Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Invective (орта ағылшын тілінен алынған invectif немесе көне француз және кеш латын тілдерінен invectus) – кінәлау немесе айыптау мақсатымен қолданылатын жамандау, немесе қорлау тілі; немесе ренжітуге немесе зиян келтіруге бағытталған бейәдеп сөз немесе әңгіме; айыптау, немесе терең бойға сіңген жаман ниет, жегіткіш сөздер. Латын тіліндегі invectivus сөзі "сөккенге" немесе "жамандағанға" жақын мағына береді.
Invective (from Middle English invectif, or Old French and Late Latin invectus) is abusive, or insulting language used to express blame or censure; or, a form of rude expression or discourse intended to offend or hurt; vituperation, or deeply seated ill will, vitriol. The Latin adjective invectivus means 'scolding.'
Жағымсыз сөздің жанры
Латын тіліндегі "инвектив жанры" немесе "vituperatio" – грек және римдік poleмикалық өлеңде, сондай-ақ прозада қолданылатын классикалық әдеби форма. Оның негізгі контексі – риторика. Витуперация жанры мақтау мен айыптау элементтерінен тұратын демонстративтік түрге жатады. Рим республикасы кезінде жеке қорлаулар мен мінезді жоқ ету кеңінен сот тілдерінде және сөздердің бір бөлігі ретінде қолданылды. Цицерон Клодий, Катилина (Каталинарлық сөздерде) немесе Марк Антоний (Филиппикалар) сияқты саяси қарсыластарына қарсы жиі инвективтер қолданды. Көбінесе ашкөздік, құмарлық, қорқақтық, әйелдік, маскүнемдік, нашар жазу және сөйлеу дағдылары, зәулімдік, бекітілмеген жыныстық мінез-құлық және тирандық мінез-құлық айыптаулардың ішінде болды. 44 және 30 жылдар аралығында инвектив Октавиан мен Марк Антоний арасындағы пропаганда соғысының құралына айналды. Марк Антоний шетелдік патшайым Клеопатраға үйленгені, оның бағыныштылығы және римдік өзіндігінен айырылғаны туралы және басқа да жала жапты. Сонымен қатар, Клеопатра Италияға шабуыл жасауды жоспарлап отырғаны айтылды. Бұл үгіт-насихат 31 жылғы Актиум шайқасы алдында Октавианға өзінің жорығын Рим Республикасын қорғау үшін заңды әскери науқан ретінде көрсетуге мүмкіндік берді. Ренессанс кезеңіндегі кейінгі инвективтерге қатысты қолданылатын әдеби термин – жамандау.
The "genre of invective" or "vituperatio" in Latin is a classical literary form used in Greek and Roman polemical verse as well as in prose. Its primary context is as rhetoric. The genre of vituperatio belongs to the genus demonstrativum, which is composed of the elements of the praise and the blame. During the Roman Republic, personal invectives and character assassination were widely used as part of both forensic speeches and orations. Cicero made frequent use of the invective form against political foes such as Clodius, Catilina (in the Catalinarian speeches) or Mark Antony (Philippics). Common charges included avarice, cupidity, cowardice, effeminacy, drunkenness, poor writing and speaking skills, luxury, disapproved sexual habits and tyrannical behaviour. Between 44 BC and 30 BC, invective became a tool of the propaganda war between Octavian and Mark Antony. Among other slanders, Mark Antony was accused of having married the foreign queen Cleopatra, of being her submissive subject and of having lost his Roman identity. Further, it was stated that Cleopatra was planning to invade Italy. This propaganda before the Battle of Actium in 31 BC allowed Octavian to present his campaign as a legitimate military campaign to defend the Roman Republic. The preferred literary term for the later invective of the Renaissance is libel.