Смартизм және Адвайта Веданта: Үнді дініндегі дәстүрлер мен философиясы
Smarta tradition
Смартизм – индуизмдегі философиялық бағыт, Адвайта Веданта, Йога, теизм сынды төрт ағымды біріктіреді. Шраута дәстүрінен өркендеген, ежелгі тамырлары бар.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Индуизмдегі дәстүр Адвайта Ведантаға байланысты.
Tradition in Hinduism linked to Advaita Vedanta
Смарт дәстүрі (,), сонымен қатар Смартизм деп аталады, индуизмдегі ағым, ол Пураналар әдебиетінің жанрымен бірге дамып, кеңейді. Ол төрт философиялық бағыттың синтезін көрсетеді, атап айтқанда Уттара Мимамса, Адвайта, Йога және теизм. Смарт дәстүрі күрделі рәсімдер мен рәсімдерге негізделген ескі Шраута дәстүріне қарама-қайшы болды. Смарт дәстүрінің идеялары мен іс-әрекеттерінде индуизмдегі басқа да маңызды тарихи ағымдар, атап айтқанда, шивизм, брахманизм, вайшнавизм және шактизммен айтарлықтай үйлесімділік болды. Смарт дәстүрі біздің заманымыздың басында индуизмнің (алғашқы) классикалық кезеңінде, индуизм брахманизм мен жергілікті дәстүрлердің өзара әрекеттесуінен пайда болған кезде дамыған. Смарт дәстүрі Адвайта Ведантамен үйлесімді және Ади Шанкараны оның негізін қалаушы немесе реформаторы деп санайды. Шанкара түпкілікті шындықтың тұлғасыз және Ниргуна (атрибуты жоқ) екендігі және кез келген символды құдайдың бірдей мақсатқа қызмет ететіні туралы тезисті қолдады. Осы сенімге сүйеніп, Смарт дәстүрінің ізбасарлары индуистік бес құдаймен бірге алтыншы тұлғасыз құдайды да өздерінің іс-әрекетінде қосады. Смарта термині Шраута сутраларына қарама-қайшы Грихья сутрасы деп аталатын мәтіндердің Смрити корпусына маманданған брахмандарға да қатысты. Смарт брахмандар Смрити корпусына баса назар аударады, бұл Шрута брахмандардан ерекшеленеді, олар Шрути корпусына, яғни Ведаларға сәйкес келетін рәсімдер мен рәсімдерге маманданған.
The Smarta tradition (, ), also called Smartism, is a movement in Hinduism that developed and expanded with the Puranas genre of literature. It reflects a synthesis of four philosophical strands, namely Uttara Mīmāṃsā, Advaita, Yoga, and theism. The Smarta tradition contrasted with the older Shrauta tradition, which was based on elaborate rituals and rites. There has been a considerable overlap in the ideas and practices of the Smarta tradition with other significant historic movements within Hinduism, namely Shaivism, Brahmanism, Vaishnavism, and Shaktism. The Smarta tradition developed during (early) Classical Period of Hinduism around the beginning of the Common Era, when Hinduism emerged from the interaction between Brahmanism and local traditions. The Smarta tradition is aligned with Advaita Vedanta, and regards Adi Shankara as its founder or reformer. Shankara championed the thesis that ultimate reality is impersonal and Nirguna (attributeless) and any symbolic god serves the same equivalent purpose. Inspired by this belief, the Smarta tradition followers, along with the five Hindu gods, include a sixth impersonal god in their practice. The term Smarta also refers to Brahmins who specialise in the Smriti corpus of texts named the Grihya Sutras, in contrast to Shrauta Sutras. Smarta Brahmins, with their focus on the Smriti corpus, are contrasted from Srauta Brahmins, who specialise in the Sruti Corpus, that is, rituals and ceremonies that follow the Vedas.
Панчаятана Пуджа
Смарттар пәншаиатан пужа деп аталатын ғибадат түрін дамытты. Бұл пуджада бес индуистік құдайдың бірі немесе көбі (Сурья, Шива, Вишну, Ганеша және Ади Шакти) құрметке лайық нысандар болып табылады. Басты құдайлардың бес символы ортада табынушы ұнататын құдайдың символы орналасқан, ал панчаятана деп аталатын дөңгелек ашық металл табаққа қойылады. Орта ғасырлардағы ғибадатханаларда да осындай құрылым кездеседі, онда басты құдайды орналастырған орталық ғибадатхананы басқа құдайлардың бейнелері бар төрт кішігірім ғибадатханалар қоршап тұрады. Оңтүстік Үндістанның кейбір смарттары алтыншы құдай Картикеяны қосады (Шанматаға қараңыз). Башамның сөзінше, жоғарғы санаттағы индуистер әлі де сайва және вайшнав ғибадат түрлеріне қарағанда смарттардың жолын ұнатады. Панчаятана пуджа – ортағасырлық Үндістанда кең таралған және Ади Шанкараға жатқызылатын практика. Дегенмен, археологиялық дәлелдер бұл практика Ади Шанкараның тууына дейін де болғанын көрсетеді. Гупта империясы кезеңіне жататын көптеген панчаятана мандалалары мен ғибадатханалар табылды, ал Нанд ауылынан (Аджмерден шамамен 24 шақырым қашықтықта) табылған панчаятана жиынтығы Кушан империясы дәуіріне (б.з. 300 жылға дейін) жатады. Кушан дәуіріндегі жиынтыққа Шива, Вишну, Сурья, Брахма және тағы бір, кім екені белгісіз құдай кіреді.
The Smartas evolved a kind of worship which is known as Panchayatana puja. In this Puja, one or more of the five Hindu Deities (Surya, Shiva, Vishnu, Ganesha and Adi Shakti) are the objects of veneration. The five symbols of the major Gods are placed on a round open metal dish called Panchayatana, the symbol of the deity preferred by the worshiper being in the center. A similar arrangement is also seen in the medieval temples, in which the central shrine housing the principal Deity is surrounded by four smaller shrines containing the figures of the other deities. Some of the Smartas of South India add a sixth god Kartikeya (See Shanmata). According to Basham, any upper class Hindus still prefer the way of the Smartas to Saiva and Vaisnava forms of worship". Panchayatana puja is a practice that became popular in medieval India, and has been attributed to Adi Shankara. However, archaeological evidence suggests that this practice long predates the birth of Adi Shankara. Many Panchayatana mandalas and temples have been uncovered that are from the Gupta Empire period, and one Panchayatana set from the village of Nand (about 24 kilometers from Ajmer) has been dated to belong to the Kushan Empire era (pre 300 CE). The Kushan period set includes Shiva, Vishnu, Surya, Brahma and one deity whose identity is unclear.
Сагуна мен Ниргуна Браман
Смарттизм бойынша, жоғарғы шындық – Брахман, жеке құдайлардың барлық түрлерінен де асқан. Смарттар ортодоксалды индуистік философияны ұстанады, яғни олар Ведаларды және ондағы Атман мен Брахманның онтологиялық ұғымдарын қабылдайды. Смарта дәстүрі Брахманның екі ұғымын қабылдайды: сагуна Брахман – атрибуттары бар Брахман және ниргуна Брахман – атрибуттары жоқ Брахман. Ниргуна Брахман – өзгермейтін Шындық, бірақ сагуна Брахман осы ниргуна Брахманды түсінуге жетудің бір жолы ретінде қарастырылады. Смарт Вишну, Шива, Шакти, Сурья, Ганеша немесе кез келген басқа сагуна құдайды (истадевата) таңдауға болады, және бұл Смарта дәстүрінде ниргуна Брахманды және оның өзінің Атманымен теңдігін түсінуге жетудің кезеңдік қадамы ретінде қарастырылады.
According to Smartism, supreme reality, Brahman, transcends all of the various forms of personal deity. The Smartas follow an orthodox Hindu philosophy, which means they accept the Vedas, and the ontological concepts of Atman and Brahman therein. The Smarta Tradition accepts two concepts of Brahman, which are the saguna Brahman – the Brahman with attributes, and nirguna Brahman – the Brahman without attributes. The nirguna Brahman is the unchanging Reality, however, the saguna Brahman is posited as a means to realizing this nirguna Brahman. A Smarta may choose any saguna deity (istadevata) such as Vishnu, Shiva, Shakti, Surya, Ganesha or any other, and this is viewed in Smarta Tradition as an interim step towards realizing the nirguna Brahman and its equivalence to one's own Atman.
Смарт брахмандар
Смарта деген сөзі Смрити мәтіндері жинағын ұстанатын брахманды жіктеу үшін де қолданылады. Смарта брахмандары Смрити мәтіндері жинағына маманданған, ал Сраута брахмандары Веданың ішіндегі Брахманалар сияқты Срути мәтіндері жинағына маманданған. Дегенмен, бұл топтардың арасында нақты шекара жоқ, және "Агамик Смарт Саива брахмандары" сияқты белсенді топтар табылып, дамып келеді. Көбінесе, ескірген Ведалық секталарының кішкентай қауымдастықтарынан шықпаған барлық брахмандар Смарта брахмандары деп есептеледі. Көптеген ескірген Ведалық секталары храмға құлшылық ету мен басқаруға көшкен, бұл Смарта және Агамик дәстүрлерге жатады. Шри Вайшнава брахмандары Смарта дәстүрін, Алвар Бхакти және Панчаратра дәстүрлерін біріктіруге тырысты. Кашмирлік пандитер Смарта және Агамик дәстүрлерін үйлестіреді.
The adjective Smārta is also used to classify a Brahmin who adheres to the Smriti corpus of texts. Smarta Brahmins specialize in the Smriti corpus of texts, are differentiated from Srauta Brahmins who specialize in the Sruti corpus of texts such as the Brahmanas layer embedded inside the Vedas. However, these identities are not clearly defined, and active groups such as "Agamic Smarta Saiva Brahmins" have thrived. In a more general sense, all Brahmins who do not come from small communities of orthodox Vedic sects are considered Smarta Brahmins. Many orthodox Vedic sects have also turned to temple worship and management, which is considered a Smarta and Agamic tradition. Sri Vaishnava Brahmins sought to combine the Smarta tradition, Alvar Bhakti, and the Pancharatra traditions. Kashmiri Pandits combine Smarta and Agamic tradition.
Смарт Висвакармас
Вишвакармалар – Оңтүстік Үндістанда, мысалы, Карнатака штатында кездесетін қолөнершілер. Олар дәстүрлі шеберлігімен және темірші, ағаш ұстасы, мыс ұстасы, мүсінші, алтын ұстасы ретіндегі дағдыларымен танымал. Смарт Вишвакармалар – Смарт дәстүрін ұстанатын, вегетариандық тамақтанатын қолөнершілер. Олар индуизмнің вайшнава дәстүрін ұстанатын және кейбіреулері ет жейтін Вайшнава Вишвакармалардан өзгеше. Жесірлерді қайтадан үйлендіру Смарт Вишвакармалар арасында бар дәстүр, ал Вайшнава Вишвакармаларында бұл сирек кездеседі.
Visvakarmas are artisans found in South India, such as in the state of Karnataka. They are known for their traditional expertise and skills as blacksmiths, carpenters, coppersmiths, sculptors, and goldsmiths. Smarta Visvakarmas are vegetarian artisans who follow the Smarta tradition. They contrast with Vaishnava Visvakarmas who follow the Vaishnavism tradition of Hinduism and some of whom may consume non vegetarian food. The re marriage of widows is a tradition found among the Smarta Visvakarmas, but has been atypical among Vaishnava Visvakarma.