Сэм Пекинпа: Американдық режиссер және сценарист

Кіріспе

Американдық кинорежиссер (1925–1984)

Дэвид Сэмюэл Пекинпах (21 ақпан 1925 – 28 желтоқсан 1984) – американдық кинорежиссер және сценарист. Оның 1969 жылғы «Жабайы топ» (The Wild Bunch) атты вестерн эпопеясы «Оскар» сыйлығына ұсынылып, Америка кино институтының 100 үздік фильмінің тізімінде 80-орынды иеленді. Пекинпаның фильмдері әрекет пен зорлық-зомбылықты көркем жағынан жаңашыл және ашық бейнелейді, сондай-ақ вестерн жанрына ревизионистік көзқарас ұсынады. Оның туындылары құндылықтар мен идеалдар арасындағы қақтығыстарды, адам қоғамындағы жемқорлық пен зорлық-зомбылықты зерттейді. Пекинпаның кейіпкерлері көбінесе жалғыздыққа бейім немесе жеңіліске ұшыраған, құрметті өмір сүруге талпынған, бірақ нигилизм мен қатыгездік әлемінде тірі қалу үшін келісімге келуге мәжбүр болатын адамдар. Фильмдеріндегі зорлық-зомбылық көріністері үшін ол «Қанды Сэм» деген лақап атқа ие болды. Пекинпаның ұзақ жылдар бойы алкоголь мен есірткіге тәуелді болған, қақтығысқа бейім мінезі оның кәсіби мұрасына әсер етті. Оның көптеген фильмдерін түсіру кезінде продюсерлер мен түсірілім тобымен туындаған жанжалдар оның беделіне және мансабына нұқсан келтірді. Пекинпаның басқа фильмдері: «Жоғары биіктікте саяхат» (Ride the High Country, 1962), «Майор Дунди» (Major Dundee, 1965), «Кейбл Хог балладасы» (The Ballad of Cable Hogue, 1970), «Шаян қамыт» (Straw Dogs, 1971), «Қашқындар» (The Getaway, 1972), «Пэт Гарретт және Билли Кид» (Pat Garrett and Billy the Kid, 1973), «Альфредо Гарсияның басын әкеліңдер» (Bring Me the Head of Alfredo Garcia, 1974), «Темір кресті» (Cross of Iron, 1977) және «Конвой» (Convoy, 1978).

Отбасылық шығу тегі

Пекинпалар Еуропаның солтүстік-батысындағы Фризия аралдарынан шыққан. Пеккинпаның әке және ана жағынан туған туыстары 19 ғасырдың ортасында Американың батысына жабық вагонмен көшіп келген. Пеккинпа және бірнеше туыстары жиі американдық индейлердің ұрпақтары екенін айтқан, бірақ бұл туралы аман қалған отбасы мүшелері жоққа шығарған. Пеккинпаның арғы атасы, Индианадағы саудагер және фермер болған Райс Пекинпау, 1850 жылдары Калифорния штатының Гумбольдт округіне көшіп, ағаш кесу бизнесімен айналысып, отбасының тегін "Пекинпа" деп өзгертеді. Отбасы Солтүстік Форк қаласының шығысындағы Калифорниядағы Жоғарғы Сиерра тауында ағаш кесетін фабриканы иеленген Пекинпа шалғыны мен Пекинпа арнасы АҚШ-тың географиялық карталарында ресми түрде көрсетілген. Пеккинпаның анасының әкесі Денвер С. Черч – мал шаруашылығымен айналысқан, Жоғарғы сот судьясы және Фресно округін қамтитын Калифорния округінің АҚШ конгрессмені болған. Сэм Пеккинпаның сіңілі баласы Дэвид Пеккинпа – теледидар продюсері, режиссер және сценарист. Ол бұрынғы «Нью-Йорк Янкис» командасының ойыншысы Роджер Пекинпаудың туысы болды.

Өмір

Дэвид Сэмюэл Пекинпа 21 ақпан 1925 жылы Калифорния штатының Фресно қаласында Дэвид Эдвард (1895–1960) пен Ферн Луиза (қызметтегі фамилиясы Чёрч) Пекинпаның (1893–1983) отбасында дүниеге келді. Оның үлкен ағасы Денвер Чарльз (1916–1996) болды. Ол көп уақытын ағасымен бірге сабақтан қашуға, атасы Денвер Черчтың ранчосында каубойлық іс-әрекеттерге, тұзақ қою, малға белгі салу және оқ ату сияқты шаруаларға жұмсады. 1930 және 1940 жылдары Коарсегольд пен Басс көлі әлі де 19 ғасырдағы кеншілер мен малшылардың ұрпақтарымен мекен еткен. Осы ұрпақтардың көптегені Черчтың ранчосында жұмыс істеді. Сол кезде бұл ауылдық аймақ қарқынды өзгеріске ұшырады, және бұл әсер Пекинпаның кейінгі өміріндегі вестерн фильмдеріне әсер еткен деп саналады. Фресно орта мектебінде жасөспірімдер футбол командасында ойнады, бірақ жиі ұрысқану және тәртіптік бұзушылықтар ата-анасының оны аға сыныбына Сан-Рафаэль әскери академиясына қабылдауына себеп болды. 1943 жылы ол АҚШ Теңіз корпусына қосылды. Екі жыл ішінде оның батальоны Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін жапондық сарбаздарды қарусыздандыру және оларды елдеріне қайтару міндетімен Қытайға жіберілді. Оның қызметіне тікелей жауынгерлік қатысу кірмегенімен, ол қытай және жапон сарбаздары арасындағы соғыс оқиғаларын көргенін айтты. Достарының айтуынша, ол бірнеше азаптаулар мен снайпердің атысынан жұмысшының қаза табуына куә болды. Американдық теңіз жауынгерлеріне араласуға рұқсат берілмеді. Пекинпа коммунистік күштердің шабуылы кезінде өзіне оқ тигенін де мәлімдеді. Сонымен қатар, Теңіз корпусының соңғы апталарында ол Пекинде босатылуға өтініш берді, осылайша жергілікті әйелге үйленуге мүмкіндік алады, бірақ оның өтініші қабылданбады. Қытайдағы тәжірибесі Пекинпаға терең әсер етті және оның фильмдеріндегі зорлық-зомбылықты бейнелеуіне ықпал еткен болуы мүмкін. Лос-Анджелесте босатылғаннан кейін ол Калифорния мемлекеттік университетінің Фресно қаласында тарих факультетінде оқыды. Студент кезінде ол 1947 жылы өзінің алғашқы әйелі Мари Селландпен танысып, үйленді. Драма мамандығы бойынша білім алған Селланд Пекинпаны театр бөлімімен таныстырды және ол алғаш рет режиссерлікке қызығушылық танытты. Жоғары сыныпта оның Теннесси Уильямстың «Сыс моңғажері» пьесасының бір сағаттық нұсқасын бейімдеп, қойды. 1948 жылы бітіргеннен кейін Пекинпа Оңтүстік Калифорния университетінің драма факультетінде магистратураға түсті. Магистр дәрежесін алғанға дейін ол Лос-Анджелес маңындағы Хантингтон Парк Азаматтық Театрында екі маусым режиссер болып жұмыс істеді. Оған тағы бір жыл қалу ұсынылды, бірақ Пекинпа теледидар тәжірибесінің ақырында фильмдерде жұмыс істеуге көмектесетініне сеніп, KLAC TV-де сахнашы болып жұмыс істей бастады. Карьерасының осы кезеңінде Пекинпаның жанжалға бейім мінезі қалыптасты. Ол галстук тақпағаны үшін «Либерас Шоуынан» шығарылды және тікелей эфирде көлік сатушыны көрсетуден бас тартты, өйткені ол сахнадағы жұмысшыларға деген көзқарасына наразы болды. 1954 жылы Пекинпа «Түрмедегі төңкеріс» фильміне диалог жаттықтырушысы болып жұмысқа қабылданды. Оның жұмысы фильмнің режиссері Дон Сигелдің көмекшісі болуды талап етті. Фильм Фолсом түрмесінде түсірілді. Бастапқыда түрме бастығы Пекинпамен таныс болмай тұрып, кино түсірушілерге түрмеде жұмыс істеуге рұқсат бермеді. Түрме бастығы Фреснодан келген оның ықпалды отбасын білгеннен кейін бірден ынтымақтастық танытты. Сигелдің фильмдегі режиссерлік жұмысы және нақты тұтқындарды эпизодтық рөлдерде пайдалануы Пекинпаға үлкен әсер етті. Ол Сигелдің тағы төрт фильмінде диалог жаттықтырушысы болып жұмыс істеді: «Жеке тозақ 36» (1954), «Аннаполис оқиғасы» (1955, және Л. К. Джонспен бірге ойнаған), «Денені ұрлаушылардың шабуылы» (1956) және «Көшедегі қылмыс» (1956). «Денені ұрлаушылардың шабуылы» фильмінде Пекинпа метрді оқитын Чарли рөлінде ойнады, және онда Кевин Маккарти мен Дана Винтер басты рөлдерде ойнады. Бұл фильм 1950 жылдардың ең көп мақтау алған ғылыми фантастика фильмдерінің бірі болды. Пекинпа фильмнің сценарийін жан-жақты өңдегенін мәлімдеді, бірақ бұл мәлімдеме әлі де даулы. Өмірінің көп бөлігінде Пекинпа алкоголизмге, кейін басқа да есірткіге тәуелді болды. Кейбір мәліметтер бойынша, ол психикалық аурудан, мүмкін маниакальды депрессиядан немесе паранойядан зардап шеккен. Оның ішімдікке деген проблемасы Қытайда әскери қызмет кезінде, Тяньцзинь мен Пекиннің салондарына жиі баратын кезінде басталған деп саналады. 1960 жылы алғашқы төрт баласының анасы Селландтан ажырасқаннан кейін, ол 1964 жылы мексикалық актриса Бегонья Паласиоске үйленді. Олардың қарым-қатынасы қырсықты болды және олар үш рет үйленді. Олардың бір қызы болды. Оның мінезі көбінесе мейірімді, инабатты, көркемдік қабілеттерімен және ашу мен зорлық ұстанымдарымен ауысып отыратын. Ол өзін және басқаларды ауызша және физикалық зорлық-зомбылыққа ұшыратып, ашуға булыққан. Тәжірибелі аңшы, Пекинпа қару-жараққа қызығушылық танытты және ішімдік ішкен кезде үйінің айналарын атқылаған, бұл бейне оның фильмдерінде бірнеше рет пайда болды. Пекинпаның фильмдеріндегі зорлық-зомбылық мазмұнынан шабыттанған, және оның өзінің тарапынан осы бейнесін күшейткен, қатал өмір сүрген, зорлыққа бейім адам репутациясы оның көркемдік мұрасына әсер етті. Оның достары мен отбасы мұндай бейне оның нақты мінезінен гөрі күрделірек болған адамға жасалған зұлымдық деп санайды. Ол Уоррен Оутс, Л. К. Джонс, Р. Г. Армстронг, Джеймс Кобурн, Бен Джонсон және Крис Криштофферсон сияқты актерлерді, сондай-ақ Жери Филдинг, Люсьен Баллард, Гордон Доусон және Мартин Баум сияқты серіктестерді көптеген фильмдерінде пайдаланды, және оның көптеген достары мен көмекшілері өмірінің соңына дейін оның қасында болды. Пекинпа Паласиоске үйленгеннен кейін өмірінің көп бөлігін Мексикада өткізді, соңында елде мүлік сатып алды. Ол мексикалық өмір салтына және мексикалық мәдениетіне қызығушылық танытты және оны фильмдерінде ерекше сезімталдықпен және романтизммен бейнеледі. 1979 жылдан қайтыс болғанға дейін Пекинпа Монтана штатының Ливингстон қаласындағы Мюррей қонақүйінде тұрды. Пекинпаның соңғы жылдары денсаулығы нашарлаған, өйткені өмірінің көп бөлігіндегі қатал өмір салты оны қуып жете бастады. Оған қарамастан, ол өмірінің соңғы айларына дейін жұмыс істеуін жалғастырды. Ол 28 желтоқсан 1984 жылы Калифорния штатының Инглвуд қаласында жүрек жеткісіздігінен 59 жасында қайтыс болды. Ол сол кезде Сан-Францискода түсірілуге тиіс тәуелсіз фильм – «On the Rocks» сценарийімен айналысып жатқан еді.

David Samuel Peckinpah was born February 21, 1925, to David Edward (1895–1960) and Fern Louise (née Church) Peckinpah (1893–1983) in Fresno, California, where he attended both grammar school and high school. He had an elder brother, Denver Charles (1916–1996). He spent much time skipping classes with his brother to engage in cowboy activities on their grandfather Denver Church's ranch, including trapping, branding, and shooting. During the 1930s and 1940s, Coarsegold and Bass Lake were still populated with descendants of the miners and ranchers of the 19th century. Many of these descendants worked on Church's ranch. At that time, it was a rural area undergoing extreme change, and this exposure is believed to have affected Peckinpah's Western films later in life. He played on the junior varsity football team while at Fresno High School, but frequent fighting and discipline problems caused his parents to enroll him in the San Rafael Military Academy for his senior year. In 1943, he joined the United States Marine Corps. Within two years, his battalion was sent to China with the task of disarming Japanese soldiers and repatriating them following World War II. While his duty did not include combat, he claimed to have witnessed acts of war between Chinese and Japanese soldiers. According to friends, these included several acts of torture and the murder of a laborer by sniper fire. The American Marines were not permitted to intervene. Peckinpah also claimed he was shot during an attack by Communist forces. Also during his final weeks as a Marine, he applied for discharge in Beijing, so he could marry a local woman, but was refused. His experiences in China reportedly deeply affected Peckinpah, and may have influenced his depictions of violence in his films. After being discharged in Los Angeles, he attended California State University, Fresno, where he studied history. While a student, he met and married his first wife, Marie Selland, in 1947. A drama major, Selland introduced Peckinpah to the theater department and he became interested in directing for the first time. During his senior year, he adapted and directed a one hour version of Tennessee Williams' The Glass Menagerie. After graduation in 1948, Peckinpah enrolled in graduate studies in drama at University of Southern California. He spent two seasons as the director in residence at Huntington Park Civic Theatre near Los Angeles before obtaining his master's degree. He was asked to stay another year, but Peckinpah began working as a stagehand at KLAC TV in the belief that television experience would eventually lead to work in films. Even during this early stage of his career, Peckinpah was developing a combative streak. Reportedly, he was kicked off the set of The Liberace Show for not wearing a tie, and he refused to cue a car salesman during a live feed because of his attitude towards stagehands. In 1954, Peckinpah was hired as a dialogue coach for the film Riot in Cell Block 11. His job entailed acting as an assistant for the movie's director, Don Siegel. The film was shot on location at Folsom Prison. Reportedly, the warden was reluctant to allow the filmmakers to work at the prison until he was introduced to Peckinpah. The warden knew of his influential family from Fresno and was immediately cooperative. Siegel's location work and his use of actual prisoners as extras in the film made a lasting impression on Peckinpah. He worked as a dialogue coach on four additional Siegel films: Private Hell 36 (1954), An Annapolis Story (1955, and co starring L. Q. Jones), Invasion of the Body Snatchers (1956) and Crime in the Streets (1956). Invasion of the Body Snatchers, in which Peckinpah appeared as Charlie the meter reader, starred Kevin McCarthy and Dana Wynter. It became one of the most critically praised science fiction films of the 1950s. Peckinpah claimed to have done an extensive rewrite on the film's screenplay, a statement which remains controversial. Throughout much of his adult life, Peckinpah was affected by alcoholism, and, later, other forms of drug addiction. According to some accounts, he also suffered from mental illness, possibly manic depression or paranoia. It is believed his drinking problems began during his service in the military while stationed in China, when he frequented the saloons of Tianjin and Beijing. After divorcing Selland, the mother of his first four children, in 1960, he married Mexican actress Begoña Palacios in 1964. A stormy relationship developed, and over the years they married on three separate occasions. They had one daughter together. His personality reportedly often swung between a sweet, softly spoken, artistic disposition, and bouts of rage and violence, during which he verbally and physically abused himself and others. An experienced hunter, Peckinpah was fascinated with firearms and was known to shoot the mirrors in his house while abusing alcohol, an image which occurs several times in his films. Peckinpah's reputation as a hard living brute with a taste for violence, inspired by the content in his most popular films and in many ways perpetuated by himself, affected his artistic legacy. His friends and family have claimed this does a disservice to a man who was actually more complex than generally credited. He used such actors as Warren Oates, L. Q. Jones, R. G. Armstrong, James Coburn, Ben Johnson, and Kris Kristofferson, and collaborators (Jerry Fielding, Lucien Ballard, Gordon Dawson, and Martin Baum) in many of his films, and several of his friends and assistants stuck by him to the end of his life. Peckinpah spent a great deal of his life in Mexico after his marriage to Palacios, eventually buying property in the country. He was fascinated by the Mexican lifestyle and Mexican culture, and he often portrayed it with an unusual sentimentality and romanticism in his films. From 1979 until his death, Peckinpah lived at the Murray Hotel in Livingston, Montana. Peckinpah was seriously ill during his final years, as a lifetime of hard living caught up with him. Regardless, he continued to work until his last months. He died of heart failure at age 59 on December 28, 1984, in Inglewood, California. At the time, he was working on the script for On the Rocks, a projected independent film to be shot in San Francisco.

Теледидар мансабы

Дон Сигелдің ұсынысымен Пекинпа 1950-ші жылдардың соңында сол кездегі батыс сериалдарының сценарий авторы ретінде танылды, ол Gunsmoke, Have Gun – Will Travel, Broken Arrow, Klondike, The Rifleman және Дик Пауэллдің Zane Grey театрына сценарий сатты, соңғысы Four Star Television өндірісі болды. Ол CBS телеарнасының Trackdown сериалы үшін "The Town" (13 желтоқсан 1957) атты бір эпизод жазды. Пекинпа "Хендри Джонстың нағыз өлімі" романы бойынша сценарий жазды, ол 1961 жылы Марлон Брандоның "Бір көзді Джек" фильміне айналды. Оның жазу жұмысы режиссерлікке жол ашты, ол 1958 жылы "Сынған жебе" сериалының бір эпизодын (көбінесе оның алғашқы ресми режиссерлік жұмысы деп есептеледі) және 1960 жылы "Клондайк" сериалының бірнеше эпизодарын (Джеймс Кобёрн, Л. К. Джонс, Ральф Тейгер, Джой Лансинг және Мари Бланшардпен бірге) режиссерлік етті. Ол Говард Дафф пен Айда Лупиноның басты рөлдерде ойнаған CBS комедиялық сериалы "Мистер Адамс және Ева" режиссерлік етті. 1958 жылы Пекинпа Gunsmoke үшін жазған сценарийі мазмұнына байланысты қабылданбады. Ол "Оқшы" деп аталатын сценарийді қайта өңдеп, Zane Grey театрына сатты. Эпизод үлкен қызығушылық тудырып, Чак Коннорс бас рөлде ойнаған "Оқшылар" телесериалына айналды. Пекинпа сериалдың төрт эпизодын (Р. Г. Армстронг пен Уоррен Оутс қатысқан эпизодтар) режиссерлік етті, бірақ бірінші маусымнан кейін жобадан шықты. "Оқшылар" телесериалы бес маусым көрсетіліп, синдикаттағы көрсетілімдерде ұзақ танымалдылыққа ие болды.

Батыс адам

Осы уақыт ішінде ол Брайан Китпен және Джон Дехнермен бірге үш эпизодта ойнаған Four Star Television үшін "The Westerner" телесериалын жасады. Пекинпа "Трес-Крузестегі дау" атты пилотты жазып, режиссерлік етті, ол 1959 жылғы наурыз айында, түпкілікті сериал 1960 жылы түсірілмес бұрын көрсетілді. Пекинпа сериалдың продюсері болды, әрбір эпизодты жазуға қатысып, бесеуін режиссерлік етті. Сынапқылар тарапынан жоғары бағаланған шоу, негізінен серпінді, лаконикалық ковбой Дейв Блассингэймнің (Брайан Кит) өмірін бейнелейтін мазмұнының салдарынан 13 эпизодтан кейін тоқтатылды. Ерекше атауға лайық – оның кейінірек түсірген көркем фильмдеріне жол ашқан "Джефф" және "Қолдағы мылтық" эпизодтары, зорлық-зомбылықты бейнелеудегі ерекшелігі мен шығармашылық режиссурасы үшін. Ұзақ болмаса да, "The Westerner" және Пекинпа Америка Продюсерлер Гильдиясынан "Ең үздік түсірілген сериал" номинациясына ие болды. Сериалдың бір эпизоды ақырында Том Гристің 1968 жылғы "Уилл Пенни" фильмінің негізі болды, онда Чарлтон Хестон басты рөлде ойнады. Көптен бері культты мәртебеге ие болған "The Westerner" Пекинпаны ескеретін талант ретінде бекітті. 1962 жылы Пекинпа Дик Пауэлл театры үшін екі сағаттық эпизодты режиссерлік етті. Екіншісі, "The Losers", Ли Марвиннің Дейв Блассингэйм рөлінде және Кинан Уинннің Дехнердің кейіпкері Бергунди Смит рөліндегі қазіргі заманғы "The Westerner" сериалының жаңадан түсірілген нұсқасы болды, онда ол зорлық-зомбылықты бейнелеу үшін баяу, жылдам қозғалыс пен тұрақтандырылған кадрларды біріктірді – бұл әдіс 1969 жылғы "The Wild Bunch" фильмінде одан да күрделі қолданылды.

Өлімге әкелетін серіктер

"The Westerner" жобасы тоқтатылғаннан кейін, Брайан Кит 1961 жылғы "The Deadly Companions" батыс фильмінде басты рөлді ойнады. Ол Пеккинпаны режиссер етіп ұсынды, ал жобаның продюсері Чарльз Б. Фицсимонс осы идеяны қабылдады. Көптеген мәліметтер бойынша, Аризонада түсірілген төмен бюджетті фильм Пеккинпа үшін тәжірибелі оқу болды, ол Фицсимонспен (фильм жұлдызы Морин О'Хараның інісі) сценарий және сахналарды қою мәселелері бойынша дауласты. Фицсимонс Пеккинпаға О'Хараға түсінік беруге рұқсат бермегені хабарланды. Сценарийді қайта жаза алмағандықтан және фильмді монтаждау мүмкін болмағандықтан, Пеккинпа енді ешқашан сценарийді бақылаусыз фильм түсірмеймін деп уәде берді. "The Deadly Companions" көбінесе назарсыз қалды және Пеккинпаның фильмдері арасында ең аз танымал туынды болып табылады.

Биік елде жүр

Оның екінші фильмі "Ride the High Country" (1962) Н. Б. Стоун, Jr. жазған "Guns in the Afternoon" сценарийіне негіделген. Продюсер Ричард Лайонс Пекинпаның "The Westerner" фильміндегі жұмысына қызығып, оған режиссерлік ұсынды. Пекинпа сценарийді кеңінен қайта жазды, оның ішінде Денвер шіркеуінің ранчосында өткен балалық шағынан жеке естеліктерді қосты және тіпті кен қалаларының бірін "Coarsegold" деп атады. Ол Стив Джаддтың кейіпкерін, бұрынғы әйгілі заң сақтаушы, қиын жағдайға түскен адамды, өзінің әкесі Дэвид Пекинпаның бейнесімен байланыстырды. Сценарий бойынша, Джадд пен оның ескі досы Гил Веструм қауіпті аймақтан алтынды тасымалдау үшін жалданады. Веструм Джаддты алтынды өздеріне бөліп алуға көндіруге тырысады. Сапар барысында, Джаддтың үлгісімен Веструм өзінің қадір-қасиетінің пайдадан гөрі маңыздырақ екенін сезінеді. Соңғы атыс кезінде, Джадд пен Веструм үш адамға қарсы тұрғанда, Джадд қаза табады, бірақ оның өлімі Веструм үшін құтқару болады – бұл Батыс жанрының негізінде құрылған католиктік трагедия. Мұндай құтқарылу Пекинпаның көптеген келесі фильмдерінде маңызды тақырыпқа айналды. Қартайған вестерн жұлдыздары Джоэл МакКреа мен Рэндольф Скотттің соңғы маңызды рөлдерін сомдаған бұл фильм бастапқыда АҚШ-та көңілсіз қалды, бірақ Еуропада үлкен жетістікке ие болды. Бельгия кинофестивалінде Федерико Фелинидің 8½ фильмін жеңіп, фильмді шетелдік сыншылар Батыс жанрының тамаша жаңаруы деп мақтады. Нью-Йорк сыншылары да Пекинпаның ерекше вестернін байқады, Newsweek журналы "Ride the High Country" фильмін жылдың ең үздік фильмі деп атады, ал Time журналы оны он үздік фильмнің қатарына қосты. Кейбір сыншылар бұл фильмді Пекинпаның ең ұлы туындыларының бірі деп санайды.

Майор Данди

Пекинпаның келесі фильмі "Мейджор Данди" (1965) Пекинпаның ірі студиялармен болған көптеген өкінішті тәжірибелерінің алғашқысы болды. Гарри Джулиан Финк жазған сценарий бойынша фильмде Чарлтон Хестон ойнауы тиіс болған. Хестон продюсер Джерри Брестлердің "Ride the High Country" фильмінің жеке көрсетілімін көргеннен кейін Пекинпаны режиссер ретінде шақырды. Хестон фильмді ұнатып, Пекинпаға қоңырау шалып: "Сізбен жұмыс істегім келеді" деді. Фильмдегі оқиға Нью-Мексикодағы конфедерация тұтқындарының форпостына басшылық ететін конница офицері майор Дандидің тағдырына арналған. Апачи әскери басшысы бір ротаны жойып, бірнеше баланы ұрлап кеткен кезде, Данди конфедерация ардагерлері, қара федералды әскерлер және дәстүрлі батыс типтерінен уақытша әскер құрап, үндістерді қуалайды. Данди өзінің міндетіне толыққанды беріліп, шаршаған әскерімен бірге Мексиканың шұғылалы даласына аттанады. Сценарий толыққанды дайын болмастан түсірілім басталды, Пекинпа Мексикадағы бірнеше шалғай орналасқан жерлерді таңдады, бұл фильмнің бюджетінен айтарлықтай асып кетуіне себеп болды. Жобаның ауқымы мен көлемінен қорқып, Пекинпа түсірілімнен кейін әр түн сайын көп ішетін болды. Ол сондай-ақ кем дегенде 15 экипаж мүшесін жұмыстан шығарды. Бір күні Пекинпаның актерлерге деген қатыгездігі мен бейшаралығы Хестонды соншалықты ашуландырды, әдетте сабырлы болатын жұлдыз режиссерге егер ол актерлерге көбірек құрмет көрсетпесе, оны кавалериялық қылышымен қадап өлтіретінін айтты. Түсірілім жоспардан 15 күн кешігіп, бюджеттен 1,5 миллион долларға асып кетті, Пекинпа мен продюсер Брестлер енді тілдеспейтін болды. Пекинпаның мансабында кейінірек жетілдірген тақырыптары мен эпизодтарын көрсететін фильм одан алынып, маңызды өзгерістер енгізілді. Толық емес және бүлінген фильм, қазір түрлі нұсқаларда сақталған "Мейджор Данди" прокатта нашар нәтиже көрсетті және сыншылар тарапынан жазғырылды (бірақ жылдар өте бағасы жақсарды). Дегенмен, Пекинпа өмір бойы "Мейджор Дандидің" түпнұсқа нұсқасы өзінің ең жақсы фильмдерінің бірі екенін айтты, бірақ оның беделіне ауыр нұқсан келді. Пекинпа келесі рет "Цинциннати кіді" ойын-сауық драмасын түсіруге келісім берді, онда жас дарынды ойыншы Нью-Орлеандағы ірі покер турнирінде ескі шеберге қарсы тұрады. Түсірілім басталғанға дейін продюсер Мартин Рансхофф "Мейджор Данди" оқиғасы туралы телефон қоңырауларын ала бастады және Пекинпамен жұмыс істеу мүмкін емес екенін естіді. Пекинпа фильмді қара-ақ түспен түсіруге шешім қабылдады және сценарийді Ұлы депрессияның қиын көшелерінде аман қалған бала туралы әлеуметтік реалистік сағаға айналдыруды үміттенеді. Төрт күндік түсірілімнен кейін, оның ішінде жалаңаш көріністер де болды, Рансхофф түсірілгендерді ұнатпады және оны дереу жұмыстан шығарды. Ақырында Норман Джуисон режиссерлік етіп, Стив Маккуиннің қатысуымен фильм 1965 жылы сәтті болды.

Peckinpah's next film, Major Dundee (1965), was the first of Peckinpah's many unfortunate experiences with the major studios that financed his productions. Based on a screenplay by Harry Julian Fink, the film was to star Charlton Heston. Peckinpah was hired as director after Heston viewed producer Jerry Bresler's private screening of Ride the High Country. Heston liked the film and called Peckinpah, saying, "I'd like to work with you." The sprawling screenplay told the story of Union cavalry officer Major Dundee who commands a New Mexico outpost of Confederate prisoners. When an Apache war chief wipes out a company and kidnaps several children, Dundee throws together a makeshift army, including unwilling Confederate veterans, black Federal soldiers, and traditional Western types, and takes off after the Indians. Dundee becomes obsessed with his quest and heads deep into the wilderness of Mexico with his exhausted men in tow. Filming began without a completed screenplay, and Peckinpah chose several remote locations in Mexico, causing the film to go heavily overbudget. Intimidated by the size and scope of the project, Peckinpah reportedly drank heavily each night after shooting. He also fired at least 15 crew members. At one point, Peckinpah's mean streak and abusiveness towards the actors so enraged Heston that the normally even tempered star threatened to run the director through with his cavalry saber if he did not show more courtesy to the cast. Shooting ended 15 days over schedule and $1.5 million more than budgeted with Peckinpah and producer Bresler no longer on speaking terms. The movie, detailing themes and sequences Peckinpah mastered later in his career, was taken away from him and substantially reedited. An incomplete mess which today exists in a variety of versions, Major Dundee performed poorly at the box office and was trashed by critics (though its standing has improved over the years). Peckinpah maintained, nonetheless, throughout his life that his original version of Major Dundee was among his best films, but his reputation was severely damaged. Peckinpah was next signed to direct The Cincinnati Kid, a gambling drama about a young prodigy who takes on an old master during a big New Orleans poker match. Before filming started, producer Martin Ransohoff began to receive phone calls about the Major Dundee ordeal and was told Peckinpah was impossible to work with. Peckinpah decided to shoot in black and white and was hoping to transform the screenplay into a social realist saga about a kid surviving the tough streets of the Great Depression. After four days of filming, which reportedly included some nude scenes, Ransohoff disliked the rushes and immediately fired him. Eventually directed by Norman Jewison and starring Steve McQueen, the film went on to become a 1965 hit.

Түскі шарап

1966 жылы продюсер Дэниел Мелник Кэтрин Энн Портердің "Оңтүстік шарабы" атты қысқа романын теледидарға бейімдеу үшін жазушы және режиссер іздегенде Пекинпаға сәттілік келді. Мелник "The Westerner" және "Ride the High Country" фильмдерінің жанкүйері болды және Пекинпаның "The Cincinnati Kid" фильмінен әділетсіз болып шығарылғанын естіді. Көптеген өнеркәсіп өкілдерінің қарсылығына қарамастан, Мелник Пекинпаны жұмысқа алды және оған толық еркіндік берді. Пекинпа сценарийді аяқтады, Портер оны ынтамен мақұлдады, ал жоба ABC Stage 67 үшін бір сағаттық көрсетілімге айналды. Батыс Техастағы ғасыр басындағы оқиғалар негізінде құрылған "Оңтүстік шарабы" фермердің нәтижесіз қылмысынан кейін өзіне қол жұмсауы туралы қараңғы трагедияны көрсетеді. Жейсон Робардс пен Оливия де Гавиланд бас рөлдерде ойнаған фильм сыншылар тарапынан жоғары бағаланды, Пекинпа Жазушылар гильдиясының "Ең үздік теледидар бейімделуі" және Америка Режиссерлер Гильдиясының "Ең үздік теледидар режиссурасы" номинацияларына ие болды. Робардс фильмнің жеке көшірмесін көп жыл бойы жеке коллекциясында сақтап, осы жобаны өзінің ең қанағаттанарлық кәсіби тәжірибелерінің бірі деп есептеді. 2014 жылға дейін үйде көрсетілмеген сирек фильм, "Оңтүстік шарабы" бүгінде Пекинпаның ең жақын туындыларының бірі саналады, оның драмалық әлеуеті мен көркемдік тереңдігін ашады.

Жабайы топ

«Оңтүстік шарабының» күтпеген табысы кино тарихындағы ең жарқын қайта оралысқа негіз салды. 1967 жылы Warner Bros. Seven Arts продюсерлері Кеннет Хайман мен Фил Фельдман Пекинпаны «Алмас әңгімесі» атты приключенческий фильмнің сценарийін қайта жазып, режиссерлік жасауға қызығушылық танытты. Рой Сикнер мен Уэлон Грин жазған балама сценарий – «Жабайы топ» вестерні. Сол кезде 20th Century Studios Уильям Голдманның «Бутч Кэссиди және Санденс Кид» сценарийін сатып алған еді. «Бутч Кэссидиді» кинотеатрларға шығару үшін «Жабайы топты» тезірек дайындауға шешім қабылданды, себебі екі фильмнің де сюжеттерінде ұқсастықтар бар болатын. 1967 жылдың күзінде Пекинпа сценарийді «Жабайы топ» деп аталатын фильмге қайта жазды. Мексикада түсірілген Пекинпаның эпикалық туындысы бірнеше факторлардың нәтижесі болды: киноға оралуға деген құштарлығы, Артур Пенннің «Бонни мен Клайд» фильміндегі зорлық-зомбылық, Американың Вьетнам соғысына наразылығы және ол осы уақытқа дейін батыс фильмдеріндегі шындықтан гөрі көрініс басымдығын байқағандығы. Ол сол дәуірдегі қатігездікті ғана емес, сол заманда өмір сүруге тырысқан қарапайым адамдарды бейнелеуді мақсат етті. Осы кезеңде Пекинпа Карлос Саураның «Аң ауы» (1966) фильмін көргеннен кейін өмірінің өзгергенін айтты, бұл оның келесі туындыларына терең ықпал етті. Фильм 1913 жылы Техас пен Мексика шекарасындағы тәжірибелі заңсыздықпен айналысатын топтың қазіргі заманға қадам басқан әлемде аман қалуға тырысуын көрсетеді. «Жабайы топ» екі қатыгез және әйгілі атыс-шабыспен аяқталады: бірі – теміржол компаниясы кеңсесіне жасалған сәтсіз қарақшылық, екіншісі – заңсыздықпен айналысатын топтың Мексика армиясымен болған, бірінің қатыгездікпен азапталып, өлтірілуіне байланысты өлімге дейін баратын кек алу шайқасы. 1969 жылы шыққан бұл фильм өте тез танымал болды. «Major Dundee» фильміндегі бірнеше көріністер, оның ішінде баяу қозғалыстағы әрекеттер, кейіпкерлердің жерлеу процессиясы сияқты ауылды қалдыруы және қосымша актерлер ретінде тәжірибесіз жергілікті тұрғындарды пайдалану «Жабайы топта» жетілдірілді. Көптеген сыншылар оның зорлық-зомбылығын садистік және пайдаланушылық деп айыптады. Басқа сыншылар мен кинорежиссерлер оның бірегей жылдам монтаждау стилін, алғаш рет осы фильмде қолданылып, кейін Пекинпаның айрықша белгісіне айналған, және дәстүрлі вестерн тақырыптарын жаңаша өңдеуін жоғары бағалады. Бұл Пекинпаның халықаралық атаққа ие болуының бастауы болды, ал ол және оның туындылары өмірінің соңына дейін даулы болды. Фильм Америка кино институтының жасаған 100 ең ұлы американдық фильмдер тізімінде 80-орынды, ал ең қызықты фильмдер тізімінде 69-орынды иеленді, бірақ дау-дамайлар тоқтаған жоқ. «Жабайы топ» 25 жылдығына орай қайта шығарылып, MPAA-дан NC 17 рейтингісін алды. Пекинпа осы фильмі үшін «Үздік түпнұсқа сценарий» номинациясында алғашқы және жалғыз «Оскар» сыйлығына ие болды.

The surprising success of Noon Wine laid the groundwork for one of the most explosive comebacks in film history. In 1967, Warner Bros. Seven Arts producers Kenneth Hyman and Phil Feldman were interested in having Peckinpah rewrite and direct an adventure film, The Diamond Story. An alternative screenplay written by Roy Sickner and Walon Green was the western The Wild Bunch. At the time, William Goldman's screenplay Butch Cassidy and the Sundance Kid had recently been purchased by 20th Century Studios. It was quickly decided that The Wild Bunch, which had several similarities to Goldman's work, would be produced in order to beat Butch Cassidy to the theaters. By the fall of 1967, Peckinpah was rewriting the screenplay into what became The Wild Bunch. Filmed on location in Mexico, Peckinpah's epic work was inspired by a number of forces—his hunger to return to films, the violence seen in Arthur Penn's Bonnie and Clyde, America's growing frustration with the Vietnam War, and what he perceived to be the utter lack of reality seen in Westerns up to that time. He set out to make a film which portrayed not only the vicious violence of the period, but the crude men attempting to survive the era. During this period, Peckinpah said that his life was changed by seeing Carlos Saura's La Caza (1966), which profoundly influenced his subsequent oeuvre. The film detailed a gang of veteran outlaws on the Texas/Mexico border in 1913 trying to survive within a rapidly approaching modern world. The Wild Bunch is framed by two ferocious and infamous gunfights, beginning with a failed robbery of the railway company office and concluding with the outlaws battling the Mexican army in suicidal vengeance prompted by the brutal torture and murder of one of their members. Irreverent and unprecedented in its explicit detail, the 1969 film was an instant success. Multiple scenes attempted in Major Dundee, including slow motion action sequences, characters leaving a village as if in a funeral procession and the use of inexperienced locals as extras, were perfected in The Wild Bunch. Many critics denounced its violence as sadistic and exploitative. Other critics and filmmakers hailed the originality of its unique rapid editing style, created for the first time in this film and ultimately becoming a Peckinpah trademark, and praised the reworking of traditional Western themes. It was the beginning of Peckinpah's international fame, and he and his work remained controversial for the rest of his life. The film was ranked No. 80 on the American Film Institute's top 100 list of the greatest American films ever made and No. 69 as the most thrilling, but the controversy has not diminished. The Wild Bunch was re released for its 25th anniversary, and received an NC 17 rating from the MPAA. Peckinpah received his only Academy Award nomination (for Best Original Screenplay) for this film.

Кейбл Хоугтың баладасы

Көбінесе көрермендердің күткенін орындамай, Пекинпа бірден "Жабайы топ" фильмінен кейін 1970 жылы шыққан "Кейбл Хоугтың балладасы" атты лирикалық, күлкілі және көбінесе зорлық-зомбылықсыз вестернін көрсетті. "Жабайы топ" фильмінің көптеген актерлерін (Л. К. Джонс, Стротер Мартин) және түсірілім тобының мүшелерін пайдаланып, фильм кішкентай кәсіпкер Кэйбл Хоугтың (Джейсон Робардс) өмірінің үш жылын қамтиды. Ол өлімге тасталғаннан кейін керемет түрде шөлде су тапқаннан соң, сол жерде өмір сүруді шешеді. Ол пошта вагондары жүретін жол бойында бизнес ашады, бірақ оның армандары көкжиекте алғашқы автомобиль пайда болғанда аяқталады. Невададағы Отты Аңғарда түсірілген фильмге нашар ауа-райы, Пекинпаның қайтадан ішімдікке салынуы және 36 түсірілім тобының мүшесін жұмыстан босатуы кедергі келтірді. Хаостық түсірілім жоспардан 19 күн кешігіп, бюджеттен 3 миллион доллар асып кетті, бұл оның Warner Bros. Seven Arts компаниясымен жұмысын тоқтатуға себеп болды. Кейіннен, бұл оның мансабына зиян келтірген қадам болды, өйткені "Құтылу" және "Джеремая Джонсон" фильмдері сол кезде дайындалып жатқан еді және Пекинпа екі фильмді де түсіруге бірінші кандидат ретінде қарастырылды. Бастапқыда көп назарсыз қалған "Кейбл Хоугтың балладасы" соңғы жылдары қайта жаңғырылып, сыншылар Пекинпаның талантының кеңдігіне үлгі ретінде жиі сілтеме жасайды. Олар бұл фильм Пекинпаның ашық зорлық-зомбылықсыз, ерекше және жаңашыл жұмыс жасау қабілетін дәлелдейді деп санайды. Пекинпа жылдар бойы бұл фильмін өзінің сүйікті фильмдерінің бірі деп атады.

Салам иттер

Warner Brothers-тен шеттесуінен кейін, оған тағы да шектеулі режиссерлік жұмыстар қалды. Пеккинпа Англияға барып, өзінің ең қараңғы және психологиялық тұрғыдан мазасыз фильмдерінің бірі – "Straw Dogs" (1971) фильмін түсірді. Бұрын Пеккинпамен "Noon Wine" фильмінде жұмыс істеген Дэниел Мелник продюсерлік еткен фильмнің сценарийі Гордон Уильямстың "Тренчер фермасының қоршауы" романы негізінде жазылған. Фильмде Дастин Хоффман Дэвид Самнер рөлінде ойнады – ол ұялшақ американдық математик, колледждегі соғысқа қарсы наразылықтардың қаосынан қашып, Англияның Корнуолл аймалындағы туған жерінде жас әйелі Эмимен (Сьюзан Джордж) бірге тұрады. Жергілікті тұрғындардың Дэвидке деген наразылығы бірте-бірте күшейіп, жұмсақ мінезді ғалым үйін зорлықпен қорғауға мәжбүр болғанда, қорқынышты мәреге жетеді. Пеккинпа Роберт Ардрейдің "Африкалық Жаратылыс" және "Территориялық императив" кітаптарынан шабыт алып, қазіргі сценарийді қайта жазды. Бұл кітаптарда адамның табиғатында ет жеуші жануар бар екені, ал оның негізгі инстинкті – аумақ үшін күресу екені айтылған. Қала тұрғындарының мазақтап, қорлағаннан кейін Дэвид Самнер кейіпкері үйінде қоршалып, бақылауын жоғалтып, бірнеше адамды өлтіреді. "Straw Dogs" сыншыларды екі лагерьге бөлді: кейбіреулері фильмнің көркемдік шеберлігіне және адамның жабайылығын көрсетуіне жоғары баға берсе, енді біреулері оны әйелдерге деген жеккөрушілік пен фашистік зорлық-зомбылықты мақұлдайтын фильм деп сынады. Көптеген сын-пікірлер Эмидің күрделі және ұзаққа созылған зорлау көрінісіне қатысты болды, Пеккинпаның бұл көріністі өзінің бұрынғы сәтсіз некелерінен туындаған жеке қорқыныштарына негіздеуге тырысқаны айтылды. Күні бүгінге дейін кейбір сыншылар бұл көріністі еркек шовинистік қиял деп қарастырады. Фильм көп жылдар бойы Ұлыбританияда бейнежазба түрінде көрсетуге тыйым салынды.

Жас Боннер

Оның алкоголизмi мен даулы атына қарамастан, Пеккинпа өмiрiнiң осы кезеңiнде өнiмдi болды. 1971 жылдың мамыр айында "Straw Dogs" фильмін аяқтағаннан кейiн бiрнеше апта өткен соң ол АҚШ-қа оралып, "Junior Bonner" фильмі бойынша жұмыс бастады. Жэб Розенбруктың қоғамның өзгерiп жатқан заманы мен мызғымас отбасылық байланыстарды бейнелейтiн лирикалық сценарийi Пеккинпаның көңiлiне токты. Ол жобаны қабылдады, сол кезде зорлық-зомбылыққа толы фильмдердiң режиссерi деп танылуы мүмкiн деп алаңдады. Бұл фильм оның "Noon Wine" және "The Ballad of Cable Hogue" сияқты тыныш, драмалық туынды жасауға жасаған соңғы тырасы болды. Аризона штатының Прескотт қаласында түсiрiлген фильмде қартайған родео шеберi Junior "JR" Bonner (Стив Маккуин) өз туған қаласына жыл сайынғы родео жарысына қатысу үшiн оралады. Стив Маккуиннiң екшн-фильмi ретiнде жарнамаланған фильмге сын-пикирлер әртүрлi болды және кассада үздiк көрсетпедi. Пеккинпа: "Мен ешкімді атпайтын, ал ешкім көре алмайтын фильм жасадым", - дедi. Фильмнiң абыройы жылдар бойы артып, көптеген сыншылар "Junior Bonner" фильмін Пеккинпаның ең мейiрiмдi туындыларының бiрi деп санайды, сонымен қатар Маккуиннiң шынайы ойынына жоғары баға бердi.

Қашу жолы

Пекинпамен қайта жұмыс істеуге құштар Стив Маккуин оған Уолтер Хиллдің "Қашқындар" (The Getaway) сценарийін ұсынды. Джим Томпсонның романы негізінде түсірілген, бұл жанжалды қылмыстық триллер қауіпті тонаудан кейін қашып жүрген ғашықтар туралы айтады. Пекинпа мен Маккуиннің екеуіне де табыс әкелер фильм қажет болды, сондықтан олар 1972 жылдың ақпан айында фильмге кірісті. Пекинпа "Қашқындарды" түсіруде ешқандай жоғары мақсат қоймады, оның жалғыз ниеті – нарықтық құнын арттыру үшін жоғары сапалы триллер жасау болды. Маккуин түрмеден шығу үшін сыбайлас бизнесмен Джек Бейнонмен (Бен Джонсон) келісім жасаған, ал кейін Бейнон ұйымдастырған банк тонауын жоспарлаған сотталған тонаушы Док Маккой рөлін ойнады. Одан кейін бірнеше алдау оқиғасы орын алады, Док пен оның әйелі Кэрол (МакГроу) Мексикаға қуғыннан қашуға тырысады. Жарылыстар, көліктермен қуу және қарқынды атыс-шабыстарға толы фильм Пекинпаның осы күнге дейінгі ең табысты жобасы болды, ол прокаттан 25 миллион доллардан астам табыс тапты. Бұл фильм тек коммерциялық өнім болғанымен, Пекинпаның шығармашылық қолтаңбалары көптеген жерде көрінеді, әсіресе Маккуиннің кейіпкері түрмедегі өмірдің қысымына тап болғандағы мұқият монтаждалған кіріспе сахнасында. Фильм бүгінгі күнге дейін танымал және 1994 жылы Алек Болдуин мен Ким Бейсинджердің қатысуымен қайта түсірілді.

Кейінгі мансап

1973 жыл Пекинпаның өміріндегі және мансабындағы ең ауыр кезеңнің басталуын белгіледі. "Қашқындар" фильмін Техас штатының Эль-Пасо қаласында түсіріп жатқанда, Пекинпа 1972 жылдың сәуір айында шекараны кешіп, Хуарес қаласына өтіп, Джои Гулдқа үйленді. Ол Гулдпен Англияда "Қанды иттің тісі" фильмін түсірілімі кезінде танысқан, содан бері ол оның серігі және жартылай штаттық топ мүшесі болған. "Қашқындар" фильмін түсіру барысында Пекинпаның алкогольге құмарлығы күрт артты, ол "Мен таза болғанда режиссерлікке қабілетім жоқ" деуге бейім болды. Ол күрт көңіл күй өзгерістеріне және ашуға ұшырады, бірде Гулдты ұрып-салады. Төрт айдан кейін ол Англияға қайтып, ажырасуға өтініш берді. Осы оқиғадан қатты күйреген Пекинпа өзін-өзі жоюға бейімделген, дерлік үнемі ішімдік ішетін жағдайға түсті, және қалған өмірі бойы денсаулығы тұрақсыз болды.

Пат Гарретт пен Билли Кид

Осы ойлармен Пекинпа «Метро Голдвин Майер» үшін «Пэт Гаррет және Билли Кид» (1973) фильмін түсіруге келісті. Пекинпаға бұрын ұнаған «Това Лэйн Блэктоп» фильмінің сценарийін жазған Рудольф Вурлитцердің сценарийі негізінде режиссер вестерн жанры туралы түпкілікті ойын жеткізе алатынына сенімді болды. Сценарий Пекинпаға қызығушылық тудырған тақырыптарды зерттеуге мүмкіндік берді: уақыт өзгеруіне байланысты заңның екі жағына итерілген екі бұрынғы серіктес, сыбайлас жемқор экономикалық мүдделердің құрбаны. Пекинпа сценарийді қайта жазып, Пэт Гаррет пен Билли Кидті достас ретінде көрсетіп, тарихи аңыздан эпикалық трагедия құруға тырысты. Мексиканың Дуранго штатында түсірілген фильмде басты рөлдерді Джеймс Кобурн мен Крис Кристоферсон сомдады, ал фильмнің музыкасын Боб Дилан жазды. Сонымен қатар, Джейсон Робардс, Р. Г. Армстронг, Ричард Джекель, Джек Элам, Чилл Уиллс, Кэти Джурадо, Мэтт Кларк, Л. Кью. Джонс, Рутаня Алда, Слим Пикенс және Гарри Дин Стэнтон сынды актерлер қатысты. Басынан бастап Пекинпа MGM және оның президенті Джеймс Обримен келіспеушіліктерге ұшырады, ол шығармашылық еркіндікті шектеуімен және тарихи кинокомпанияны таратуымен танымал болды. Тұмаудың таралуы және камералардың істен шығуы сияқты көптеген өндірістік қиындықтар, Пекинпаның алкоголизммен күресіне байланысты, оның мансабындағы ең қиын өндірістердің біріне әкелді. Түсірілімдер жоспардан 21 күн кешігіп аяқталды және бюджеттен 1,6 миллион долларға асып кетті. Ашуланған Обри Пекинпаның фильмін 124 минуттан 106 минутқа дейін қысқартты, нәтижесінде «Пэт Гаррет және Билли Кид» актерлер мен түсірілім тобы тарапынан көп бөлігі мойындалмаған қысқартылған нұсқада жарық көрді. Сыншылар фильмнің ұйымсыз екенін айтты, ал осы оқиға Пекинпаның Голливудқа деген көзқарасын түбегейлі өзгертті. Бірақ 1988 жылы Пекинпаның режиссерлік нұсқасы бейнекассеттерде шығарылып, көптеген сыншылар оны қадір-қасиетіне жетпеген классика және сол дәуірдегі ең жақсы фильмдердің бірі деп бағалап, қайта қарауға мүмкіндік берді. Мартин Скорсезе сияқты кинорежиссерлер бұл фильмді ең ұлы заманауи вестерндердің бірі деп мақтады.

It was in this state of mind that Peckinpah agreed to make Pat Garrett and Billy the Kid (1973) for Metro Goldwyn Mayer. Based on the screenplay by Rudolph Wurlitzer, who had previously penned Two Lane Blacktop, a film admired by Peckinpah, the director was convinced that he was about to make his definitive statement on the Western genre. The script offered Peckinpah the opportunity to explore themes that appealed to him: two former partners forced by changing times onto opposite sides of the law, manipulated by corrupt economic interests. Peckinpah rewrote the screenplay, establishing Pat Garrett and Billy the Kid as friends, and attempted to weave an epic tragedy from the historical legend. Filmed on location in the Mexican state of Durango, the film starred James Coburn and Kris Kristofferson in the title roles, with a huge supporting cast including Bob Dylan, who composed the film's music, Jason Robards, R. G. Armstrong, Richard Jaeckel, Jack Elam, Chill Wills, Katy Jurado, Matt Clark, L. Q. Jones, Rutanya Alda, Slim Pickens, and Harry Dean Stanton. From the beginning, Peckinpah began to have clashes with MGM and its president James Aubrey, known for his stifling of creative interests and eventual dismantling of the historic movie company. Numerous production difficulties, including an outbreak of influenza and malfunctioning cameras, combined with Peckinpah's alcoholism, resulted in one of the most troubled productions of his career. Principal photography finished 21 days behind schedule and $1.6 million over budget. Enraged, Aubrey severely cut Peckinpah's film from 124 to 106 minutes, resulting in Pat Garrett and Billy the Kid being released in a truncated version largely disowned by cast and crew members. Critics complained that the film was incoherent, and the experience soured Peckinpah forever on Hollywood. In 1988, however, Peckinpah's director's cut was released on video and led to a reevaluation, with many critics hailing it as a mistreated classic and one of the era's best films. Filmmakers, including Martin Scorsese, have praised the film as one of the greatest modern Westerns.

Алфредо Гарсияның басын алып келіңдерші !

Оның жанкүйерлерінің пікірінше, "Альфредо Гарсияның басын әкеліңіз" (1974) – "соңғы нағыз Пекинпа фильмі" болды. Режиссердің өзі бұл фильмнің өзі қалағандай түсірілген жалғыз туындысы екенін айтты. Фрэнк Ковальскидің идеясына негізделген және көп жылдар бойы дамытылған жобада Пеккинпа Ковальски, Уолтер Келли және Гордон Доусонның көмегімен сценарий жазды. Мексиканың ауылдық жеріндегі өш алу, ашкөздік және кісі өлтіру туралы алкогольдік мас күйдегі арман фильмде Бэнни (Уоррен Оутс) Пеккинпаның өзін-өзі жұқа маскировкалаған бейнесі ретінде, ал мексикалық байдың жас немересін жүкті қылғаны үшін ізделіп жүрген жиголоның кесілген басы зығыр қап ішінде бейнеленді. Бенниге Альфредоның өлімі үшін немесе оның дәлелі үшін он мың доллар сыйақы ұсынылды, ал Альфредоның басы – келісімшарт орындалғанының куәлігі ретінде талап етілді. Бұл қарапайым емес драма, қара комедия, әрекет фильм және трагедия элементтерін біріктіріп, Пекинпаның туындыларында сирек кездесетін бұрмаланған көзқарасқа ие болды. Көптеген сыншылар фильмге теріс пікір білдірді, ал Гарри Медвед пен Рэнди Дрейфустың "Барлық уақыттың 50 ең нашар фильмі" кітабында осы фильм туралы жазылды. Фильмді жоғары бағалаған сыншылардың бірі – Роджер Эберт, және соңғы жылдары фильмнің беделі артып, оның келісімсіз көрінісі, сондай-ақ Дэвид Линч пен Квентин Тарантиноның зұлым қара комедиясын болжауы көптеген адамдардың назарына ілікті. Кассада сәтсіздікке ұшыраған фильм қазір культтық жанкүйерлерге ие. 1991 жылы UCLA киномектебінің ұлы, бірақ ұмытылған американдық фильмдер фестиваліне "Альфредо Гарсияның басын әкеліңіз" фильмі қосылды. Бұл Такеши Китаноның сүйікті фильмі екені хабарланды.

Қатыгездер элитасы

Карьерасы қатарынан сәтсіздіктерге ұшыраған Пекинпа тағы да "Қалпына келу" деңгейіндегі хитке мұқтаж болды. Келесі фильмі үшін ол Джеймс Кан мен Роберт Дюваллдың қарсылас американдық агенттер рөлін ойнаған, әрекетке толы тыңшылық триллері "Қиыр элита" (1975) фильмін таңдады. Сан-Францискода түсірілген бұл фильмде Пекинпа Кан мен оның серіктерінің арқасында алғаш рет кокаинмен танысты. Бұл оның күдікке толуына әкелді, ал бұрынғысынан ұлы болған егжей-тегжейлілікке деген құштарлығы төмендеді. Продюсерлер Пекинпаның тұңғыш фильмі "Қатерлі серіктерден" бері алғаш рет сценарийді қайта жазуына рұқсат бермеді. Көңілі қалған режиссер көп уақытын трейлерінде өткізіп, көптеген сахналарды ассистенттеріне тапсырды. Бір күні ол кокаинді артық мөлшерде қолданып, екінші кардиостимуляторымен ауруханаға түсті. Фильм прокатта орташа табыс әкелді, бірақ көптеген сыншылар оны жақтырмады. Бүгінде бұл фильм Пекинпаның ең нашар фильмдерінің бірі саналады және оның маңызды режиссер ретінде құлдырауының мысалы болып табылады.

Темір крест

1975 жылы әлі де танымал болған Пекинпаға кейіннен «Кинг Конг» (1976) және «Супермен» (1978) блокбастерлерін түсіру мүмкіндігі ұсынылды. Ол екі ұсыныстан да бас тартып, оның орнына Екінші дүниежүзілік соғыс драмасы «Темір крест» (1977) фильмін таңдады. Сценарий 1943 жылы Тамань түбегіндегі Шығыс майданында толық құлдыраудың алдында тұрған неміс сарбаздары взводы туралы романға негізделген. Неміс түсірілімдері Югославияда жүзеге асырылды. Джеймс Гамильтон мен Уолтер Келлимен бірлесіп жұмыс істеп, Пекинпа сценарийді қайта жазды және түсірілімге дайындалу үшін көптеген нацистік деректі фильмдерді қарады. Пекинпа бірден төмен бюджетпен жұмыс істеп жатқанын түсінді, себебі тәжірибелі түсірілім тобын жалдау үшін 90 000 долларын жеке қаржатынан жұмсауға тура келді. «Қылкеш элитасында» болғандай кокаинге тәуелділікке ұшырамаса да, Пекинпа ішімдікке көп құйылып, режиссурасы шатасқан және тұрақсыз болды. Түсірілімнің қаржысы күрт таусылып, Пекинпа соңғы сахнаны бір күнде толық импровизациялап түсіруге мәжбүр болды. Джеймс Мейсон, Максимилиан Шелл, Дэвид Уорнер және Сента Бергердің қатысуымен түсірілген «Темір крест» фильмі ашылу монтаждарында деректі кадрларды пайдаланғанымен және ерекше қарқынды шайқас сахналарының күшті әсерімен ерекшеленді. Фильм Еуропада үлкен қабылдауға ие болды және Ричард Бертонның басты рөлде ойнаған «Жаңа үміт» атты жалғастыруға ықпал етті. «Темір крест» фильмі Орсон Уэллстің сүйікті туындысы болды, ол «Батыс майданындағы тыныштықтан» кейін көрген ең жақсы соғысқа қарсы фильм деп атады. АҚШ-та фильм жақсы нәтиже көрсетпеді және «Жұлдызды соғыстар» фильмімен қалысты, бірақ бүгінде ол жоғары бағаланып, Пекинпаның бұрынғы ұлы талантының соңғы көрінісі саналады.

Конвой

Блокбастер жасауға үміттене отырып, Пеккинпа «Конвой» (1978) фильмін түсіруге бел буды. Оның әріптестері таңырды, өйткені оның осыншалықты төмен деңгейдегі материалды режиссерлік етуінің себебі, оның қайтадан кокаинге тәуелді болуы және алкоголизмді жалғастыруы деп ойлады. С.У. Макколлдың хит әніне негізделген бұл фильм, «Смоки және Бандит» (1977) фильмінің үлкен табысын пайдалануға жасалған тыраныс болды. Әдеттеріне қарамастан, Пеккинпа жанрлық тәжірибені маңыздырақ нәрсеге айналдыруға ұмтылды. Б.У.Л. Нортонның сценарийімен қанағаттанбаған Пеккинпа актерлерді диалогтарын қайта жазуға, импровизациялауға және еркін сөйлеуге ынталандырды. Сценарийден басқаша қадам ретінде Пеккинпа конвой құрамындағы қара нәсілді актерлерді – Жесір әйел рөлінде Мадж Синклерді және Пауыл Майк рөлінде Франклин Ажейді тартып, жаңа көзқарас енгізуге тырысты. Жаңа Мексикада түсірілген және Крис Кристоферсон, Али МакГроу және Эрнест Борньиннің қатысуымен «Конвой» Пеккинпаның тағы бір қиын жобасы болды, режиссердің денсаулығы үнемі алаңдатып тұрды. Досы және актер Джеймс Кобурн екінші режиссер ретінде шақырылды, ол Пеккинпа трейлерінде болған кезде көптеген сахналарды түсірді. Фильм 1977 жылдың қыркүйек айында аяқталды, кестеден 11 күнге қалып, бюджеттен 5 миллион долларға асып кетті. Күтпегендей, «Конвой» Пеккинпаның мансабындағы ең табысты фильм болды, прокаттан 46,5 миллион доллар табыс әкелді, бірақ көптеген сыншылар тарапынан жазғырылды, оның беделіне елеулі нұқсан келтірді. Шамамен он жылдан бері Пеккинпа алғаш рет фильмді аяқтап, жұмыссыз қалды.

2-ші бөлім - Jinxed-те жұмыс істейді!

Келесі үш жыл бойы Пекинпа кәсіби ортада шеттетілген күйде болды. Бірақ 1981 жылдың жазында оның алғашқы ұстазы Дон Сигел оған кино жасауға қайта оралу мүмкіндігін берді. Бетт Мидлер мен Рип Торн жұлдыздығы комедиялық драмасы "Жинксед!" фильмін түсірілімі барысында Сигел Пекинпадан 12 күндік екінші топтың режиссерлігіне қызығушылық танытты. Пекинпа дереу келісім берді, ал оның адал ынтымақтастығы, аталы емес болғанымен, индустрияда назарға алынды. Пекинпа соңғы рет режиссерлік жұмысына оралды.

Остерман демалыс күні

1982 жылы Пекинпаның денсаулығы нашарлаған еді. Продюсерлер Питер С. Дэвис пен Уильям Н. Панцер мұны ескермей, Пекинпаның есімін "Остерманның демалыс күні" (1983) фильміне қосу, осы ширақ триллерге бедел сыйлайды деп ойлады. Пекинпа жұмысты қабылдады, бірақ Роберт Ладламның романы негізінде жазылған, оған өзі де наразы болған күрделі сценарийді жек көріпті. Голливудтың көптеген актерлері бұл мүмкіндікке қызығып, фильмге түсуге үміттенеді. Джон Херт, Бёрт Ланкастер және Деннис Хоппер сияқтылардың көпшілігі, аңыз режиссермен жұмыс істеу мүмкіндігі үшін әдеттегі жалақыларынан кем төлемге келісті. 1983 жылдың қаңтарында Лос-Анджелесте түсірілім аяқталған кезде Пекинпа мен продюсерлер арасында тілдесу тоқтап қалды. Дегенмен Пекинпа фильмді уақытында және бюджет шегінде аяқтап, режиссерлік кесуін продюсерлерге тапсырды. Дэвис пен Панцер Пекинпаның нұсқасына көңіл бөлмеді, оның ішінде екі кейіпкердің махаббат көрінісі бар бастапқы сахнасы да болды. Продюсерлер бастапқы сахнаны өзгертті және қажетсіз деп санаған басқа да көріністерді алып тастады. Пекинпаның соңғы фильмі сынға ұшырады. АҚШ-та 6,5 миллион доллар табыс әкелді (бюджеті дерлік өтелді) және Еуропа мен жаңа үйдегі бейне нарығында сәтті болды.

Джулиан Леннонның музыкалық клиптері

Пекинпаның режиссерлік жұмысының соңғысы өмірінен екі ай бұрын жасалды. Ол продюсер Мартин Льюис тарапынан Джулиан Леннонның "Valotte" және "Too Late For Goodbyes" атты екі музыкалық бейнеклипін түсіру үшін шақырылды. Сынақшылардың жоғары бағасын алған бұл бейнеклиптер Леннонның 1985 жылғы MTV Video Music Awards сыйлықтарындағы "Жылдың ең жақсы жаңа бейнеөнершісі" номинациясына ие болуына себеп болды.

Құжаттамалық фильмдер

Пекинпа төрт деректі фильмнің тақырыбы болды: BBC өндірісіндегі Пол Джойс режиссерлік еткен "Сэм Пекинпа: Темір адам" (1992); "Сэм Пекинпаның батысы: Голливудтың бұзықшысының мұрасы" (1994); Пол Сейдор режиссерлік еткен "Жабайы топ: Монтаждағы альбом" (1996); және Пеккинпаның қызы Лупита Пекинпаға арналған "Пекинпа сюитасы" (2019) TCM өндірісі. "Жабайы топ: Монтаждағы альбом" ең үздік қысқа деректі фильм номинациясы бойынша «Оскар» сыйлығына ұсынылды. Немец кинорежиссері Майк Сигел 4 жыл ішінде Сэм Пекинпа туралы сирек кездесетін сұхбаттары мен ойларын қамтитын екі сағаттық "Passion & Poetry – Сэм Пекинпаның балладасы" деректі фильмін түсіріп, режиссерлік етті. 2009 жылы 270 минуттық екі дискілі арнайы басылым DVD форматында жарық көрді.

Танымал мәдениетте

Джон Белуши Пекинпаны «Saturday Night Live» бағдарламасының бірінші маусымының бесінші эпизодында, өзінің басты әйелін ұрып, алғашқы романтикалық комедиясын түсіретін, ақыл-есі дұрыс емес адам ретінде көрсетті. Пекинпаның зорлық-зомбылыққа құмарлығы Монти Пайтонның «Сэм Пекинпаның «Салатты күндері»» атты пародияснда көрініс тапты, онда жоғары сыныптағы ағылшын отбасының керемет күні қанға батқан, мүшелері кесілген және жараларынан қан ағып жатқан қырқындарға айналады. Пекинпа бұл суретті ұнатып, оны достары мен туыстарына көрсетуден ләззат алған. Ұлыбританиялық комедияшы Бенни Хилл Пекинпаның экшн сахналарын баяу қозғалыста түсіру әдетін сатиралық тұрғыдан бейнеледі. Ол «The Deputy» атты вестерн-скетчінде сүтші рөлін ойнады, ол алғаш рет 1973 жылдың 29 наурызында көрсетілді. Бір көріністе Хиллдің кейіпкері жаудың бірін (Боб Тоддты) атып өлтіреді, ол құлап бұрын өте баяу қозғалыспен айналып шығады. 1973 жылғы Серджио Леоне/Тонино Валеридің «Менің атым – Ешкім» спагетти-вестернінде Джек Борегард (Генри Фонда) және «Ешкім» (Теренс Хилл) кейіпкерлері зиратта кездеседі. Есімдер жазылған қабір тасталарының қатарынан өте келе «Ешкім» «Сэм Пекинпа» деген жазуға тоқтайды. Ол: «Сэм Пекинпа. Навахо халқы үшін бұл әдемі есім» дейді. Леоне фильмдегі топқа «Жабайы топ» деген ат қойды. Пекинпаның әртүрлі фильмдері Джим Рирдонның студенттік фильмі «Чарли Браунның басын әкел» пародиясталған. Джон Уотерстің «Сесил Б. Дементия» (2000) фильмінде бірнеше кейіпкерлердің денелеріне әйгілі режиссерлердің есімдері татуировкаланған. Бір кейіпкердің қолында «Сэм Пекинпа» деген татуировка бар. Крис Кристофферсон 1995 жылы шыққан «A Moment of Forever» альбомы үшін режиссерге арналған қысқаша құрмет ретінде «Sam's Song (Ask Any Working Girl)» әнін жазды.

Басқа кино шығармалары

ЖылАтауыКредиттелгенАтауыЕскермелерЖазушыАктерБасқа рөл 1954 Түрмедегі бүлік 11-блок Өндіріс ассистенты (аталымы жоқ) Жеке тозақ 36 Диалог режиссері1955 Диал Қызыл О Диалог тренеріРөл: Асханадағы аспаз (аталымы жоқ) Көк және алтын Диалог тренеріРөл: Ұшқыш (аталымы жоқ) Вичита Рөл: Банк қызметкері (аталымы жоқ) 1956 Соңы жоқ әлем Диалог тренері (аталымы жоқ) Көшедегі қылмыс Диалог режиссері Денелерді басып алушылар Рөл: Чарли1961 Бір көзді Жекс 1965 Даңқтың батырлары 1968 Вилладан саяхат 1972 Морбо Сценарийді қадағалаушы (аталымы жоқ)1978 Қытай 9, Азаттық 37 Рөл: Уилбур Олсен1979 Қонақ Рөл: Доктор Сэм Коллинз1982 Жынды! Екінші топ режиссері (аталымы жоқ)