Кіріспе

Индуизмнің кіші Пуранасы – Калика Пурана, сондай-ақ Кали Пурана, Сати Пурана немесе Калика Тантра деп аталады. Бұл мәтін, болжам бойынша, Үндістанның Ассам немесе Куч-Бихар аймағында жазылған және Маркандейя данаға жатқызылады. Оның 90-нан 93 тарауға дейін әртүрлі ұйымдастырылған көптеген нұсқалары бар. Мәтіннің сақталған нұсқалары ерекшелігімен көзге түседі, себебі олар күрт басталады және индуизмнің мифтік мәтіндерінің негізгі немесе кіші Пурана жанрында кездеспейтін форматты ұстанады. Пуранада девиге шалынатын түрлі жануар құрбандықтары туралы егжей-тегжейлі мәліметтер келтірілген.

Мазмұны

Мәтін Девидің Шиваны аскеттік өмірден үй шаруасының өміріне қайтаруға тырысып, оны қайтадан ғашық ету туралы аңыздармен басталады. Лудо Рочердің сөзіне сәйкес, Маркандейя Брахма, Шива және Вишнудың "бір және сол бір" екенін, ал барлық құдайлар (Сати, Парвати, Менака, Кали және басқалары) – бірдей әйелдік энергияның көрінісі екенін сипаттайды. Онда Камахия немесе Камакси құдайының қадір-қасиеті жұртқа жеткізіліп, оған құлшылық етуге қажетті рәсімдер толыққанды түсіндірілген. Сондай-ақ, Камарупа қасиетті жеріндегі өзендер мен таулар туралы егжей-тегжейлі мәліметтер берілген, Брахмапутра өзені мен Камахия ғибадатханасы есімдері айтылады.

Рудхирадхьяя

Мәтіннің 67-78 тараулары бали (жануарлар құрбандығы) және Вамакара Тантризмі талқыланатын Рудхирадхьяяны құрайды. Рудхирадхьяя бөлімі адам құрбандығы туралы ерекше және сирек кездесетін талқылауларымен көзге түседі. Мәтінде, құдайды қуанту үшін адам құрбандығы жасалуы мүмкін екені айтылады, бірақ бұл тек соғысқа дейін немесе қоршау жағдайында ханның келісімімен ғана жасалуы керек. Сондай-ақ, мәтінде дене мүшесі кемтар, брахманмен туыс немесе құрбандық арқылы "өлуге ықыласы жоқ" адамдар осы рәсімге жарамсыз деп есептеледі. Мәтінде бали, яғни жауды соғысқа дейін күріш пастасымен ауыстыру рәсімдері сипатталған, бірақ құрбандықтың қалай орындалғаны туралы мәлімет берілмейді.

Тарих

Бұл шығарма индуизмнің құдайға бағытталған Шакта тармағына жатады. Бұл еңбек ортағасырлық Камарупада (қазіргі Ассам) немесе оның аймағында жазылған болуы мүмкін. Хазраның айтуынша, бұл Нибханд жазушыларының Шакти құлшылығына қатысты жазған соңғы туындыларының бірі. Сонымен қатар, бұл "Гинду" сөзін тікелей атап көрсеткен сирек индус мәтіндерінің қатарында.

Күні

Хазраның айтуынша, қазіргі қолда бар мәтіннен бұрынғы мәтін болған, және оның бастауы Бенгалда жатыр. Шастри бұны жоққа шығарып, Хазраның ертерек мәтінге қатысты келтірген дәлелдерін ескі мәтінді қатыстырмай, басқа жолдармен түсіндіруге болады деп мәлімдейді. Шастридің пікірінше, жергілікті сипаттамалар; Камарупаның барлық әулеттері тегін Нарака мифінен алғандығы туралы баяндама; Брахмапутра өзенінің мифін сипаттау; және мәтінде Камарупа тіпті Варанасиден де қасиетті деген талап, мәтіннің Камарупада жазылғанын көрсетеді. Калидаса мен Мағаға сілтеме жасау, оның ерте Пураналардың бірі емес екенін көрсетеді. Камрупа аймағындағы Ратна Пала (920-960) патшамен байланысты жерлер мен оқиғалар туралы айтылуы, мәтіннің 10 ғасырдан кейін жазылғанын көрсетеді. Млечха халқы туралы мәтіндегі түсіндірме, және Харджараварманның (815-832) Хюнтал мыс тақтасындағы ұқсас түсіндірме, мәтінді оның билік ету кезеңіне жақындатады. Рошердің сөзіне сәйкес, Камарупа патшасы Дхармапаланың есімі аталғандықтан, Калика Пурананың 11 немесе 12 ғасырға жататын мәтін болуы мүмкін деген пікір пайда болды. Дегенмен, мәтіннің әртүрлі бөлімдері 7-ден 12 ғасырға дейін жатқандығы туралы да болжамдар бар.

Баспа басылымдары

Бұл мәтіннің ең алғашқы басылған нұсқасы 1829 Сака дәуірінде (2007 жылға дейін) Бомбей қаласындағы Венкатешвара баспасынан жарық көрген, содан кейін 1316 Бангабда (1909 жылға дейін) Калькуттадағы Вангаваси баспасынан шыққан.