Кіріспе

AIM 68 – американдық әуеден әуеге қарсы зымыран жобасы. Ол ешқашан өндіріске түспеген.

Шолу

Big Q 1963 жылы AIR 2 Genie зымыранының орнын алмастыру мақсатымен жасалды. Genie бағытталмаған және жалпы ұшу көрсеткіштері нашар болған. Big Q совет бомбалаушыларына қарсы күресуге арналған, әлдеқайда қабілетті қару болуға тиіс болды. "Big Q" – тек лақап есім. Зымыранға ат беру құқығы алғашқы конструктор, 1-ші лейтенант Джон Макмастерге берілді, ол ацтектердің жылан құдайы Кетцалькоатльдің атын таңдады. Бұл жобаға қатысқандардың көпшілігі оны қысқаша Big Q деп атағанша, көптеген дұрыс емес айтылулар мен жазылуларға себеп болды. 1965 жылы зымыранға ZAIM 68A белгісі тағайындалды. Сол жылы 20% үлгі жел тоннелінде сәтті сынақтан өтті, ал маусым айында Ұлттық қанат пішінді инженерлік компаниясына прототиптік зымырандар үшін 20 корпус бөлімін жасауға келісім-шарт берілді. AIM 68 қос итермелі қатты отынмен жұмыс істейтін зымыран ретінде жобаланған және ұшу диапазонында Mach 4 жылдамдыққа жете алатын. Прототиптер GAR 2A/B (AIM 4C/D) Falcon зымырандарынан инфрақызыл басқару жүйелерімен жабдықталды; итермелеу үшін AGM 12 Bullpup зымыранының қозғалтқышы қолданылды. Жарық бас W30 0,5 килотонналық ядролық жарық бас болды, ол Genie-де қолданылған 1,5 килотонналық үлгіден кіші. Басқару жүйесі зымыранды маневр жасай алатын нысаналарға, соның ішінде жеке бомбалаушыларға қарсы қолдануға мүмкіндік берді, бұл Genie сияқты толық құралымдарға қарағанда тиімдірек болды. Азайтылған қуаты және ұлғайтылған ұшу диапазоны ұшақтың қауіпсіздігін де арттырды. Big Q-ны пайдалануға болатын ұшақтарға F 101B, F 102A, F 106A, F 4C кірді. Зымыранның мөлшері осы таңдаулармен анықталды, себебі кейбір ұшақтар қару-жарақтарын ішкі бөлімшеде тасыды. Зымыранның көлемін азайту үшін негізгі қанаттарына бүгілетін бөлімдер орнатылды. 68 белгісін қайта пайдалануға әрекеттер жасалды; атап айтқанда, АҚШ Әскери-теңіз күштері жаңа Standard Block V зымыранын RIM 68A деп атауды қалады. Бұл сәтсіз аяқталды (оның орнына RIM 156A белгісі қолданылды). 1995 жылы Әскери-теңіз күштері оны тағы өзгертуге тырысты, RIM 66 Standard MR және RIM 67 Standard ER белгілерімен үздіксіз байланысқан операциялық зымыранды қалауға тырысты. Өтініш тағы да қабылданбады.