Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Карцер – Германиядағы және шетелдегі неміс тіліндегі университеттердің құзырында студенттерді жаза ретінде қамауға алуға арналған, белгіленген түрме немесе ұстау бөлмесі. Америкалық жазушы Марк Твен «Шетелдегі саяхатшы» (1880) кітабында Хайдельбергтегі карцер туралы жазған. Германияда карцерлер ХХ ғасырдың басына дейін университеттерде де, гимназияларда да (грамматикалық мектептерге ұқсас) болды. Мысалы, Марбургтегі соңғы карцер тұтқыны 1931 жылы тіркелген. Карцерді басқаруға педелл (ағылш. bedel) немесе кейінірек карцервартер (қамаушы) жауапты болды. Карцерге қамау бастапқыда қатаң жаза болғанмен, уақыт өте келе, әсіресе 19 ғасырда, осы жазаға деген құрмет азайды, ал университетте кем дегенде бір рет қамауға түсу – мәртебелі жайт саналды. 19 ғасырдың соңында студенттер өздері тамақ-су дайындап, қонақтарды қабылдауға рұқсат алғанда, «жаза» көбінесе алкогольді ішімдіктер ішумен бірге әлеуметтік жиынға айналды. Карцерлер Хайдельберг, Йена, Бонн, Марбург, Фрайбург, Тюбинген, Фрайберг, Грайфсвальд, Геттинген, Эрлангендегі Фридрих Александр Университеті (Эрланген-Нюрнберг) және Эстонияның Тарту университетінде сақталған. Геттингендегі карцер педелл Брюбах есімімен «Брюбах қонақ үйі» деп белгілі болды; 19 ғасырда университет кітапханасының кеңейтілуіне байланысты ол Аула ғимаратына көшірілді; ескі карцерден сақталған камера есігінде Отто фон Бисмарктің граффитилері бар. Студенттердің камерада қалай уақыт өткізгенін көрсететін көптеген есте қаларлық қабырға, үстел және есік граффитилері бүгінде ескі неміс университеттерінде туристік орындар ретінде көрсетіледі.
A Karzer was a designated lock up or detention room to incarcerate students as a punishment, within the jurisdiction of some institutions of learning in Germany and German language universities abroad. The American writer Mark Twain wrote about the karzer in Heidelberg in his book, A Tramp Abroad (1880). Karzers existed both at universities and at gymnasiums (similar to a grammar school) in Germany until the beginning of the 20th century. Marburg's last Karzer inmate, for example, was registered as late as 1931. Responsible for the administration of the Karzer was the so called Pedell (English: bedel), or during later times Karzerwärter (a warden). While Karzer arrest was originally a severe punishment, the respect for this punishment diminished with time, particularly in the 19th century, as it became a matter of honour to have been incarcerated at least once during one's time at university. At the end of the 19th century, as the students in the cell became responsible for their own food and drink and the receiving of visitors became permitted, the "punishment" would often turn into a social occasion with excessive consumption of alcohol. Karzers have been preserved at the universities of Heidelberg, Jena, Bonn,Marburg, Freiburg, Tübingen, Freiberg, Greifswald, Göttingen, Friedrich Alexander Universität Erlangen Nürnberg in Erlangen, and at Tartu, Estonia. The Karzer in Göttingen was known, after the Pedell Brühbach, as Hotel de Brühbach; it was moved in the 19th century, because of the extension of the university library, to the Aula building; a cell door, preserved from the old Karzer, shows graffiti by Otto von Bismarck. Bearing witness to how the students spent the time in the cell are the many memorable wall, table and door graffiti left by students in the cells and today shown as tourist attractions in the older German universities.
Соғыс уақытында пайдалану
Бірінші дүниежүзілік соғыс басталғанда, Эдмунд Гуссерльдің басшылығымен Геттингенге оқуға барған канадалық философия студенті Уинтроп Пикард Белл бірнеше ай бойы жаугер ретінде ұсталды. Ол соғыстың көп бөлігін Рульбен тұтқындық лагерінде өткізді.
At the start of World War I, Canadian philosophy student Winthrop Pickard Bell, who was attending Gottengen to study under Edmund Husserl, was detained for several months as potential belligerant. He would spend most of the war at Ruhleben internment camp.