Кіріспе
Филомена (/f//ɪ//l//ə/'/m//iː//n//ə/ FILəMEEnə), сондай-ақ Әйя Филомена (Ἁγία Φιλουμένη; Αγία Φιλομένα) немесе Римнің Филоменасы (10 қаңтар 291 – 10 тамыз 304) деп те аталатын, 1802 жылдың 24-25 мамырында Прискилла катакомбасында қазылған таза шаһид. Қабірді қоршаған үш плиткада "Pax Tecum Filumena" (демек, "Сендерге бейбітшілік болсын, Филомена") деген жазу болды, ол оның атының (жазудағы латын тілінде) Филумена (φιλουμένη) екенін көрсетеді, ал ағылшын тілінде Филомена деп аударылады. Филомена – нәрестелер, сәбилер мен жастардың қасиетті қамқоршысы, және ол "Ғажайып жасаушы" деп танылады. Оның қабір қалдықтары 1805 жылы Мугнано-дель-Кардиналеға көшірілді. Сол жерде олар кеңінен құлшылық ететін орынға айналды; Филоменаның шаفاعты арқасында көптеген кереметтер орын алды, соның ішінде 1835 жылы Паулин Яриконың жазылуы кеңінен жарияланды. Иоанн Вианни өзгелерге таңсық емдеулерді оның шаفاعтына байланыстырды. 1837 жылдан 1961 жылға дейін оның мерекесін тойлау аймақтық күнтізбелерде бекітілді, бірақ ешқашан Жалпы Рим күнтізбесіне енгізілген жоқ. 1920 жылғы Рим Миссалының стандартты басылымында 11 тамызда "Missae pro aliquibus locis" ("Кейбір жерлерге арналған миссалар") деген бөлімде оның есімі айтылды, онда осы жерлерде қолданылатын миссаның ешқандай арнайы ережесі жоқ, жай ғана таза шаһидтің миссасы екені көрсетілді.
Philomena (,/f//ɪ//l//ə/'/m//iː//n//ə/ FILəMEEnə), also known as Saint Philomena (Ἁγία Φιλουμένη; Αγία Φιλομένα) or Philomena of Rome ( 10 January 291 10 August 304) was a virgin martyr whose remains were discovered on May 24–25, 1802, in the Catacomb of Priscilla. Three tiles enclosing the tomb bore an inscription, Pax Tecum Filumena (i. e. "Peace be unto you, Philomena"), that was taken to indicate that her name (in the Latin of the inscription) was Filumena (φιλουμένη), the English form of which is Philomena. Philomena is the patron saint of infants, babies, and youth, and is known as "The Wonderworker". The remains were moved to Mugnano del Cardinale in 1805. There, they became the focus of widespread devotion; several miracles were credited to Philomena's intercession, including the healing of Pauline Jaricot in 1835, which received wide publicity. John Vianney attributed to her intercession the extraordinary cures that others attributed to him. From 1837 to 1961, celebration of her feast day was approved for regional calendars, but was never included in the General Roman Calendar. The 1920 typical edition of the Roman Missal included a mention of her, under 11 August, in the section headed Missae pro aliquibus locis ("Masses for some places"), with an indication that the Mass to be used in those places was one from the common of a virgin martyr, without any proper.
Өмірбаян
1833 жылғы 21 желтоқсанда Киелі Офис Мария Луиза ди Гессу, Неапольдік Доминикан терциарь, Филоменадан алған деп мәлімдеген уахидаларда католик дініне қайшы ештеңе жоқ екенін жариялады. Мұндай құтылар шейіттің қабірінің белгілері деген сенім Джованни Баттиста Де Россидің (1822–1894) зерттеулерімен жоққа шығарылды, бірақ соңғы кезде бұл бастапқы көзқарас теолог Марк Миравалле сияқты жақтаушылар тапты. 1805 жылы Мугнано-дель-Кардиналедегі канон Франческо Де Лучиа өзінің ораториясы үшін реликтілерді сұрады және 8 маусымда 1802 жылғы мамырда табылған қалдықтарды алды (ұнтақ пен сынықтарға дейін). Реликтілер 10 тамызда Мугнаноға жетіп, Грейс Анасының шіркеуіне орналастырылды. 1805 жылғы 29 қыркүйекте киелі реликтілер ауыстырылған жаңа шіркеу салынды. 1827 жылы Папа Лев XII Мугнано-дель-Кардиналедегі шіркеуге қабірден алынған үш жазулы терракота тақтасын сыйға берді. Канон Де Лучиа өзінің шіркеуіне реликтілердің келуімен бірге кереметтер болғанын айтты, олардың ішінде үш күн бойы бір сұйықтықты тамшылаған мүсін де бар еді. Назар аударуға "Филоменаның бауы" киюі кіреді, ол қызыл және ақ бау, оған бірнеше индульгенциялар тіркелген, соның ішінде бау алғаш рет киген күні толық индульгенция, ол 1967 жылғы оларға қатысты тәртіптің жалпы қайта қаралуында жаңартылмады. Сондай-ақ, Әйелі Филоменаның шаштаразы бар, онда Құдіретті Ұш Тұғырды құрметтеу үшін үш ақ моншақ және Филоменаның он үш жылдық өмірін құрметтеу үшін он үш қызыл моншақ бар. 1876 жылдың тамызында "Филоменаның жаршысы" журналының алғашқы саны Парижде, Францияда жарық көрді. 1876 жылғы 6 қазанда Луи Пети, дін қызметкері, Парижде Әйелі Филоменаның бауырластығын құрды. 1886 жылғы қарашада Рим Папасы Лев XIII бауырластықты Архбауырластық деңгейіне көтерді. 1912 жылғы 21 мамырда Папа Пий X оны Әлемдік Архбауырластық деңгейіне көтеріп, Апостолдық жарғысы Pias Fidelium Societates Филоменаның тарихи шынайылығына қатысты былай деп мәлімдеді: "Қазіргі мәлімдемелер (Әйелі Филоменаға қатысты) әрқашан бекітілген, жарамды және тиімді болып қалады; осылайша оны нормативті деп бағалау керек; егер басқаша істелсе, оның құқықтары қандай болса да, ол күшін жояды".
Литургиялық
1834 жылы көптеген кереметтерге байланысты Папа Григорий XVI Киелі Филоменаны қастерлеуге рұқсат берді және 1837 жылы Киелі Филомена мерекесін 11 тамызда тойлауға бекітті. 1920 жылғы Рим Миссалының стандартты басылымында Филомена 11 тамызда еске алынады, оның мерекесіне арналған миссаның толығымен жалпы мисса ретінде оқылатыны көрсетілген. Бұл бұйрық 1960 жылғы Рубрикалар кодексінде баяндалған принциптерді жергілікті күнтізбелерге қолдану жөніндегі нұсқаудың бір бөлігі ретінде берілді, бұл принциптер бұрыннан-ақ Бас Рим күнтізбесіне қолданылған еді. 33-тармақ.
Басқа әулиелердің құрметі
Францияда да, Италияда да оған деген сенімнің таралуына Джон Виани оның құрметіне ғибадатхана салып, оны жиі еске алып, өзіне есептелген кереметтерді оған жатқызды. Филоменаға көптеген басқа да қасиеттілер құрмет көрсетті, олардың ішінде Питер Джулиан Эймар, Питер Шанель, Энтони Мэри Кларрет, Мадлен Софи Барат, Евфразиер Пеллетье, Джон Нойман және Анна Мария Таиджи болды.
Сын
Дегенмен, корреляция себептілікті дәлелдемейді, Киелі Тақтың Филомена есімін тіпті жергілікті күнтізбелерден де алып тастау туралы нұсқауы белгілі бір ғалымдардың көтерген сұрақтарынан кейін болды, олардың қызығушылығы әсіресе әпке Мария Луиза ди Гессудың аяндарына байланысты күшейді. Тарихшы Майкл С. Картер (Миравалленің ұстанымын қолдайтын) АҚШ тарихындағы «катакомба шейіттеріне» және олардың реликвияларына табынудың кең контексінде Киелі Филоменаға деген құлшылық туралы жазды. Сонымен қатар, 2005 жылдың сәуірінде Филомендік зерттеулер конференциясында – 1805-2005 жылдары Флоренциядағы Opificio delle Pietre Dure e Laboratori di Restauro (Қатты тастар фабрикасы және қалпына келтіру зертханалары) жүргізген плиткаларға қатысты зерттеу нәтижелері жарияланды. Талдау плиткаларда тек бір типті өлі әк табылғанын растады, бұл плиткалар қайта орналастырылмағаны туралы теорияны күшті қолдайды. Басқалар оның культінің шынайылығына негіз болып оған жатқызылған кереметтер, ұзақ жылдар бойы Папаның мақұлдауы және әулиенің үздіксіз танымалдылығы жататынын айтады. Бұл Мугнано дель Кардиналедегі ғибадатхана ректорының және итальян тіліндегі «Enciclopedia Dei Santi» энциклопедиясында ұсынылған көзқарас. Әлемнің түкпір-түкпірінен келген паломниктер Филоменаның Италиядағы Нола епархиясындағы ғибадатханасына үздіксіз келіп, халық арасындағы терең құлшынысты көрсетеді.