта түсіру үшін төлем қабылдайды. Түннің 22:00-сінен таңғы 4:00-ге дейін метро стансаларында және вагондарда түсіру үшін басқа баға белгіленеді. Сондай-ақ, фильм өндірушілері метро мүлкіне кепілдік беру үшін 500 000 теңге көлемінде кепілдік депозитін салуы керек. Фильм түсіруге үш уақыт белгіленген: таңғы 6:00-дан 8:00-ге дейін, түскі 12:00-ден 14:00-ге дейін және кешкі 21:00-ден 23:00-ге дейін. Каннада фильмдеріне арзан бағалар қолданылады. Намма метросында түсірілген алғашқы фильм 2013 жылы шыққан «Уграмм» каннада фильмі болды. Кейіннен Пунит Раджкумар мен Ада Шарманың қатысуымен түсірілген 2015 жылғы «Рана Викрама» сияқты көптеген басқа каннада фильмдері де Намма метросының мүмкіндіктерін пайдаланды. 2012 жылғы «22 Female Kottayam» фильмінде Фахад Фасил мен Рима Каллингалдың қатысуымен Namma Metro вагонында ән түсірілді. 2016 жылдың желтоқсан айында Наянтараның қатысуымен түсірілген «Имаикка Нодигал» тамил фильмі «Көк желі» туннелінің ішінде түсірілген алғашқы фильм болды. BMRC өкілдерінің мәліметінше, осы фильмге дейін Намма метросының аумағында бір каннада, бір телугу және бірнеше жарнамалық фильмдер түсірілген. IT компаниялары мен қызметкерлердің кеңселеріне оралуға дайындығы туралы көтерілген сұрақтарға жауап ретінде үкімет бұл міндетті емес екенін түсіндірді. 2023 жылдың 10 қаңтарында Көк желідегі ORR учаскесінде салынып жатқан метро тірегінің арматурасы моторлы көлік құралына құлап, скутердегі әйел мен баласының қаза тауып кеткеніне себеп болды. BMRCL және Nagarjuna Construction Company (BMRCL-мен келісімшарт жасасқан) қызметкерлерінің кейбіреулеріне қатысты қылмыстық іс қозғалды. Бұл фактілер БАҚ-та жемқорлық және мемлекеттік органдардың немқұрайлылығы туралы айыптауларға әкелді. 2023 жылдың 22 қыркүйегінде Кипрлік YouTuber Фидиас Панайотоу, бұрын Илон Маскты құшақтағандығы үшін танымал болған, билет жүйесінен секіріп түсіп, вагонда тегін жол тартты. Оқиға оның YouTube арнасына жарияланды. Көптеген адамдар YouTuber-ді әдепсіз мінез-құлқы мен қаладан ақша ұрлағаны үшін сынады. Кейбіреулері BMRCL-ді станцияларда күзетшілердің жетіспеушілігі үшін сынады. Кришнараджапурам-Уайтфилд учаскесі ашылғаннан кейін, жолаушылар санының өсуіне байланысты метро вагондары толып кетті. Көптеген интернет қолданушылары оны Мумбаи қалалық пойыздарының тығыздығымен салыстырды. 2023 жылдың қазан айында Намма метросына 12 ғасырдағы каннада философы Басавешвараның есімін беру туралы ұсыныс жасалды. Көптеген азаматтар метроның бастапқы атын сақтап қалуға шақырды, ал кейбіреулері үкіметке Бенгалурудағы басқа инфрақұрылымдық жобаларға назар аударуды ұсынды.

Several films and commercials have been shot on the Namma Metro premises. The BMRCL charges for shooting inside a metro station, and for shoots inside a metro train during peak hours between 6 am to 10 pm. During non peak hours, from 10 pm to 4 am, the agency charges for shoots inside metro stations and inside a train. The film producers must also make a security deposit of , as insurance for the metro property. Film shoots are permitted during three slots – 6 to 8 am, 12 pm to 2 pm, and 9 to 11 pm. Kannada films can avail lower rates. The first film to shoot on Namma Metro was the Kannada blockbuster Ugramm in 2013. Later many other Kannada movies including 2015 film Rana Vikrama starring Puneeth Rajkumar and Adah Sharma, were shot using Namma Metro's facilities. The 2012 Malayalam film 22 Female Kottayam, starring Fahadh Faasil and Rima Kallingal also has a song sequence shot in the Namma Metro coach. In December 2016, Tamil film Imaikkaa Nodigal, starring Nayanthara became the first film to shoot scenes inside the tunnel stretch of the Purple Line. According to BMRC officials, prior to this film, one Kannada film, one Telugu film and several commercials had been shot on the Namma Metro premises. Due to questions raised by IT companies and employees awaiting return to their offices, the government issued a clarification that it was not mandatory. On 10 January 2023, an under construction metro pillar rebar on the ORR stretch of the Blue Line fell sideways on a motor vehicle, leading to the death of a woman and her child on a scooter. Some officials of the BMRCL and the Nagarjuna Construction Company (with whom the BMRCL had a contract) have been booked. This has led to allegations of corruption and negligence of the civic bodies by the media. On 22 September 2023, Fidias Panayiotou, a Cypriot YouTuber, who initially gained fame for hugging Elon Musk, sneaked onto a train by jumping over the ticketing system. The incident was recorded and posted to his YouTube channel. Many people criticized the YouTuber for unethical behavior and stealing money from the city. Some took to criticize BMRCL for the absence of security guards at the stations. After the opening of the Krishnarajapuram Whitefield stretch of the Purple Line, metro trains were filled due to the spike in ridership. Many people online have compared it to the crowded trains of the Mumbai local trains. In October 2023, a proposal was made to rename the Namma Metro after the 12th century Kannada philosopher Basaveshwara. Many citizens urged that the original name of the metro be kept, with some telling the government to focus on other infrastructure projects in Bengaluru.