Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Трембоула шайқасы, көбінесе Трембоула қорғанысы ретінде танымал, 1675 жылдың 20 қыркүйегі мен 11 қазаны аралығында, Польша-Осман соғысы (1672–1676) барысында болды. Польша әскерлерінің батыл қарсы тұруы символдық мәнге ие болды және Франциск Смуглевич, Йозеф Пешка және Александр Лессердің суреттерінде бейнеленді, мәңгі есте қалды.
The Battle of Trembowla, more popularly known as the Defence of Trembowla took place between September 20 – October 11, 1675, during the Polish Ottoman War (1672 1676). Heroic resistance of Polish forces became a symbol, and was glorified and immortalised in the paintings of Franciszek Smuglewicz, Józef Peszka and Aleksander Lesser.
Тарих
Трембоуладағы қамал 14 ғасырда Хнезна өзенінің аңғарындағы биік төбеде салынған. Шағын өлшемге қарамастан (100 метрге 40 метр), қабырғалары 4 метрге дейін жететін берік бекініс болды. Түріктер Каменец-Подольскийді басып алғаннан кейін (Каменец-Подольскийді қоршау), Трембоула поляктардың бақылауында қалған Подольск бекіністерінің бірі еді. 1675 жылдың жазында Ибрагим Шишман басқаратын 30 мыңдық түрік-татар әскері Польша-Литва одағының Қызыл Рутения провинциясына енді. 27 шілдеде басып кірушілер Збараж қаласын, 11 қыркүйекте Подгайце қаласын басып алды, ал 20 қыркүйекте түріктер Трембоулаға жақындады. Қаланы 80 жаяу әскерден тұратын шағын отряд, жергілікті ақсүйектердің өкілдері, сондай-ақ қала тұрғындары мен шаруалардың 200-дей қару-жарағы жеткіліксіз, жаттығусыз адамы қорғады, олар қамалға қашқан болатын. Қоршауға дейін драгун отряды мұнда орналасқан, бірақ азық-түлік тапшылығына байланысты Трембоуладан кетуге бұйрық берілді. Польша әскерлеріне капитан Ян Самуил Хрзановский басшылық етті, оның әйелі Анна Дорота Хрзановска (туған аты Анна Дорота фон Фрезен) қоршаудан кейін тарихқа іріккен. Османдықтардың күш-жігеріне қарамастан, қамалдың қорғаушылары бірнеше шабуылдан кейін өз позицияларын ұстап тұруға тырысты. Бірақ бірнеше күннен кейін азық-түлік пен судың тапшылығы күшейді, капитан Хрзановский қарсылық көрсетуді тоқтатуға шешім қабылдады. Оның әйелі бұл шешіммен келіспеді және күйеуі берілуге келіссе, өзін-өзі өлтіретінін мәлімдеді, осылайша оның рухын көтеріп, қаланы қорғауға ынталандырды. Сонымен қатар, Анна Дорота қорғаушыларды османдықтардың позицияларына шабуыл жасауға шақырды, нәтижесінде жаудың көп шығыны болды. Хрзановсканың нығайып кеткені поляктардың көтеріңкі көңілін тудырды, бірақ олардың да зор шығындары болды. 4/5 қазан түнде тек 20 сарбаз ғана соғыса алды. Львов маңында жиналған Ян III Собескийдің әскерлерінің қаупіне тап болған түріктер 11 қазанда қоршауды тоқтатуға шешім қабылдады.
The castle in Trembowla was built in the 14th century on a high hill over the valley of the Hniezna river. Despite its small size (100 metres by 40 metres), it was a strong fortress with walls up to 4 metres thick. After the Turks had captured Kamieniec Podolski (see Siege of Kamieniec Podolski), Trembowla was one of the few Podolian strongholds still in Polish hands. In the summer of 1675, a 30,000 strong Turkish Tatar army under command of Ibrahim Shyshman entered Red Ruthenia, a province of the Polish–Lithuanian Commonwealth. On July 27, the invaders captured Zbaraz, on September 11, Podhajce, and on September 20, the Turks approached Trembowla. The castle was defended by a small unit of 80 infantry soldiers, some members of the local nobility, supported by 200 poorly armed, untrained peasants and residents of the town, who fled to the castle. Before the siege, a unit of dragoons stationed here, but was ordered to leave Trembowla, due to food shortages. Polish forces were commanded by Captain Jan Samuel Chrzanowski, whose wife, Anna Dorota Chrzanowska (née Anna Dorota von Fresen), became immortalized after the siege. Despite Ottoman efforts, the defenders of castle managed to hold their positions after several attacks. After several days, however, shortages of food and water became severe, and Captain Chrzanowski decided to surrender. His wife disagreed with this decision, and threatened to commit suicide if her husband proceeded with the planned surrender, thereby stiffening his spine and creating an atmosphere for defending the castle. Furthermore, Anna Dorota urged the defenders to carry out an attack on Ottoman positions, which resulted in heavy losses among the invaders. Chrzanowska's determination raised the morale among the Poles, but their losses were also heavy. In the night of October 4/5, only 20 soldiers were able to fight. Facing danger from forces of Jan III Sobieski, which concentrated near Lwow, the Turks decided to end the siege on October 11.
Салдары
1676 жылы Польша Сеймі Хрзановский жұбайына шляхта дәрежесін берді, сонымен қатар Порай гербін пайдалану құқығын қосты. Олар бүкіл мемлекет және шетелде әйгілі болды. 1683 жылы Хрзановский Смоленск және Мельник аймақтарының стольникі болып тағайындалды, ал сол жылы Трембовлада Анна Дорота Хрзановскаяның ескерткіші орнатылды.
In 1676 Polish Sejm allowed the Chrzanowski couple to become the szlachta, with the right to use the Poraj coat of arms. They became celebrities, famous all over the Commonwealth and abroad. In 1683 Chrzanowski was named stolnik of Smolensk and Mielnik, and a monument of Anna Dorota Chrzanowska was erected in Trembowla in 1683.