Кіріспе

Оук Блаффс – АҚШ-тың Массачусетс штатындағы Дьюкс округіне қарасты Мартаның жүзім бақтары аралында орналасқан қала. 2020 жылғы АҚШ халық санағы бойынша халық саны 5 341 адамды құрады. Бұл қала жазғы туристер үшін маңызды келу орындарының бірі болып табылады және әдемі сақталған "көкпек үйлер" мен 19 ғасырдың ортасынан соңына дейінгі басқа да ғимараттармен танымал. Қала 18 ғасырдан бері афроамерикандық мәдениеттің тарихи маңызды орталығы болып келген.

Тарих

Оак-Блафстың алғашқы тұрғындары шамамен 10 000 жыл бойы Мартаның жүзім бағында (Wampanoag атауы: Ноэпе) өмір сүрген Wampanoag халқы болды. Қазіргі Оук-Блафс аймағы "Огкешкуппе" деп аталды, бұл "ылғалды/сулы бұталық немесе орман" дегенді білдіреді. Бұл аймақ 1642 жылы еуропалықтармен қоныстандырылды және 1880 жылға дейін Эдгартаунның бөлігі болды, содан кейін ресми түрде Коттедж-Сити ретінде тіркелді. Қала 1907 жылы Оук Блаффс деп қайта аталды, себебі қала Нантакет шығанасын көрсететін жартастардағы емен тоғайының орнында орналасқан. Оак-Блаффс аралдағы алты қаланың ішінде саналы түрде жоспарланған және туризмді ескере отырып дамыған жалғыз қала болды. Африка текті адамдар алғаш рет 1600 жылдары Мартаның жүзім бағына еуропалық отарлаушылардың фермаларында жұмыс істеген құлдар ретінде келді. 18 ғасырда Оук-Блаффс порты босатылған құлдарды, жұмысшыларды және теңізшілерді тартты, ал жергілікті тұрғындар оларға жер сатты. Құлдық жойылғаннан кейін, босатылған афроамерикалықтар балық аулау саласында жұмыс істеуге келді, бұл Массачусетс материгінен келген афроамерикалық тұрғындарды тартты, олар Vineyard-тың өсіп келе жатқан халқына қызмет көрсету үшін бизнес ашты. Нью-Йорк, Бостон және Вашингтон қалаларынан келген бай афроамерикалықтар Оук-Блаффске келді, ол Мартаның жүзім бағындағы қара түсті туристерді қабылдаған жалғыз қала болды, себебі аралдағы басқа қалалар 1960 жылға дейін қара түсті қонақтарды қонақүйлерде және пансионаттарда тұруға рұқсат бермеді. Көптеген адамдар Овал немесе Хайлендс деп аталатын аймақта үй сатып алды, осы туралы Харлем Ренессансының жазушысы Дороти Уэст 1995 жылы шығарған "Той" романында жазды (Даблдей редакторы Жаклин Кеннеди Онассис, Vineyard тұрғыны, Уэстті екі жаз бойына барып көрді). 1866 жылы Роберт Моррис Копленд Жаңа Англияның құрылысшыларының тобынан Мартаның жүзім бағында жоспарланған тұрғын үй қауымдастығын жобалау үшін шақырылды. Бұл жер Нантакет шығанасын көрсететін үлкен, дөңгелек, ағашсыз жайылым болды және өте танымал методист лагерінің кездесуі, Веслиан Гроувпен шектес болды, ол тар көшелердің қисық желісімен байланысқан, "Ағаш ұстасының готикасы" стиліндегі коттедждер, қоршаулар және кішкентай саябақтармен толық болды. Лагерьтің маусымдық танымалдылығын (және халықтың көптігін) пайдаланып, құрылысшылар Oak Bluffs Land and Wharf Company компаниясын құрды, ол бірден табысқа жетті: 1868-1871 жылдар аралығында бес жүз учаске сатылды. Копленд қауымдастықтың үнемі кеңеюін қамтамасыз ету үшін үш жоспар жасады. Оак-Блаффс - АҚШ-тағы кейінгі қала маңындағы дамуға үлкен әсер еткен ең ерте жоспарланған тұрғын үй қауымдастықтарының бірі. Коттедж-Сити және кейін Оук-Блаффс болған аймаққа алғашқы келушілердің бірі методистер болды, олар әр жазда Веслиан Гроув деп аталатын емен тоғайында көп күндік діни "лагерь кездесулері" үшін жиналатын, үлкен шатырлардың астында және ашық ауада өткізілетін. Отбасылар жыл сайын тоғайға қайтып келгенде, жерге тігілген шатырлар ағаш платформаларға тігілген шатырларға, содан кейін ағаштан жасалған шағын коттедждерге ауысты. Коттедждер кішкентай және тығыз орналасқан, уақыт өте келе олар күрделенді. Портиктер, балкон, әсем есік және терезе жиектері, сондай-ақ декоративтік әрлеу ретінде шатыр жиектеріне бекітілген күрделі ағаш оюлары кең таралды. Коттедждердің бірегей "жибек" немесе "Ағаш ұстасының готикасы" сәулет стилі көбінесе иелерінің жарқын, көп түсті бояу схемаларын қолдануымен ерекшеленді, бұл жазғы коттедждерге есімдік, тіпті ертегі кітабынан шыққандай көрініс берді. "Жибек коттедждер" деп аталған бұл үйлер XIX ғасырдың соңында туристердің қызығушылығын тудырды. Сонымен қатар, Табернакль де қызығушылық тудырды: металл шатырымен жабылған, биік темір бағаналармен тірелген, 1880 жылдардың соңында салынған дөңгелек, ашық жақты павильон, ол қызметтер мен қоғамдық іс-шаралардың орны болды. Лагерьтің жибек коттедждері - құнды тарихи ескерткіштер, сонымен қатар өте қымбат жылжымайтын мүлік. Көптеген үйлер әлі күнге дейін отбасылық меншікте және ұрпақтан ұрпаққа беріліп келеді. Коттедждер мен Табернакль 1978 жылы тарихи орындардың ұлттық тізіліміне енгізілді, 2000 жылы Ұлттық тарихи сақтау қоры таныды және 2005 жылы АҚШ Ішкі істер министрлігі ұлттық тарихи ескерткіш деп жариялады. XIX ғасырдағы құрлықтан пароходпен келген туристер де көптеген дүкендер, мейрамханалар, балмұздақ сату орындары, би залдары, оркестр концерттері, теңіз жағалауындағы серуендеулер немесе Нантакет шығанасының суларында жүзу сияқты көптеген көңіл көтеру орындарынан таңдауға болатын. Курорттық қонақүйлер, олардың ішінде Уэсли үйі жалғыз сақталған мысал, жағажай мен жарлықтарды қоршап тұрды. Бір кездері шағын темір жол қайығы Оак-Блаффстағы пароход терминалынан Эдгартаунға дейін, қазіргі Джозеф Сильвия мемлекеттік жағажайының орнында салынған рельстермен жүріп тұрды. 1884 жылы Flying Horses Carousel Кони-Айлендтен Оак-Блаффске әкелінді және теңізден бірнеше блок ішкі жағына орнатылды, онда ол бүгінге дейін жұмыс істеп тұр. 1876 жылы салынған, ол әлі де жұмыс істеп тұрған ең көне платформалық карусель. Лагерьдің жерлері мен ғимараттары сияқты (2005 сәуірде осылай аталған), Flying Horses та Ішкі істер министрінің тарихи ескерткіш деп танылды. 1878 жылы Мартаның жүзім бағындағы Жазғы институт құрылды, ол АҚШ-тағы мұғалімдер үшін алғашқы жазғы мектеп болды.

1873 жылы, Оак-Блаффс жер және порты компаниясынан учаске сатып алған Уильям Х. Харттың бастамасымен, көршілес Хартавен қауымдастығы құрылды. Бұл қауымдастық 1911 жылы Оак-Блаффс қаласы мен Эдгартаун арасындағы қазіргі орнына көшірілді.

География

Құрама Штаттардың халық санағы бюросының мәліметтері бойынша, қаланың жалпы ауданы 67 шаршы километрді құрайды, оның ішінде 19 шаршы километр құрлық, ал 48 шаршы километр су. Құрлық ауданы бойынша қала Комонвеллдегі 351 қауымдастықтың ішінде 323-ші орында тұр, ал Дукс округіндегі ең кішкентай үшінші қауымдастық (Аквина және Тисбериден кейін). Оак-Блафс солтүстік және шығыста Нантакет шығанағымен, оңтүстікте Эдгартаунмен, батыста Винейрд-Хейвен портымен, Лагуна тоғанымен және Тисберимен шектеседі. Ол сонымен қатар Тисбери және Эдгартаунмен бірге Батыс Тисберимен ортақ бұрышты бөліседі. Қаланың ең солтүстік нүктесі – Ист-Чоп, құрлықтан бес шақырымнан аса қашықтықта орналасқан. Қала Сенеконтакет көлінің бір бөлігін Эдгартаунмен бөліседі, қаланың құрлық бөлігі Сарсон аралында аяқталады, бірақ Феликс Нек маңындағы суларды Майор шығанағына айналдырады. Қаладағы ең биік нүктелер Сенеконтакет және Лагуна тоғандарының арасында және Лагуна тоғанының батысында, Тисбериге қарай созылатын жердің бұрышты үшбұрышында орналасқан. Қалада төрт қоғамдық жағажай бар: Иствилл жағажайы, Винейрд-Хейвен портына қарап тұр және Лагуна тоғанына кіреберістің жанында; Оук-Блафс қалалық жағажайы немесе "Инквелл" – 19 ғасырдың соңында афроамерикандықтар жиі келетін танымал жағажайдың атауы. Жағалауды жақын маңдағы ақ адамдар терісінің түсіне байланысты бұрын "Қыштау" деп атайтын. Бұл АҚШ-тағы ең танымал жағажайлардың бірі, олар осы жеккөруші лақап атын мақтаныш белгісіне айналдырды, ол Нантакет шығанағының оңтүстігінде, Steamship Authority пирсінің жанында орналасқан; Харт-Хейвен жағажайы, оңтүстікке қарай; және Джозеф Сильвия мемлекеттік жағажайы, Сеңкеконтакет тоғанын Нантакет шығанағынан бөліп тұратын кедергі жағажай (Оук-Блафс және Эдгартаунмен ортақ). Мемлекеттік жағажайды көл мен мұхитты байланыстыратын екі шығанақ бөліп тұрады. Екі көпірдің кішісінен "Шетелдік соғыс ардагерлері көпірі" өтеді, ол толығымен Оак-Блафстың ішінде орналасқан, ал үлкенінен "Американдық легион көпірі" өтеді, оның ортасы Оак-Блафс пен Эдгартаун арасындағы шекара болып табылады. Көпірлердің ресми атауларын тұрғындар көбінесе дәстүрлі атаулары "Кіші көпір" және "Ұлы көпір" пайдалану арқылы елемеді. Оак-Блафста шағын, тығыз жабық порт бар, ол көптеген демалыс қайықтарын тартады және жыл бойы шағын балық аулау қайықтарына үй порты ретінде қызмет етеді. Фалмут, Хайанис және Нантакетке маусымдық жолаушылар паромдары порттың шығыс жағында, сондай-ақ Квенсет Пойнт, РИ-ге арналған жылдам пароммен бірге тоқтау орнына ие. Вудс-Хоул, Мартаның жүзімдігі және Нантакет Steamship Authority басқармасының маусымдық автомобиль және жүк паром қызметі порттың сыртында, Нантакет шығанағына шығатын ұзын пирсте, сондай-ақ Нью-Бедфордқа маусымдық қызмет көрсететін жылдам пароммен бірге орналасқан. Пирстің ашық болуы Steamship Authority паромдарының күшті солтүстік-шығыс желдері кезінде Vineyard Haven-ге бағытталуын қамтамасыз етеді. Оак-Блафс сонымен қатар Trade Winds әуежайының орналасқан жері, ол Sengekontacket Pond-тың солтүстігінде орналасқан жеке шөптік қону жолағы.

Климат

Кёппен климаттық жіктелімі бойынша, Оук Блаффс жылы жазғы ылғалды субтропиктік климатқа (қысқаша Cfa) жақын, орташа мұхиттық климатқа (қысқаша Cfb) ие.

Демография

2000 жылғы халық санауы бойынша қалада 3713 адам, 1590 үй шаруашылығы және 914 отбасы тұрды. Халық тығыздығы құрады. Қаланың нәсілдік құрамы: 86,72% ақ нәсілді, 4,31% афроамерикалық, 1,51% американдық индейлер, 0,67% азиялық, 2,50% басқа нәсілдерден және 4,28% екі немесе одан көп нәсілді. Кез келген нәсілдегі испан немесе латын американдықтары халықтың 1,19% құрады. Солтүстік-Шығыс Массачусетс штатындағы басқа қалалар сияқты, Оук-Блаффс қаласында да 19 ғасырдың соңынан бері португалдық американдықтардың көп саны тұрады. Осы қала тұрғындарының көпшілігі бастапқыда Азор аралдарындағы Фаял аралынан келген, ал олар көп тұрған аудан, Винеярд авенюі мен Уинг Роуд арасында орналасқан, бір кезде Фаял деп аталған. Бүгінде қаланың португалдық мұрасын шілде айының ортасында Винеярд авенюіндегі Португалдық-Американдық клубында өткізілетін жылдық Португалдық тойда көруге болады. 1590 үй шаруашылығының 27,7% 18 жасқа дейінгі балаларымен бірге тұрады, 44,3% -ы бірге тұратын некедегі жұбайлар, 9,4% -ы күйеуі жоқ әйелдер басқарады, 42,5% -ы отбасы емес, 32,6% -ы жеке адамдардан тұрады және 13,0% -ы 65 жасқа толған немесе одан асып кеткен жалғыз тұратын адамдар. Үй шаруашылығының орташа мөлшері 2,33 адам, ал отбасының орташа мөлшері 2,94 адамды құрады. Қала тұрғындарының жас бойынша таралуы: 22,6% -ы 18 жасқа дейінгілер, 6,0% -ы 18-24 жастағылар, 31,9% -ы 25-44 жастағылар, 24,8% -ы 45-64 жастағылар және 14,8% -ы 65 жасқа толған немесе одан асып кеткендер. Орташа жас 39 жас. Әр 100 әйелге 94,3 еркек шамасында. 18 және одан жоғары жастағы әр 100 әйелге 93,2 еркек шамасында. Үй шаруашылығының орташа жылдық табысы 42 044 доллар, ал отбасының орташа жылдық табысы 53 841 долларды құрады. Ер адамдардың орташа жылдық табысы 39 113 доллар, ал әйелдердің орташа жылдық табысы 31 797 доллар. Қаланың жан басына шаққандағы орташа табысы 23 829 доллар. Отбасылардың 6,2% және халықтың 8,4% кедейлік шегінен төмен өмір сүреді, оның ішінде 18 жасқа дейінгілердің 13,0% және 65 жасқа толған немесе одан асып кеткендердің 8,5% кіреді. Оук-Блаффс Массачусетс штатында халық саны бойынша 263-ші орында, ал Дьюкс округінде үшінші орында (Эдгартаун және Тисбериден кейін) тұрады. Халық тығыздығы бойынша Массачусетс штатында 173-ші орында және Дьюкс округінде Тисбериден кейін екінші орында.

Үкімет

Ұлттық деңгейде Оук-Блаффс Массачусетс штатының 9-шы округінің бөлігі болып табылады және қазіргі уақытта Билл Китинг өкілдік етеді. Массачусетс штатын АҚШ Сенатында Элизабет Уоррен мен Эд Марки сенаторлары білдіреді. Штат деңгейінде Оук-Блаффс Массачусетс штаты Өкілдер палатасында Барнстебл, Дюк және Нантакет округінің құрамында өкілдікке ие, оған Мартаның жүзімдігінің барлық бөлігі мен Нантакет, сондай-ақ Фалмуттың бір бөлігі кіреді. Қала Массачусетс Сенатында Кейп және Аралдар округінің бөлігі ретінде өкілдікке ие, оған Мартаның жүзімдігінің барлық бөлігі, Нантакет және Барнстебл округінің көп бөлігі кіреді (Борн, Сэндвич, Фалмут және Машпиден басқа). Қала Массачусетс штаты полициясының D жасағының 5-ші бөліміне орналасқан, ол Дюк округінің барлық аумағына қызмет көрсетеді. Оук-Блаффс жергілікті деңгейде ашық қалалық мәжіліс түрінде басқарылады және оны таңдау кеңесі басқарады. Қаланың өз полиция және өрттен қорғау бөлімдері бар, полиция Оук-Блаффс портының жанында орналасқан, ал өрттен қорғау бөлімі қаланың орталық бөлігінде орналасқан. Пошта бөлімі Vineyard Camp Meeting Association жерлерінің шығысында орналасқан, сондай-ақ Кейп кітапханаларының автоматтандырылған материалдармен алмасу желісінің мүшесі – Оук-Блаффс қалалық кітапханасы да сол жерде орналасқан. Оук-Блаффста Лагунаның солтүстік-шығысында Мартаның жүзімдігі ауруханасы орналасқан, ол барлық аралға қызмет көрсетеді.