Кіріспе
Лигула (лигула "қайыс", лигуланың түрі, лингва "тіл" сөзінен) – көптеген астық тұқымдасы (Poaceae) және қырыққабық тұқымдасы (Cyperaceae) өсімдіктерінің жапырақ және жапырақ сабағының қосылған жеріндегі жұқа өскінді. Лигула – бұл гүлдің түйіншесінің қауырсын тәрізді созылмасы, мысалы, астра тұқымдасына жататын өсімдіктердегі сәулелі гүлдің гүлшоғыры.
A ligule (from ligula "strap", variant of lingula, from lingua "tongue") is a thin outgrowth at the junction of leaf and leafstalk of many grasses (family Poaceae) and sedges (family Cyperaceae). A ligule is also a strap shaped extension of the corolla, such as that of a ray floret in plants in the daisy family Asteraceae.
Poaceae және Cyperaceae
Лигуль – жапырақтың жапырақ тілшесі мен қабығының қосылған жерінде орналасқан жапырақтың бөлігі. Ол түрлі формада болуы мүмкін, бірақ көбінесе мөлдір мембрана немесе шашты жиек түрінде кездеседі. Мембраналы лигульдің ұзындығы 1–2 мм (Кентукки көк шөбі, Poa pratensis) сияқты өте қысқадан 10–20 мм (Джонсон шөбі, Sorghum halepense) сияқты өте ұзынға дейін жете алады, ал шеті тегіс немесе тігізделген болуы мүмкін. Кейбір шөптерде лигуль болмайды, мысалы, бақ жапырағы (Echinochloa crus galli). Лигуль – жапырақ қабығы мен жапырақ тілшесінің қосылған жерінде шөптерде кездесетін, мембрана тәрізді тіндер немесе нәзік түктердің қатары ретінде де анықталады. Лигуль жапырақ қабығының жалғасы сияқты көрінеді және жапырақ қабығыдай сабақты қоршап тұрады немесе қысып ұстайды. Лигульдің негізгі үш түрі бар: мембраналы, шашты жиек (кірпікшелі) және жоқ немесе нашар дамыған. Көптеген шөптерде лигуль болады, ал лигуль жиегінің пішіні, ұзындығы және сыртқы түрі шөптердің туыстарын және кейбір түрлерін ажыратуға көмектесетін тұрақты белгілерді ұсынады. Шөп тәрізді өсімдіктерде, мысалы, саз шөптері (Cyperaceae) мен құрақ шөптері (Juncaceae) лигуль көбінесе болмайды немесе нашар дамыған болады.
Клубшақтар
Lycopodiophyta-ның Selaginellaceae (spikemosses немесе кіші клубмосс) және Isoetaceae (quillworts) тұқымдастарының микрофильдері әрбір жапырақ тілшесінің жоғарғы бетінің түбінде лигула деп аталатын ұсақ, қабықша тәрізді ұлпа жапсырмаларымен сипатталады. Бұл белгі оларды Lycopodiaceae тұқымдасына жататын нағыз клубмостардан ажыратады.