Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
4 ғасырдағы ана мен ұл христиан шейіттері Кирикус және оның анасы Юлитта ерте христиан шейіттері ретінде құрметтеледі. Дәстүр бойынша, олар 304 жылы Тарс қаласында шейіт болған.
Mother and son Christian martyrs in the 4th century AD
Cyricus and his mother Julitta are venerated as early Christian martyrs. According to tradition, they were put to death at Tarsus in AD 304.
Сирикус
Антиохияда бұрын белгісіз Кирик есімді бала шейіт болғандығы туралы бірнеше мәліметтер бар. Кирик және Юлитта туралы аңыздар оған қатысты деп саналады. Еуропа мен Таяу Шығыста Кирик есімімен аталатын жерлер бар, бірақ олар Юлитта есімімен аталмайды. Кирик – көптеген француз жер-су аттарында, сондай-ақ Италиядағы Сан-Квирико деп аталатын бірнеше жерде кездесетін Кир қасиеттісі. Бұл қасиеттілерге құлшын Францияда 4-ші ғасырда Осер епископы Аматор Антиохиядан реликвиялар әкелгеннен кейін күшейді. Константин I олардың реликвияларын бірінші болып тапқан және Константинополь маңында монастырь, ал Иерусалимнен шалқарыда шіркеу салған делінеді. 6-шы ғасырда Кирик пен Юлиттаның істері Decretum Gelasianum деп аталатын апокрифтік құжаттар тізімінде мойындалмады, себебі бұл тізім бұрмаланып Папа Геласий I-ге жатқызылған.
Some evidence exists for an otherwise unknown child martyr named Cyricus at Antioch. It is believed that the legends about Cyricus and Julitta refer to him. There are places named after Cyricus in Europe and the Middle East, but without the name Julitta attached. Cyricus is the Saint Cyr found in many French toponyms, as well as in several named San Quirico in Italy. The cult of these saints was strong in France after Amator, Bishop of Auxerre, brought relics back from Antioch in the 4th century. It is said that Constantine I discovered their relics originally and built a monastery near Constantinople, and a church not far off from Jerusalem. In the 6th century the Acts of Cyricus and Julitta were rejected in a list of apocryphal documents by the Decretum Gelasianum, called as such since the list was erroneously attributed to Pope Gelasius I.
Тарих
Олардың шейіт болғандығы туралы бір нұсқада айтылғандай, Джулитта үш жасар ұлы Кирикуспен Тарс қаласына қашып, христиан екендері анықталды. Джулитта азапталды, ал Кирикусты Тарс губернаторы ұстап тұрды, ол губернатордың бетін тырнап, баспалдақтан құлап қайтыс болды. Джулитта жылаған жоқ, керісінше, ұлының шейіт болғанына қуанды. Ашуға буған губернатор Джулиттаның қабырғаларын ілгектермен жыртып, содан кейін басын кесуге бұйырды. Оның денесі, Кирикуспен бірге, қала сыртына, қылмыскерлердің мәйіттері жиналған орынға тасталды. Бірақ екі қызметші анасы мен баласының мәйітін алып, жақын жердегі егістікке жерледі. Бұл нұсқа Мопсуэстиялық Теодордың Папа Зосимусқа жазған хатында және Acta Graece Sincera еңбегінде кездеседі. Оқиғаның латын, сирия және араб тілдеріндегі басқа нұсқалары да бар. Бұл нұсқада Джулитта Кирикуссыз тұтқындалып, губернатордың алдына жеткізіледі. Ол жалған құдайларға құрбандық шалудан бас тартып, олардан бала табуды сұрайды, осылайша оған бір Құдайға немесе көп Құдайларға табыну дұрыс па деп сұрауға болады. Кирикус табылып, өзін христиан деп жариялайды. Губернатор оларға көптеген азаптар төгіп, бірақ олар керемет түрде барлығынан да аман қалады. Шайтан Джулиттаның жүрегіне кіріп, оны өлімнен қорқытады, бірақ Кирикус оны жігерлендіріп, дұға етеді. Соңында ана мен баланың басы кесіліп өлтіріледі.
According to one version of their martyrdom, Julitta and her three year old son Cyricus had fled to Tarsus and were identified as Christians. Julitta was tortured and Cyricus, being held by the governor of Tarsus, scratched the governor's face and was killed by being thrown down some stairs. Julitta did not weep but celebrated the fact that her son had earned the crown of martyrdom. In anger, the governor then decreed that Julitta's sides should be ripped apart with hooks, and then she was beheaded. Her body, along with that of Cyricus, was flung outside the city, on the heap of bodies belonging to criminals, but two maids rescued the corpses of the mother and child and buried them in a nearby field. This version is recorded in a letter from Theodore of Mopsuestia to Pope Zosimus and in the Acta Graece Sincera. An alternative version of the story is found in Latin, Syriac, and Arabic. In this version, Julitta is captured without Cyricus and brought before the governor. She refuses to sacrifice to idols and tells him to find a child, so that they can ask him if he thinks it is right to worship one god or many. Cyricus is found and he declares himself to be a Christian. The governor inflicts many tortures on them, all of which they miraculously survive. Satan enters Julitta's heart, causing her to be afraid of death, but Cyricus emboldens her with encouragement and prayers. The mother and child are finally decapitated.
Кирик пен Карл І .
Невер қаласынан жеткен әңгімеде бір түні Шарль Ұлы аң аулау барысында жабайы шошқадан өлмей құтылғанын түсінде көреді. Оны жалаңаш баланың пайда болуы құтқарады, ол императордың жалаңаштығын жабу үшін киім берсе, оны өлімнен сақтайтынына уәде береді. Невер епископы бұл түсті императордың Невердегі Сент-Сир және Сент-Жулитт соборының шатырын жөндеуі керек деген шақыру ретінде түсіндірді.
A story from Nevers states that one night Charlemagne dreamed he was saved from being killed by a wild boar during a hunt. He was saved by the appearance of a nude child, who had promised to save the Emperor from death if he would give him clothes to cover his nakedness. The bishop of Nevers interpreted this dream to mean that he wanted the Emperor to repair the roof of the Cathédrale Saint Cyr et Sainte Julitte de Nevers.
Қазақстан
Хорватиядағы Вишнян қаласында 17 ғасырға дейін салынған лоджия және Әулие Кирик (Кирик) және Юлитта (Юлитта) шіркеуі орналасқан.
In Croatia, in the Town of Visnjan, there is a 17th century loggia and the church of Saint Cyricus (Kirik) and Julitta (Julita).
Грузия
Кирикус (Квирике) және Юлитта (Ивлита) – Сванетияның таулы аймағындағы Кала қауымының қадірлі қамқоршылары. Әулиелер Грузияның басқа бөліктерінде көп танылмағанмен, суандықтар оларды өте құрметтеген. Теңіз деңгейінен 2200 метр биіктікте орналасқан және қабырға суреттерімен әйгітлі 11 ғасырға жататын Лагурка шіркеуі – жыл сайын 28 шілдеде өткізілетін жалпысвандық фестиваль мен қажырлы сапар, «Кирикус күні» (квирикоба) орны болып табылады. Тарихшы Эквтим Тақаишвили айтқандай, Лагурка – суандықтар үшін ежелгі гректер үшін болған Дельфи сияқты, олардың бірлігінің символы.
Cyricus (Kvirike) and Julitta (Ivlita) are venerated as patron saints of the Kala community in the highland province of Svaneti. While the saints were relatively unknown in the rest of Georgia, the Svan mountaineers held them in high esteem. The 11th century Lagurka church, located at 2200 metres above sea and known for its wall paintings, is the scene of an all Svan festival and pilgrimage, kvirikoba ("the day of Cyricus"), held annually on July 28. In the words of the historian Ekvtime Taqaishvili, for the Svans Lagurka is what for the ancient Greeks was Delphi—the symbol of their unity.
Италия
Италияда олар Кирико (немесе Килико, немесе Кирико) және Джулитта (немесе Джулетта немесе Джулиетта) деп аталады. Киелілермен ең көп байланысты орын – Тоскана аймағындағы Сиена провинциясының Орсия аңғарындағы Сан-Квирико-д’Орча ауылы. Онда оларға арнап сегізінші ғасырдың шамамен салынған діни үйдің негізінде салынып, он екінші-он үшінші ғасырға жататын шіркеу (оң жақтағы сурет) бар. Алайда, бұл құлшылық елдің көптеген аймақтарында кең таралған және бір немесе екеуіне де құрмет көрсету белгілері бар 200-ден астам шіркеу, монастырь, елді мекендер және т.б. анықталған. Олардың есімдерімен аталған басқа коммуналар: Корвино Сан-Квирико (Павия провинциясы), Сан-Квирико Нуово (Потенца провинциясы), Сан-Квирико Рапаро (Потенца провинциясы), Серра Сан-Квирико (Анкона провинциясы) және Санта-Джулетта (Павия провинциясы). Олардың қамқоршы қасиеттері болып табылатын коммуналар: Борго Сан-Мартино (Алессандрия провинциясы), Кавария (Кавария кон Премеццо муниципалитеті, Варезе провинциясы), Цистернино (Бриндизи провинциясы), Коллесалветти (Ливорно провинциясы) және Трофарелло (Турин провинциясы). Сан-Квирико (Пистойя провинциясы).
In Italy, where they are known as Quirico (or Quilico, or Chirico) and Giulitta (or Giuletta or Giulietta ), the place most commonly linked with the saints is the village of San Quirico d’Orcia in the Val d’Orcia of the Province of Siena, region of Tuscany. There a twelfth or thirteenth century church (pictured right), based on an eighth century baptistery, is dedicated to them. The cult, however, is common in many parts of country and more than 200 churches, monasteries, localities, etc. with signs of devotion to one or both of the saints have been identified. Other communes named after them are Corvino San Quirico (Province of Pavia), San Chirico Nuovo (Province of Potenza), San Chirico Raparo (Province of Potenza), Serra San Quirico (Province of Ancona), and Santa Giuletta (Province of Pavia). Communes of whom they are patron saints include Borgo San Martino (Province of Alessandria), Cavaria in the municipality of Cavaria con Premezzo (Province of Varese), Cisternino (Province of Brindisi), Collesalvetti (Province of Livorno), and Trofarello (Province of Turin. San Quirico Province of Pistoia
Пьемонттың кейбір бөліктерінде, оның ішінде Центалло, Асти және Мурисенгода, Фиба легионының мүшесі саналған, басқа Кирикоға табынушылық бар. Сомерсетте және Кембриджширдегі Сваффэм Приорда да осылай. Корнуоллда оларды Лаксулян және Сент-Вейп ауылдарында кездестіруге болады, сондай-ақ бұрын Калстокта осы екі әулиеге арналған шағын шіркеу болған. Уэльсте, Льонилидте, Сент-Илид және Сент-Кюриг деп аталатын киелілерге арналған кем дегенде бір шіркеу бар. Алайда, «Сент-Гирикке» табынушылық бұрын кельт Британиясында одан да кеңінен таралған. Оның мерекесі Хайвел Дда заңдарымен бекітілген Уэльстің маңызды мерекелерінің бірі болған. Уилтширдегі Лаккок қаласындағы Сент-Сириак шіркеуінде, губернатор құдайды қорлағандықтан Сент-Сирикус оның құлағын шарпып жатқан көрінісі бейнеленген сурет ілулі тұр. Ашулы губернатор баланы өлтіріп, анасын айқышқа тартып жазалайды. Бұл сурет 15 ғасырға жататын, Кирикусқа арналған итальяндық алтарьдың астыңғы бөлігінен (пределла) алынған панельдерге негізделген болып көрінеді.
In parts of Piedmont, including Centallo, Asti and Murisengo, an unconnected Saint Quirico is venerated, regarded as a member of the Theban Legion. in Somerset, and Swaffham Prior in Cambridgeshire. In Cornwall, they can be found in the villages of Luxulyan and St Veep, and there was also once a chapel at Calstock dedicated to these two saints. In Wales there is a least one church dedicated to the saints, in Llanilid, but named as St. Ilid and St. Curig. The cult of "St. Giric" was formerly much more widespread in Celtic Britain, however. His feast day was one of the principal Welsh holidays, as codified by the laws of Hywel Dda. St Cyriac's Church, Lacock, Wiltshire, has a framed print of a similar story depicting St Cyricus boxing a governor's ears because the governor had blasphemed. The embittered governor stabs the child dead and the mother is crucified. This print appears to be based on panels from the predella of a 15th century Italian altarpiece dedicated to Cyricus.
Таяу Шығыс
Әсіресе Кирикус Шығыс шіркеуінің күнделікті құлшылығында көптеген рет еске алынады, бұл Худра деп аталатын дұғалар мен қызметтердің ірі жинағында куәландырылған. Шығыс сириялық дәстүрлерде Тарс қаласынан шыққан әулие туралы айтылуы, шіркеулер арасындағы діни ұстанымдардағы қарама-қайшылықтарға қарамастан, ерте заманда шейіттер туралы хабарлардың кеңінен тарағанын көрсетеді.
Cyricus in particular is mentioned numerous times in the daily office of the Church of the East as attested in the large collection of prayers and services known as the Hudra. The mention of a saint from Tarsus in such East Syriac traditions suggests that there was considerable early sharing of martyrological traditions despite doctrinal differences between churches.
Эфиопия мен Эритрея
Кирикус немесе Киркос (ቂርቆስ), сондай-ақ Құркос немесе Ч̣ǝркос / Ч̣ärqos деп те аталады, Джулиттамен (ኢየሉጣ, ʾIyäluṭa) бірге Эфиопия мен Эритреяда кең таралған қасиетті кісі. Оның мерекесі Тахрир (ጥር) айының 15-інде тойланады. Эфиопия мен Эритреядағы көптеген шіркеулер Киркос атымен аталады.
Cyricus or Qirqos (ቂርቆስ), also known as Qurqos or Č̣ǝrqos/Č̣ärqos, is a popular saint in Ethiopia and Eritrea, along with Julitta (ኢየሉጣ, ʾIyäluṭa). His feast is celebrated on the 15th of the month of Ṭərr (ጥር). Many churches in Ethiopia and Eritrea are named after Qirqos.
Үндістан
Кириак – Үндістанның Сент-Томас христиандары құрметтейтін қасиеттілердің бірі. Олардың маңызды шіркеулерінің кейбіреуі осы қасиеттіге арналған. 1301 жылы жазылған құжатта Кодунгаллур шіркеуінің осы қасиеттіге арналғаны айтылады. Палур шіркеуі – апостол Томаның миссиясымен байланысты жеті шіркеудің бірі және бастапқыда Кириакқа арналған. Путхенкруздағы (Эрнакулам) Санкт-Петер және Санкт-Пол православие шіркеуінде Кириак / Куриакос қасиеттісінің саусағының кішкентай бөлігі сақталып тұр. Олар оның Перуналын (мерекесін) жыл сайын 27 және 28 шілдеде, ал сүйегінің қайта жерленген күнін 13 және 14 қарашада тойлайды. Сонымен қатар, оның тағы бір саусағының бөлігін Эрнакуламдағы Малекрузедегі Санкт-Джордж Дайродан табуға болады.
Cyriacus is one of the saints venerated by the Saint Thomas Christians of India. Some of their important churches were dedicated to the saint. A document written in 1301 mentions the church at Kodungallur which was dedicated the saint. The Pālūr Church, one of the seven churches associated with the mission of Thomas the Apostle, was originally dedicated to Cyriacus. There is a small piece of St. Cyricus / Kuriakose's finger at St. Peter's and St. Paul's Orthodox Church in Puthencruz (Ernakulam) They celebrate his Perunnal (feast) on July 27, 28 and the anniversary of the relocation of his bone on Nov 13, 14 of every year. Also, a piece of his other finger can be found in St. George Dayro in Malecruze in Ernakulam.