Кіріспе

1960 жылғы фильм

"Симарон" Манн режиссерлік еткен үш эпикалық фильмнің біріншісі болды ("Эль-Сид" және "Рим империясының құлауы" фильмдерімен бірге). Қымбат өндіріс шығындарына және батыс жанрындағы тәжірибелі актерлерге, театр актерлеріне және болашақ жұлдыздарға қарамастан, фильм көп шусыз шықты.

Сюжет

Сабрина Кравэт 1889 жылғы Оклахома жері үшін күресте жаңа күйеуі, заңгер Янси "Симарон" Кравэтке қосылады. Олар Янсидің ескі досы Уильям "Бала" Хардиді және оның серіктері Уэс Дженнингс пен Хосс Барриді кездестіреді. Жолда Янси Том мен Сара Уайттың және олардың сегіз баласының көмегіне келіп, оларды вагонға мінгізеді. Сабринаға күйеуінің Оклахомадағы барлық адамды танитындай көрінеді. Боб Юнтис пен оның қолбасшысы Миллис үнді отбасына шабуыл жасағанда шағын топ оларды қолдап шу көтереді. Янси досы Сэм Пеглерге, "Оклахома Вигвам" газетінің редакторына қосылып, Юнтиске қарсы тұрады. Юнтис Пеглерді Техастағыдай газетті өзінің мақсатына пайдаланбауға ескертеді. Сабрина Янсидің үнді үшін өмірін қауіпке тіккеніне ашуланады, бірақ ол басқаларға, соның ішінде саудагер Сол Леви мен баспагер Джесси Рикиге үнділердің аударылған вагонын түзетуге көмектеседі. Сэм мен оның әйелі Мейвис Янсидің өткені туралы айтады – ол ковбой, құмар ойыншы, қарулы және заңгер болған. 50 мың қоныс аударушы жер иелену үшін далаға шабады, Том құлап, ал Сара құрғақ, құнарсыз жерді таңдайды. Пеглерді таптап өлтіреді, ал Дикси Янси қалаған жерге жетіп үлгереді, сондықтан ол Джессиден газетті басқаруға көмектесу үшін қалуын сұрайды. Шатырлар мен жартылай салынған дүкендерден тұратын Осадж қалашығында Юнтис пен Бала Левиді көшеде қорқытады. Янси Баланың ойын өзгертуге тырысады, бірақ сәтсіз аяқтайды. Бір түні Юнтис үнді отбасына қарсы линч жасауға әрекеттендіреді. Янси оны тоқтатуға кеш келеді, бірақ Юнтисті өлтіріп, Арита мен оның сәбиі Рубиді үйге әкеледі. Осы уақытта Сабрина ұл табады, оны Симарон деп, қысқаша Сим деп атайды. Төрт жылдан кейін Осадж гүлденеді. Том мұнай бұрғылау құрылғысын салады, бірақ ол күлкіге айналады. Қашқын заңсыз Уэс, Хосс және Бала пойызды тонауға тырысады, бірақ көп ұзамай қаза табады. Янси 1000 долларлық сыйлық чекын жойғанда Сабрина ашуланады, өйткені ол ұлының қауіпсіздігін ойламайды. Янси Чероки жолағының бір бөлігі болу үшін кетеді, бірақ Сабри оған қосылудан бас тартады. Көп жылдан кейін ол қайта оралады, Сабрина мен Сим оны кешіреді. Том ақыры мұнай табады, бірақ Янси Томның үнді жерінде табылған мұнайға құқық сатып алғанын білгенде қатты ренжіді. Алайда, Янсидің үндістерге әділдік орнату науқаны үлкен жетістікке жетеді және оны Оклахома территориясының губернаторы болуға шақырады. Сабрина Сим мен Рубидің жақын болып кеткенін білгенде көңілі толады. Вашингтонда Янси Томды ықпалды адамдар тобымен кездестіреді және оның тағайындалуының құны оның адалдығы екенін біледі. Янси Сабринаға губернатор бола алмайтынын айтқанда, ол оны мәңгілікке жіберді. Сим мен Руби ескертусіз үйленіп, Орегонға аттанады, бірақ Сабрина оған өмірін зейінсіз кетіріп жатқанын айтады. Он жылдан кейін "Оклахома Вигвамның" 25 жылдығында АҚШ Бірінші дүниежүзілік соғысқа кіргенін жариялайды. Кейін Сабрина Янсидің соғыста қаза тапқанын естіп алады.

Өндіріс

1941 жылдың ақпан айында MGM компаниясы RKO-дан «Симаррон» фильмін қайта түсіру құқығын 100 000 долларға сатып алды. 1947 жылы MGM Кэтрин Грейсонның басты рөлде ойнауымен және Артур Фридтың продюсерлігімен оперетта нұсқасын жариялады, бірақ бұл жоспар іске аспады. 1958 жылдың ақпан айында MGM «Симарронды» студияның екінші фильмі ретінде шығару жоспарларын жариялады, ол «Рейнтри Кантри» (1957) фильмінен кейін MGM Camera 65 технологиясын қолдануы керек еді. Бір айдан кейін Элизабет Тейлор мен Рок Хадсон фильмде басты рөлдерге қарастырылды. Ақырында, бұрын «3:10 to Yuma» (1957) және «The Sheepman» (1958) сияқты вестерн фильмдерінде ойнаған Гленн Форд басты рөлге бекітілді. 1959 жылдың қазанында Арнольд Шульманға сценарий жазуға келісім берілді. Шульман сценарийіне журналист Сэм Пеглер (Роберт Кит) және Уэс Дженнингс (Вик Морроу) сияқты бірнеше кейіпкерлерді енгізді, сонымен қатар Крэвттің қызы Донна мен Исайя есімді ұлды алып тастады. Энтони Манн режиссер болып тағайындалды. «Гленн Миллер тарихы» (1954) және «Соғыстағы ерлер» (1957) сыншылар тарапынан жоғары бағаланған фильмдерімен танымал Манн бұрын сегіз вестерн түсірген. Алайда, продюсер Эдмунд Грейнджермен келіспеушіліктерге байланысты Манн фильм түсірудің жартысында жобадан шығып кетті. Манн фильмді толығымен нақты жерлерде түсіргісі келген, бірақ Грейнджер көптеген сахналарды студияда түсіруді қалаған. Режиссер Чарльз Уолтерс фильмді аяқтады, бірақ титрлерде көрсетілген жоқ. Фильмде 1000-нан астам эпизодтық актерлер, 700 жылқы және 500 арба мен кареталар жұмыс істеді; бұл сандар 1960 жылы шыққан фильм туралы AFI.com, imdb.com және tcm.com сайттарындағы мақалаларда келтірілген. Дикси Ли рөлін ойнаған Энн Бакстер өзінің «Интермиссия» атты автобиографиясында Форд пен Мария Шеллдің түсірілім алаңынан тыс романға түскенін айтты: «Түсірілім кезінде олар жұмыртқа сияқты бірігіп кетті. Ол тіпті Германияда ажырасу процесін бастаған екен. Бұл оның тым ерте жасағаны анық болды». Алайда, түсірілім аяқталған кезде «ол оған көз тастамай, сөйлемеді, ал ол шокқа түскендей көрінді». Энтони Манн кейінірек: «Бастапқыда менде бұл [фильм] үшін керемет идея болды, және Metro басшылары менімен келісті» деді. Ол: «Батыста ештеңе жоқ, үлкен жазықтықты көрсеткім келді, және ерлер мен әйелдер тобы қалай қатар жиналып, жазықтықты кесіп өтіп, жерді иелену үшін өздерінің үлестерін белгіледі. Содан кейін қала, қала және ақырында мегаполис осы бір жер телімінде қалай өсті. Менің ойымша, бұл әлем үшін керемет тәжірибе болар еді. Америка осылай салынды. Бірақ басшылар қорқып қалды. Бізде бірнеше дауыл болды, мен оларды түсірдім, бірақ олар су тасқыны болады деп ойлады, сондықтан олар бізді сүйреп әкелді және барлық нәрсе түсірілімде қайта жасалды. Бізге өз ойымызды өзгертуге тура келді, өйткені біз қалаған нәрселерді істей алмадық. Сондықтан мен оны фильм деп есептемеймін. Мен оны апат деп санаймын». Манн Гленн Фордтың экранда өлуі керек деп мәлімдеді. «Мұнайдың үлкен бір бөлігі болды және мұнай ұңғымалары жарылып жатты, ол адамдарды құтқарып, өте ерлікпен әрекет етті. Неге оны өзгертті? Мен оның Сол Сигел екенін білмеймін, ол менің артымнан істеді, мен оны ешқашан көрмедім. Егер мен айқайласам, олар бәрібір мазаламас еді, сондықтан мен оларды өз қалаулары бойынша жоюға мүмкіндік бердім». Томас М. Прайор Variety журналына рецензия жазып, Шелл мен Фордтың өнерін мақтады және «Симаррон кемшіліксіз болмаса да, мұқият зерттеулер дұрыс экспозициядан гөрі әлеуметтік мәнге ие болғанын көрсетеді, сценарий жақсы ойнайды» деп жазды. The New York Times басылымының Босли Краузері фильмнің басы «экранда динамикалық және көрнекі көрініс жасайды. Бірақ осы екі жарым сағатқа созылған фильмде жерді іздеу аяқталғаннан кейін - және біз сізге оны бірінші жарты сағат ішінде жинап, аяқтағанымызды айтуымыз керек - Мисс Фербердің жарылып жатқан «Симаррон» драмасының қалған драмалық түсірілімі шекараны игерудің стереотиптік және сезімтал кино сағасына дейін төмендейді». Time журналының шолуында фильмнің ұзындығы сынға алынып, «Симарронды» «Симаррон және тағы да, тағы да, тағы да» деп атаған жөн болар еді. Ол 2 сағат 27 минутқа созылады, және бұл уақыт ішінде көптеген көрермендер оклакоматозбен ауырады». 1961 жылдың 5 наурызында «Нью-Йорк таймс» газетінде жарияланған хатта Эдна Фербер былай деп жазды: «Мен романның екінші суреті үшін бірде-бір теңге төлемедім. Мен тіпті кинокомпанияның менің атымды жарнамада қолдануына кедергі жасай алмаймын, сондықтан бұл фильмді мен жазған сияқты әсер береді, диалогтағы анахронизмдерге кірмейді, шетелдік туылған актрисаны американдық туған күйеуге рөл беруге таңдау, қайталау, бағдарсыздық... Мен «Симарронды» төрт апта бұрын көрдім. Осы ескі селеу бас шаштары қара түске айналды».

Марапаттар мен ұсыныстар

1961 жылы фильм «Үздік көркемдік безендіру» (Джордж У. Дэвис, Аддисон Хер, Генри Грейс, Хью Хант және Отто Сигел) және «Үздік дыбыс» (Фрэнклин Милтон) номинацияларына ие болды. Гленн Фордтың ойыны «Ең үздік әрекеттік рөл» үшін Лаурел сыйлығына ұсынылды, бірақ ол жеңіске жетпеді.