"Қиындыққа ұшыраған Жаң!"

Кіріспе

"Бақытсыз, Ян!" – 2000 жылы австралиялық теледидар жарнамасында актриса Дебора Кеннеди айтқан сөз. Австралияда жарнаманың үлкен танымалдылығына байланысты, бұл фраза мәдени тілге қанағатсыздық сезімін білдіру үшін қолданылатын ұран ретінде енді.

Өмірбаян

Бұл сөз тіркесінің пайда болған теледидар жарнамасы Clemenger BBDO Melbourne жарнама агенттігі Sensis (Telstra-ның каталогтар бөлімі) үшін Австралияның Сары беттерінде жарнаманың жақындап келе жатқан соңғы мерзімін насихаттау үшін жасаған. Жарнамада бір әйел (Кеннеди) өзінің қызметкерлерінің бірі (Ронда Дойл ойнайды) келесі жылдың Сары беттерінде жарнаманы тапсыруды ұмытқандығын біледі. Олар тағы бір жыл күтуге тура келетінін түсінген ол сабырмен ашуды басқарудың кейбір әдістерін қолданады. Ян жұмыстан қашып кеткенде, Кеннедидің аты аталмаған кейіпкері өзімен сөйлеседі және терезені ашып, "Бақытсыз Ян!" деп айқайламай тұрып, онға дейін санайды. Қашып бара жатқан Янның бейнесін көруге тырысады. Бұл сөз тіркесін Кеннеди түсірілім күні қолданған. Жарнама Австралияның Сары беттері үшін табысты болды, "Жабылуға жақын. 132378 нөміріне қоңырау шалыңыз" деген сөздер 2000 жылдан 2003 жылға дейін теледидарда көрсетілді. Жарнамадан кейін "Бақытсыз Ян" деген сөз австралиялықтардың тіліне еніп, әсіресе, басқа адамның шалақылығы немесе қабілетсіздігі салдарынан туған проблемаға наразылық білдіру үшін қолданыла бастады. Жарнамадан кейін бірден өткен уақытта, ол әдетте жарнамаға еліктейтін түрде айтылған, бірақ бүгінде көбінесе жеңіл, сәл қатаң дауыспен айтылады. Жан есімді әйелдерге ерекше назар аударылды. Бұл сөз тіркесі 2004 жылғы федералды сайлауда Австралия премьер-министрі Джон Ховардтың қайта сайлануына қарсы болған "Бақытсыз Джон!" науқанымен пайдаланылды. Науқанның атауы сонымен қатар Говард үкіметінің жағымсыз жақтарын егжей-тегжейлі баяндаған кітаптың атауы болды. "Бақытсыз Ян" және "Бақытсыз Джон" екеуі де газет редакторларына қысқа хаттарда қолданылатын кең таралған псевдонимдер. Жарнама 2005 жылы австралиялық 20 to One телесериалының бір эпизодында барлық уақыттағы ең жақсы австралиялық жарнамалардың бірі ретінде көрсетілді. "Бақытсыз Ян!" деген ұғым сондай-ақ 2009 жылы "Спиармен эксперименті" сериалында Австралиядағы ең жақсы жарлық ретінде бағаланды. Кейіпкерлер 2019 жылы қайта іске қосылды, оның ішінде Дебора Кеннеди рөлді қайта ойнады, жарнама Darrell Lea шоколадтарын қайта іске қосу үшін түсірілімге түсірілді, жарнаманың соңында бұрылыс жасап, Darrell Lea шоколадтары Кеннедидің кейіпкерін кешірімге итерді және оның кейіпкері "Ештеңе етпе, Ян!" деп айқайлады. Sensis Darrell Lea кондитерлік компаниясына, олардың Akkomplice жарнама агенттігіне және жаңартылған жарнаманы тарататын телеарналарға тоқтату туралы талаптар жіберді, оны Darrell Lea мойындады, жарнаманы алып тастады және оларды тыныштандыру үшін саркастикалық түрде Yellow Pages шоколадтарын ұсынды.

The television commercial from which the phrase originated was created by advertising agency Clemenger BBDO Melbourne for Sensis (the directories arm of Telstra), to promote the upcoming deadline for advertising in Australia's Yellow Pages. In the commercial, a businesswoman (Kennedy) has just discovered that one of her staff (Jan, played by Rhonda Doyle) has neglected to book an ad in the upcoming year's Yellow Pages. Realising they will have to wait another year, she calmly goes through some anger management techniques. When Jan runs away from work, Kennedy's unnamed character talks to herself and counts to ten before opening the window and shouting "Not happy Jan!" towards the fleeing figure of Jan. The phrase was ad libbed by Kennedy on the day of shooting. The ad ended up becoming lucrative for Australia's Yellow Pages, with the words "Closing Soon. Call 132378" appearing on television from 2000 to 2003. Since the advertisement, "Not happy, Jan" has entered the Australian vernacular to express displeasure, particularly at a problem caused by another's negligence or incompetence. In the time immediately following the advertisement, it was usually said in a manner which mimicked the advertisement, but today is usually spoken with a casual, slightly stern tone. Understandably, women named Jan were particularly targeted. The phrase was co opted by the unsuccessful 'Not happy, John!' campaign, opposing the re election of Australian Prime Minister John Howard in the 2004 federal election. The title of the campaign also became the title of a book detailing the negative aspects of the Howard Government. Both "Not happy, Jan", and "Not happy, John", are common noms de plume used in short letters to newspaper editors. The commercial was featured on a 2005 episode of the Australian TV series 20 to One as one of the best Australian commercials of all time. The catchphrase "Not happy, Jan!" was also rated as best catchphrase in Australia on the similar TV series The Spearman Experiment in 2009. The characters were relaunched in 2019, including a role reprisal with Deborah Kennedy, with the ad duplicated almost shot for shot as promotion for the re launch of Darrell Lea chocolates, putting a twist on the end of the ad by having Darrell Lea chocolates calming Kennedy's character into forgiveness and having her character shout "No worries, Jan!". Sensis sent cease and desist requests to Darrell Lea confectionery company, their advertising agency Akkomplice, and the television stations broadcasting the updated commercial, which was acknowledged by Darrell Lea, who withdrew the ad and sardonically offered Yellow Pages chocolates to calm them down.