Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Шырша тұқымдас өсімдіктер
Species of conifer
Juniperus drupacea, сирия шыршасы, Оңтүстік Грекияның (Пелопоннес жартыаралындағы Парнон тауы), Оңтүстік Түркияның, Батыс Сирияның және Ливанның шығыс Жерорта теңізі аймағына енуге тиіс шыршаның бір түрі. Бұл түр Juniperus бөлімінің жалғыз өкілі болып табылады. Caryocedrus, кейде Arceuthos туысы ретінде қарастырылады.
Juniperus drupacea, the Syrian juniper, is a species of juniper native to the eastern Mediterranean region from southern Greece (mount Parnon in the Peloponnese), southern Turkey, western Syria, and Lebanon, growing on rocky sites from in altitude. The species is the sole member of Juniperus sect. Caryocedrus., which is sometimes recognised as genus Arceuthos.
Сипаттама
Juniperus drupacea – ең биік шырша тектес ағаш, конус пішіндес, биіктігі 2 м-ге жетеді, ерекше жағдайларда 30 м-ге дейін өседі, және діңі 1 м-ге дейін жуандығы бар. Жапырақтары үштен бірге орналасқан ине тәрізді, жасыл түсті, 2-3 см ұзын және 2-3 мм енді, ал ішкі бетінде жасыл ортасымен бөлінген екі ақ жолақты тегіс тесіктер (stomatal band) бар. Көбінесе екі үйлі (dioecious), аталық және аналық өсімдіктер бөлек болады. Тұқымдық конустары барлық шыршалардың ішіндегі ең ірісі, жидек сияқты, бірақ қатты және құрғақ, жасыл түсті, 25 айдың ішінде ашық көкшіл балауыз жабыны бар қара-қызғылт қоңыр түске дейін піседі; олар жұмыртқа тәрізді немесе шар тәрізді, 3-5 см ұзын және 20-25 мм диаметрлі, 2-3 қабатта алты немесе тоғыз біріккен қабықшалары бар, әр қабықшаның жоғарғы жағы сәл көтеріңкі. Үш жоғарғы қабықшаның әрқайсысы бір тұқымды көтереді, бірақ үш тұқым бірігіп, жаңғақ сияқты қабыққа айналады. Аталық конустар 5-20 конустан тұратын топтамалар түрінде пайда болады (басқа шыршалардан ерекшеленеді), сары түсті, 3-4 мм ұзындығында болады және көктемнің басында тозаңды төккеннен кейін тез түсіп қалады.
Juniperus drupacea is the tallest species of juniper, forming a conical tree tall, exceptionally up to , and with a trunk up to thick. It has needle like leaves in whorls of three; the leaves are green, long and 2–3 mm broad, with a double white stomatal band (split by a green midrib) on the inner surface. It is usually dioecious, with separate male and female plants. The seed cones are the largest of any juniper, berry like but hard and dry, green ripening in about 25 months to dark purple brown with a pale blue waxy coating; they are ovoid to spherical, long and 20–25 mm diameter, and have six or nine fused scales in 2–3 whorls, each scale with a slightly raised apex. The three apical scales each bear a single seed, but with the three seeds fused together into a single nut like shell. The male cones are produced in clusters (unlike any other juniper) of 5–20 cones together, yellow, 3–4 mm long, and fall soon after shedding their pollen in early spring.
Таксономия
Тұқымдары үшке біріктірілген ерекше конустары мен шоғырланған аталық конустары болғандықтан, бұл түр кейде жеке туысқа – Arceuthos drupacea (Labill.) Антуан мен Коцхи – бөлініп қарастырылған. Алайда, генетикалық зерттеулер оның J. macrocarpa және J. oxycedrus түрлерімен жақын туыс екенін көрсетті.
Because of its distinct cones with the seeds fused three together and the clustered male cones, it has sometimes been treated in a distinct genus of its own as Arceuthos drupacea (Labill.) Antoine & Kotschy, but genetic studies have shown it is fairly closely related to J. macrocarpa and J. oxycedrus.