Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
АҚШ отбасы құқығындағы сот шешімі
АҚШ-тың ортақ қорғаншылыққа қатысты көзқарасы
Құқықтық термин
Court order in U. S. family law
the US view of joint custody
the legal term
Ортақ қорғаншылық – бұл сот шешімі арқылы баланың қорғаншылығы екі тарапқа да берілетін жағдай. АҚШ-та ортақ қорғаншылықтың екі түрі бар: ортақ физикалық қорғаншылық (кейде «ортақ ата-аналық» немесе «ортақ қорғаншылық» деп те аталады) және ортақ заңды қорғаншылық. Ортақ заңды қорғаншылықта екі ата-ана да балаға қатысты шешімдер қабылдау құқығына ие, мысалы, білім алу, медициналық көмек және дін мәселелерінде, сондай-ақ балаларының білім беру және денсаулық сақтау туралы ақпараттарына қол жеткізе алады. Сот заңды және физикалық қорғаншылықты жеке-жеке анықтауға құқылы. Ортақ заңды қорғаншылықты жалғыз физикалық қорғаншылықпен және баруға рұқсат етумен (визитация) біріктіру жиі кездеседі, бірақ керісінше жағдай сирек. Ортақ физикалық қорғаншылықта екі ата-ана да қорғаншылыққа ие, ал ешқайсысы да қорғаншылықтан тыс қалмайды. Дегенмен, он тоғызыншы ғасырда болған экономикалық және әлеуметтік өзгерістер отбасы динамикасы туралы түсініктердің өзгеруіне әкелді. Индустрияландыру үй мен жұмыс орнын бөліп, әкелердің жалақы табу және отбасын қамтамасыз ету үшін балаларынан алыстауына себеп болды. Керісінше, аналар үй шаруасын және балаларды күтуге міндетті болды. Әйелдердің сайлау құқығы және балалардың дамуы сияқты маңызды әлеуметтік өзгерістер аналық күтімнің маңыздылығы туралы идеялардың қалыптасуына мүмкіндік берді. Бұл өзгеріс баланың бір «психологиялық» ата-анаға ғана байланысты болу қажеттілігінен екі ата-ананың арасындағы үздіксіз қарым-қатынасқа деген қажеттілікке көшті. Алғашқыда ортақ заңды қорғаншылық ортақ қорғаншылықты білдірді. Ортақ заңды қорғаншылық аясында баланың ата-аналары бала тәрбиесіне қатысты мәселелерді талқылауға жауапкершілік алады. Мұндай жағдайларда ата-аналардың біріне баланың физикалық қорғаншылығы беріліп, ол негізгі ата-ана ретінде тағайындалады немесе ата-аналардың біріне балалардың тұрақты тұрғылықты жерін анықтауға рұқсат беріледі. Бұл екі ата-ананың да баламен «көп уақыт» өткізетінін білдіргенімен, бұл факторды қамтамасыз етуге ештеңе жасалған жоқ, яғни негізгі қорғаншылық құқығы жоқ ата-ана баласын көруге аз мүмкіндік алатын еді.
Joint custody is a court order whereby custody of a child is awarded to both parties. In the United States, there are two forms of joint custody, joint physical custody (called also "shared parenting" or "shared custody") and joint legal custody. In joint legal custody, both parents share the ability to make decisions about the child, regarding e. g. education, medical care and religion, and both can access their children's educational and health records. It is possible for a court to make separate determinations of legal and physical custody. It is common to combine joint legal custody with sole physical custody and visitation, but the opposite is rare. In joint physical custody both parents are custodial parents and neither parent is a non custodial parent. However, the economic and social changes that occurred during the nineteenth century lead to a shift in ideas about the dynamics of the family. Industrialization separated the home and the workplace, keeping fathers away from their children in order to earn wages and provide for their family. Conversely, mothers were expected to stay in the home and care for the household and the children. Important social changes such as women's suffrage and child development theories allowed for ideas surrounding the importance of maternal care. This change has shifted the emphasis from having the need for the child to have an attachment to one "psychological" parent to the need to have an ongoing relationship between both parents. Originally, joint legal custody meant joint custody. In this joint legal custody arrangement, the child's parents shared responsibility over discussing issues related to the child rearing. In these arrangements with joint legal custody, one of the parents was awarded physical custody, which designated them as the primary parent, or one of the parents was allowed to determine the primary residence of the children. Though this implied that both parents had a "significant period" of time with the children, it did nothing to ensure this factor, which meant that the parent without primary custody of the child could end up having little opportunity to see his or her children.
Ата-ананың ортақ қамқорлығы туралы заңнама
Бірнеше мемлекеттер қамқорлық ісінде ортақ тәрбиелеуге басымдық беретін, жоққа шығаруға болатын заңдық презумпцияны құратын заңдарды қарастырды немесе қабылдады.
A number of states have considered or passed laws that create a rebuttable legal presumption in favor of shared parenting in a custody case.
Бірлескен заңды қорғаншылық
Бірлескен заңды қорғаншылық ата-аналарға кәмелетке толмаған балаларының өміріне қатысты маңызды шешімдерді бірлесіп қабылдау құқығын береді. Ата-аналар балаларын тәрбиелеу мәселелерінде – білім беру, рухани даму, қоғамдық шараларға қатысу, спорт, дін, денсаулық сақтау және басқа да маңызды мәселелер бойынша бірлесіп шешім қабылдайды. Әдетте, бұл екі ата-ананың да балаларына қатысты маңызды заңдық мәселелерге қатысуы керек екенін білдіреді, бірақ күнделікті тұрмыстық мәселелерді шешу осы уақытта балаларға күтім жасайтын ата-ананың дискрециясына қалдырылады.
Joint legal custody grants parents joint decision making rights for important decisions that affect their minor children. The parents jointly decide how to raise their children in matters of schooling, spirituality, social events, sports religion, medical concerns, and other important decisions. This generally means that both parents must be involved for major legal matters concerning their children, but that ordinary "day to day" matters and issues are left to the discretion of the parent who is providing physical care for the children at the time the decision is made.
Артықшылықтар
Ата-аналардың баланы тәрбиелеуге қатысты маңызды шешімдерді бірлесіп қабылдау құқығы болған жағдайда, екеуі де баланың өсуіне жауапкершілікпен қатысып, ата-аналардың бірлескен тәрбие процесіндегі араздық пен жағымсыз сезімдері азаюы мүмкін.
When parents have joint legal custody to share important decision making that affect their child, both parents may be more proactive in their child's upbringing, and the parents may experience less animosity and negativity in their co parenting relationship.
Кемшіліктер
Ортақ заңды қамқорлық туралы келісімдер бір ата-ана баланың өміріндегі көптеген шешімдерді екінші ата-ананы ескермей, өзі бақылауға тырысқанда қиындықтар тудыруы мүмкін. Шешім қабылдауды бөлісуге жасалған әрекеттердің нәтижесінде, ата-аналардың бірі немесе екеуі де балаларына қатысты әрбір шешімді қабылдағанда ұрысып-дауласуы мүмкін, бұл ата-аналар мен балалар үшін үлкен стресске әкеледі. Соттар көбінесе "маңызды кезеңдер" және "жиі және үздіксіз байланыс" деген ұғымдарды нақты анықтамайды, сондықтан ата-аналар осы мәселені анықтау үшін сотқа жүгінуге мәжбүр болады.
Joint legal custody arrangements may be problematic when one parent attempts to control the majority of decisions in the child's life without regard to the other parent. Attempts to share decision making may then cause one or both parents to become combative and argue over every decision that needs to be made about their children, resulting in significant stress to the parents and their children. Courts generally have not clearly defined what "significant periods" and "frequent and continuous contact" mean, which requires parents to litigate to find out.