Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Англо-нормандық шежіреші Николас Тривет (немесе Тревет, ол өзі жазғандай) (шамамен 1258 – шамамен 1328 ж.) – ағылшын англо-нормандық шежіреші.
Anglo Norman chronicler
Nicholas Trivet (or Trevet, as he himself wrote) (c. 1258 – c. 1328) was an English Anglo Norman chronicler.
Өмір
Тривет Сомерсетте дүниеге келді және Норфолк немесе Сомерсет отбасынан шыққан судья, сэр Томас Треветтің (1283 жылы қайтыс болды) ұлы болды. Николай Лондонда доминикан монахы болып, алдымен Оксфордта, кейін Парижде оқыды, сол жерде ол алғаш рет ағылшын және француз жылнамаларына қызығушылық танытты. Оның өмірінің көп бөлігі туралы көп мәлімет жоқ, бірақ ол бір кезде Лондондағы орденінің приоры болды, ал басқа уақытта Оксфордта сабақ берді, сондай-ақ Флоренциядағы Санта-Мария-Новеллада болды.
Trivet was born in Somerset and was the son of Sir Thomas Trevet (died 1283), a judge who came of a Norfolk or Somerset family. Nicholas became a Dominican friar in London, and studied first at Oxford and later in Paris, where he first took an interest in English and French chronicles. Little is known of the greater part of his life except that at one time he was prior of his order in London, and at another he was teaching at Oxford, also that he was at Santa Maria Novella in Florence.
Шығармалары
Тривет көптеген теологиялық және тарихи еңбектердің авторы болды, сондай-ақ классикалық шығармаларға, әсіресе Сенеканың еңбектеріне түсініктемелер жазды. Олардың көпшілігі түрлі кітапханаларда қолжазба түрінде сақталған, бірақ тек екеуі ғана басылып шыққан. Біреуі – оның ең белгілі еңбегі, Англияның Анжу патшаларының хроникасы; екіншісі – оның Санкт-Августинның «De civitate dei» трактатына жазған түсініктемесінің соңғы он екі кітабы. Бұл еңбектің толық атауы – «Annales sex regum Angliae qui a comitibus Andegavensibus originem traxerunt», ол 1135 және 1307 жылдар аралығындағы кезеңнің маңызды тарихи көзі болып табылады және оның замандасы болған Эдуард I патшаның билеуі туралы ерекше құнды мәліметтерді қамтиды. Тривет англо-нормандық тілінде де хроника жазды, оның бір бөлігін Генри Спилман баспаға шығарды. Онда Констанцияның хикаясы бар, осы хикаядан танымал ертегі түрі атын алған, және Чосердің «Заңгердің хикаясы» осы хикаядан алынған деп саналады. «Аннальдер» 1668 жылы Парижде, 1719 жылы Оксфордта жарық көрді және 1845 жылы Томас Хогг ағылшын тарихи қоғамы үшін оны өңдеді. Қолжазбалары Оксфордта және Ұлыбритания мұражайында сақтаулы. Триветтің басқа тарихи еңбектері – «Catalogus regum anglo saxonum durante heptarchia» және «Les Cronicles qe frere N. Trevet escript a dame Marie» (Мари – Эдуард I-нің қызы, Вудстоктың Мэриі). Тривет сонымен қатар теологиялық және филологиялық сипаттағы көптеген еңбектер жазды. Ол сондай-ақ көптеген діни түсіндірмелер, трактаттар мен аудармалардың авторы. Оның Боэцийге арналған түсініктемелерінің латын, француз және итальян тілдерінде жүзден астам қолжазбасы бар, бұл өз кезегінде Жан де Мён мен Чосерге әсер етті.
Trivet was the author of a large number of theological and historical works and commentaries on the classics, more especially the works of Seneca. A large number of these exist in manuscript in various libraries, but only two appear to have been printed, one being the work by which he is chiefly remembered, the chronicle of the Angevin kings of England; the other was the last twelve books of his commentary on St. Augustine's treatise De civitate dei. The full title of the former work is Annales sex regum Angliae qui a comitibus Andegavensibus originem traxerunt, an important historical source for the period between 1135 and 1307, containing a specially valuable account of the reign of Edward I, who was his contemporary. Trivet also wrote a chronicle in Anglo Norman, parts of which were printed by Henry Spelman. This contains the tale of Constance, from which the popular tale type derived its name, and from which Chaucer is believed to have obtained his Man of Law's Tale. The Annales were published in Paris in 1668, in Oxford in 1719, and were edited by Thomas Hogg for the English Historical Society in 1845. Manuscripts are at Oxford and in the British Museum. Trevet's other historical works are Catalogus regum anglo saxonum durante heptarchia, and Les Cronicles qe frere N. Trevet escript a dame Marie (Marie was Edward I's daughter Mary of Woodstock). Trivet also wrote a number of works of a theological and philological character. Trivet also wrote many biblical commentaries, treatises and translations. While over a hundred manuscripts exist, in Latin, French and Italian, of his commentary on Boethius, which in turn influenced Jean de Meun and Chaucer.
Отбасы
Николайдың отбасынан шыққан сэр Томас Тривит (1383 жылғы қазан айында қайтыс болды), әйгілі әскер адам болған және Францияда көптеген шайқастарға қатысқан.
A member of Nicholas' family was Sir Thomas Trivit (died October 1383), a soldier of repute, who saw a good deal of service in France.
Басылымдар
Лагиоя, Алессандро (ред.). Никола Тревет. Сенеканың "Эдип" трагедиясына түсініктеме (Бари: Эдипулия, 2008) (Quaderni di Invigilata lucernis, 35).
Lagioia, Alessandro (ed.). Nichola Trevet. Commento all'Oedipus di Seneca (Bari: Edipuglia, 2008) (Quaderni di Invigilata lucernis, 35).