Кіріспе
сүтқоректілер түрі кеме. Таксон = Ourebia ourebi. Автор = Zimmermann, 1783. Бөлімшелік дәрежелері = Ішкі түрлер. Бөлімшелік = Мәтінді қараңыз. Range map = Oribi map.png. Range map caption = Географиялық ареал.
the ship
| taxon = Ourebia ourebi
| authority = Zimmermann, 1783
| subdivision ranks = Subspecies
| subdivision = See text
| range map = Oribi map. png
| range map caption = Geographic range
The oribi ('/ɔː//r//ə//b//i/; Ourebia ourebi) is a small antelope found in eastern, southern and western Africa. The sole member of its genus, it was described by the German zoologist Eberhard August Wilhelm von Zimmermann in 1783. While this is the only member in the genus Ourebia, eight subspecies are identified. The oribi reaches nearly at the shoulder and weighs It possesses a slightly raised back, and long neck and limbs. The glossy, yellowish to rufous brown coat contrasts with the white chin, throat, underparts and rump. Only males possess horns; the thin, straight horns, long, are smooth at the tips and ringed at the base. Typically diurnal, the oribi is active mainly during the day. Small herds of up to four members are common; males defend their group's territory, large. It is primarily a grazer, and prefers fresh grasses but also browses occasionally. A seasonal breeder, the time when mating occurs varies geographically. Unlike all other small antelopes, oribi can exhibit three types of mating systems, depending on the habitat – polyandry, polygyny and polygynandry. Gestation lasts for six to seven months, following which a single calf is born; births peak from November to December in southern Africa. Weaning takes place at four to five months. The oribi occurs in a variety of habitats – from savannahs, floodplains and tropical grasslands with tall grasses to montane grasslands at low altitudes, up to above the sea level. This antelope is highly sporadic in distribution, ranging from Senegal in the west to Ethiopia and Eritrea in the east and southward to Angola and the Eastern Cape (South Africa). The oribi has been classified as Least Concern by the IUCN; numbers have declined due to agricultural expansion and competition from livestock.
Ориби (/ɔː//r//ə//b//i/; Ourebia ourebi) – Африканың шығыс, оңтүстік және батысында кездесетін шағын антилопа. Өзінің туысының жалғыз өкілі, оны 1783 жылы неміс зоологы Эберхард Август Вильгельм фон Циммерман сипаттаған. Ourebia туысының жалғыз өкілі болғанымен, сегіз ішкі түрі анықталған. Ориби иыққа дейін шамамен жетіп, салмағы бар. Оның аздап көтерілген арқасы, ұзын мойны және аяқтары бар. Жылтыр, сары-қоңыр реңді терісі ақ жақ, мойын, ішкі жағы және арт жағымен сәйкес келеді. Мүйіз тек аталықтарда болады; жұқа, тік, ұзын мүйіздері ұштарында тегіс, ал түбінде сақиналы. Күндіз белсенді, көбінесе күндіз қозғалады. Төртқатарлық шағын топтар жиі кездеседі; аталықтары өз тобының аумағын қорғайды, аумағы шамалы. Негізінен шөп жейді, жаңа шөптерді артық жақсы көреді, бірақ кейде жапырақтарды да шағып жейді. Маусымдық көбейеді, жұптасу уақыты географиялық жағдайға байланысты өзгереді. Барлық басқа шағын антилопалардан айырмашылығы, ориби мекендеу ортасына қарай үш түрлі жұптасу жүйесін көрсете алады: полиандрия, полигиния және полигинандрия. Жүктілік алты-жеті айға созылады, содан кейін бір ғана бала туады; Оңтүстік Африкада қараша-желтоқсан айларында туудың ең жоғары деңгейі байқалады. Баласын төрт-бес айлық шағында емшектен айырады. Ориби әртүрлі ортада кездеседі – саванналардан, су тасқынынан, биік шөпті тропикалық шалғындардан бастап, теңіз деңгейінен жоғары төменгі биіктіктегі тау шалғындарына дейін. Бұл антилопаның таралуы өте сиректеу, батыста Сенегалдан шығыста Эфиопия мен Эритреяға дейін, оңтүстікке қарай Ангола мен Шығыс Кейпке (Оңтүстік Африка) дейін жетеді. Ориби IUCN бойынша «Тәуекел астында емес» санатына жатқызылған; ауыл шаруашылығының кеңеюі және мал шаруашылығының бәсекелестігі салдарынан саны азайды.
the ship
| taxon = Ourebia ourebi
| authority = Zimmermann, 1783
| subdivision ranks = Subspecies
| subdivision = See text
| range map = Oribi map. png
| range map caption = Geographic range
The oribi ('/ɔː//r//ə//b//i/; Ourebia ourebi) is a small antelope found in eastern, southern and western Africa. The sole member of its genus, it was described by the German zoologist Eberhard August Wilhelm von Zimmermann in 1783. While this is the only member in the genus Ourebia, eight subspecies are identified. The oribi reaches nearly at the shoulder and weighs It possesses a slightly raised back, and long neck and limbs. The glossy, yellowish to rufous brown coat contrasts with the white chin, throat, underparts and rump. Only males possess horns; the thin, straight horns, long, are smooth at the tips and ringed at the base. Typically diurnal, the oribi is active mainly during the day. Small herds of up to four members are common; males defend their group's territory, large. It is primarily a grazer, and prefers fresh grasses but also browses occasionally. A seasonal breeder, the time when mating occurs varies geographically. Unlike all other small antelopes, oribi can exhibit three types of mating systems, depending on the habitat – polyandry, polygyny and polygynandry. Gestation lasts for six to seven months, following which a single calf is born; births peak from November to December in southern Africa. Weaning takes place at four to five months. The oribi occurs in a variety of habitats – from savannahs, floodplains and tropical grasslands with tall grasses to montane grasslands at low altitudes, up to above the sea level. This antelope is highly sporadic in distribution, ranging from Senegal in the west to Ethiopia and Eritrea in the east and southward to Angola and the Eastern Cape (South Africa). The oribi has been classified as Least Concern by the IUCN; numbers have declined due to agricultural expansion and competition from livestock.
Сипаттама
Ориби – кішкентай, нәзік антилопа; ол иығына дейін шамамен жетеді және салмағы шамамен килограммды құрайды. Басы мен денесінің ұзындығы әдетте сантиметр арасында болады. Жыныстық диморфизм байқалады, аталар аналарға қарағанда сәл кішірек (O. o. ourebi түрбастынан басқа, онда аналар кішірек). (O. o. hastata түрбастынан басқа, оның құйрығы толығымен қара түсті). Түрбастың түсінде айырмашылықтар бар: O. o. ourebi – қызғылт қоңыр, ал O. o. hastata – сарғыш. Жаңбыр кезінде жасыру үшін жапсырулы ортаға тығынады. Барлық басқа кішкентай антилопалардан айырмашылығы, ориби мекендеу ортасына байланысты үш түрлі көбейіс жүйесін көрсете алады – полиандрия, полигиния және полигинандрия. Бір зерттеу көрсеткендей, полигиния жыртқыштар қаупі жоғары аймақтарда басымдыққа ие, өйткені ол жыртқыштардан қорғану үшін топтар құруға әкеледі. Төртқанатты шағын топтар да жиі кездеседі. Аталар өз аумақтарындағы өсімдіктер мен топырақты преорбитальді бездерінен шығатын секреттермен және нәжіспен белгілейді; белгілеудің қарқындылығы көрші аталардың санымен бірге артады. Басқа аталарға қарағанда үстем аталар аумақтағы және оның маңындағы аналарға көбірек қол жеткізе алады. Орибидің әлеуметтік мінез-құлқының маңызды ерекшелігі – "нәжіс рәсімі", онда барлық жануарлар уақытша нәжіс жинағын құрайды. Кемінде үш айлық орибилер қауіп сезгенде бірден үш дабыл үнін шығарады. Бұл дабыл үні ересектерде жас жануарларға қарағанда жиірек естіледі, сондай-ақ аталар көбірек дабыл үнін шығарады.
Диета
Негізінен шөп жейтін жануар, ориби жаңа шөптерді ұнатады және кейде бұталарды шағып жейді. Рационының 90%-ын шөптер құрайды; ең көп таңдалатындары – Андропогон, Эулалия, Гипархения, Лудетия, Пеннисетум және Темеда түрлері. Сондай-ақ, минералдық тұздықтарды да жиі барып жейді. Орибилер гүлдермен және Болетус саңырауқұлақтарымен қоректенгені байқалған. Орибилер жаңбырлы маусымда, шөп көп болған кезде топтасады. Бұл антилопаның таралуы өте шашыраңқы; ол Африканың шығыс, оңтүстік және батыс бөліктерінде кездеседі, батысында Нигерия мен Сенегалдан шығысында Эфиопия мен Эритреяға дейін, ал оңтүстікке қарай Ангола мен Шығыс Кейпке (Оңтүстік Африка) дейін таралған. Бурундиде жойылып қалған болуы мүмкін деп есептеледі.
Қауіп-қатерлер мен қорғау
Ориби IUCN-нің ең аз қызығушылық тудыратын түрлер санатына жатқызылған. 2008 жылғы мәлімет бойынша, жалпы саны 750 мыңға жетеді деп есептеледі. Дегенмен, O. o. haggardi түршесі Көмекейлікке жатады, себебі 2008 жылғы мәліметтерге сәйкес, ересек жекелерінің жалпы саны 10 мыңнан кем деп бағаланады және олардың саны азайып бара жатқаны қаупі бар. Ориби аң аулауға төзімді келетіндіктен, аң аулау салыстырмалы түрде аз қауіп тудырады. Бірақ, Кот-д'Ивуардағы Комоэ ұлттық паркінде ориби популяциясының 92%-ға төмендеуі браконьерлікпен байланысты. Ауыл шаруашылығының кеңеюі және малдың бәсекелестігі де олардың санының азаюына себеп болды. Ориби өзінің таралған аймағында көптеген қорғалған аумақтарда кездеседі, мысалы: Нигериядағы Гашака Гумти ұлттық паркі, Бениндегі Пенджари және W ұлттық парктері; Чадтағы Ауук аңшылық аймағы; Камерундағы Беноу, Буба Нжида және Фаро ұлттық парктері; Орталық Африка Республикасындағы Маново Гунда Сент-Флорис ұлттық паркі; Конго Киншасадағы Гарамба, Упемба және Кунделунгу ұлттық парктері; Эфиопиядағы Омо ұлттық паркі; Кениядағы Масаи ойын қорығы және Рума ұлттық паркі; Оңтүстік Африкадағы Алтын қақпа жоталары ұлттық паркі; Танзаниядағы Серенгети ұлттық паркі; Угандадағы Кидепо аңғары, Мбуро көлі және Мурчисон шарлауы ұлттық парктері; Замбиядағы Кафуэ және Лиува жазықтары ұлттық парктері және Бангулулу батпақтары.