Луиза Астон: Әйел құқығының күрескері және консервативтік қоғамға қарсы бунтар

Кіріспе

Луиза Астон немесе Луиза Астон (26 қараша 1814 – 21 желтоқсан 1871) – неміс жазушысы және феминисткасы, әйелдер құқықтарын қолдаған және ер адам киімімен киінгенімен белгілі болды. Ол демократия, еркін махаббат пен сексуалдық бостандық жақтасы болды.

Өмірбаян

Луиза Астон теолог Иоганн Готфрид Хошедің қызы болды. 1835 жылы ағылшын тегінен шыққан бай фабрика иесі Сэмюэл Астонға үйленді. Кейін ол әкесінің оны үйленуге мәжбүрлегенін айтты. Жұбайлар Магдебургте тұрды, онда ол жергілікті қоғамда оқиға тудырды. 1839 жылы Берлинде ажырасып кетті. 1844 жылы олар қайтадан үйленіп, екінші рет ажырасты. Екінші ажырасудан кейін ол Берлинде ақын Рудольф Готтшальмен бірге тұрып, Отто фон Корвин мен Макс Штирнермен дос болып, еркек киімімен көшеде сигарета тартты. Ол атеист, демократ және республикашыл болды, сондай-ақ некеге сын көзбен қарады. Ол некеден тыс махаббатқа да сенді: әйелдердің көбінесе ақша үшін үйленуге мәжбүр етіліп, күйеуіне экономикалық жағынан тәуелді болғандықтан, махаббат үшін үйленудің және некеде махаббатты сақтаудың қиын екенін ойлады. Осы себептерге байланысты, мұндай жағдайда неке – бұл жезөкшеліктің бір түрі. Сол кездегі әйелдер қозғалысы да осы пікірді ұстанатын, бірақ оны ашық айтудан қорқып, әдепсіз деп есептелуі мүмкін екенін ескерді. Сондықтан Астонды әйелдер қозғалысы да, консервативті қоғам да әртүрлі себептермен сынады, өйткені ол некеге тұрмастан жыныстық қарым-қатынасқа жол беру керек деп санайтын. Оны бұзақы, ұятсыз үйді бұзушы және сүйкімді деп атады. Оны құпия полиция бақылап, тыңшыларын жіберіп, хаттарын оқыды. Ақырында, 1846 жылы ол Берлиннен қуылды, өйткені оның өмір салты дәстүрлі тәртіпке қауіп төндірді: «Мен сегіз күн ішінде Берлиннен кетуім керек, өйткені мен консервативті заң мен тәртіпке қауіпті идеяларды білдірдім және осы идеялар бойынша өмір сүрдім». 1848 жылы ол Германиядағы революциялық толқында қатысты. Соғыс кезінде Шлезвигтегі ерікті жасақта қызмет етті. Ол демократиялық қозғалыста белсенді болды. Ол цензура органдары тоқтатып тастаған газет шығарды. Ол тағы да қуылды, бірақ жалған паспортпен қайтып келді. 1850 жылы ол дәрігер Эдуард Майерге үйленді, оныңмен өте бақытты болды. Олар Бременге көшіп барды. Оларды қауіпті радикалдар деп есептеп, билік жиі мазалады. Астон полицияның бақылауында болды, олар оның үйіне агенттер жіберіп, хаттарын оқыды. Германияның әртүрлі қалалары осы іске қатысты. Оның күйеуі бас дәрігер болғандықтан, оны қысымға алып, бірнеше рет жұмыстан босатты. Ол оның пациенттерімен кездеспеуіне және оның пәтерінде тұрмауына кепілдік беруге мәжбүр болды; сондай-ақ ол үйленбеген жүкті әйелді жұмыста қалдырғаны және оған күтім жасағаны үшін айыпталды. Бірде ол тікелей сұрақ қойды: «Мені әйелімнен ажырату үшін осылай істедіңдер ме?» және оған «Иә, дәл солай» деп жауап берді. Полиция қызметкері оның әйел достарының азы екенін, бірақ көптеген ер адамдардың оны жиі келіп көретінін және олардың «демократтар сияқты көрінетінін» хабарлады. Ол полиция қызметкеріне демократия мен республикаға сенетінін мойындады: «Қазіргі уақытта демократияның жолы танылмаған деп санаймын. Қазір бірдеңе жасау ақымақтық болар еді, бірақ жақын арада оны жасауға мүмкіндік болады». Оның күйеуі оның қабірінің тасына жабайы гүл бейнесін салды, ал өзінің қабіріне «Құдай әйелге берген нәрсе – қазына» деп жазды.

Louise Aston was the daughter of the theologian Johann Gottfried Hoche. She married Samuel Aston, a wealthy factory owner of English descent, in 1835. She was later to say that her father had forced her to marry. The spouses lived in Magdeburg, where she caused scandals in the local society. In 1839, was given a divorce in Berlin. The couple remarried and divorced a second time in 1844. After her second divorce she lived in Berlin with the poet Rudolf Gottschall, befriended Otto von Corvin and Max Stirner and walked around on the street smoking cigars dressed as a male. She was an atheist, a democrat, and a republican, and she criticized marriage. She also believed in love outside of marriage: as a woman was often forced to marry for money and she was economically dependent on her husband, she reasoned it was difficult to marry for love and to keep love in a marriage. Marriage under such circumstances was for these reasons a form of prostitution. The contemporary women's movement had similar views, but considered it dangerous to expose them for fear of being considered immoral. Aston was therefore criticized by both the women's movement and the conservative society for different reasons because of her view that it should be allowed to have a sexual love relationship without being married. She was called a whore, a shameless homewrecker, and a seductress by the press. She was watched by the secret police, who sent spies after her and read her letters. Finally, she was banished from Berlin in 1846 because her way of life was seen as threatening to conventional order: "I must leave Berlin within eight days because I have expressed and lived according to ideas who were dangerous for the conservative law and order." In 1848, she took part in the revolutionary wave in Germany. She served in the Freikorps in Schleswig during the war. She was active within the democracy movement. She started a paper, which was stopped by the censorship authorities. She was expelled again but returned with a false passport. In 1850, she married the doctor Eduard Meier, with whom she became very happy. They moved to Bremen. They were often harassed by the authorities as dangerous radicals. Aston was watched by the police, who sent agents to her home and read her letters. Different cities in Germany collaborated in these efforts. Her spouse was head doctor and was much harassed and fired several times because of his marriage. He was forced to guarantee that she would not meet his patients or live in his quarters; he was also accused of having allowed an unmarried pregnant woman to remain in his employ and of having given her his care. At one occasion, he asked them this directly: "Is this an attempt to separate me from my wife?" and was given the answer: "Yes, that is correct." The police agent reported that she had few female friends, but many male ones, who often visited her and "had the appearance of democrats." She admitted to a police officer that she believed in democracy and republic: "At present, I view the cause of democracy to be lost. It would be madness to do anything now, but soon, there will be an opportunity to do so." Her spouse had a wild rose carved upon her grave stone, and at his own, wrote, "The one God gave a woman, was given a treasure."

Цитата

Мен университетте дәрістерді тыңдау үшін ер адам киімі киюге рұқсат сұрадым. Мен Құдайға сенбеймін және сигар шегем. Менің мақсатым – әйелдерді азат ету, тіпті бұл үшін мен өмірімді беруге дайынмын. Мен некені әдепсіз деп санаймын, себебі махаббаттың онда сақталуына сенбеймін.