Кіріспе
Kenkyūsha басылымы шығарған жапонша-ағылшынша сөздік 1918 жылы алғаш рет басылып шыққан Kenkyusha's New Japanese English Dictionary (新和英大辞典) ұзақ уақыт бойы ең үлкен және ең беделді жапонша-ағылшынша сөздік болды. Жапон тілінде сөйлеген аудармашылар, ғалымдар мен мамандар бұл сөздікті өзінің қара-жасыл түсті ерекше мұқабасы үшін Жасыл құдайша немесе GG деп атайды. 2003 жылы басылған бесінші басылымда 3000-ға жуық беттер бар. Онда 480 000-ға жуық жазба бар (оның ішінде 130 000 жапондық тақырып сөздер, 100 000 құрама сөздер және 250 000 үлгі сөз тіркестері мен сөйлемдері), олардың барлығы дерлік ағылшын тіліндегі аудармалармен бірге. Бесінші басылымның бас редакторлары Тоширо Ватанабе, Эдмунд Р. Скрыпчак және Пол Сноуден. Сөздік баспа басылымынан басқа CD-ROM (EPWING форматында), онлайн және электрондық сөздік және iPhone нұсқаларында да қол жетімді. Бесінші басылымдағы электрондық сөздіктер әдетте алдыңғы қатарлы үлгілер болып табылады. Олардың ішінде Canon Wordtank G70, Seiko SR E10000 (GG-мен алғашқы электрондық сөздік) және SR G10000, және Casio "University Student" сериясы (2012 жылы XD D9800) және "Professional" сериясы (2012 жылы XD D10000). Sharp PW SB2, PW SB3, PW SB4 және PW SB5 модельдерінде Kenkyusha сөздігі толық қамтылған. Casio және Sharp үшін сөздік SD немесе микро SD картада қол жетімді, оны кейбір модельдер үшін бөлек сатып алуға болады. Сонымен қатар, ағылшын-жапон тіліндегі сөздік бар, ол қазіргі уақытта 6-шы басылымында 260,000 бас сөзден тұрады.
First published in 1918, Kenkyusha’s New Japanese English Dictionary (新和英大辞典) has long been the largest and most authoritative Japanese English dictionary. Translators, scholars, and specialists who use the Japanese language affectionately refer to this dictionary as the Green Goddess or GG because of its distinctive dark green cover. The fifth edition, published in 2003, is a volume with almost 3,000 pages; it contains about 480,000 entries (including 130,000 Japanese headwords, 100,000 compound words, and 250,000 example phrases and sentences), nearly all of which are accompanied by English translations. The editors in chief of the fifth edition are Toshiro Watanabe, Edmund R. Skrzypczak, and Paul Snowden. Besides the print edition, the dictionary is also available on CD ROM (EPWING format), online, and in electronic dictionary and iPhone versions. Electronic dictionaries that contain the fifth edition are generally flagship models. They include the Canon Wordtank G70, the Seiko SR E10000 (the first electronic dictionary with GG) and SR G10000, and the Casio "University Student" series (XD D9800 in 2012) and "Professional" series (XD D10000 in 2012). The Sharp PW SB2, PW SB3, PW SB4 and PW SB5 models also contain the full Kenkyusha dictionary. For both Casio and Sharp at least, the dictionary is also available on an SD or micro SD card that can be purchased separately for certain models. There is also a companion English Japanese dictionary, currently in its 6th edition, which contains 260,000 headwords.
Тарих
1918 жылы бас редактор Такенобу Йошитароның есімімен аталатын Кенкюшаның "Жаңа жапонша-ағылшынша сөздігі" деген сөздіктің алғашқы басылымы жарық көрді. Бұл Жапониядағы лексикография саласындағы маңызды оқиға болды. Тақырыбы бойынша, ол бес жыл ішінде осы саладағы жетекші ғалымдардың көмегімен және қолдауымен аяқталды. Кенкюша кіші академиялық баспа компаниясы болған кезде басылып шыққан, "Такенобу" сол кездегі ең беделді жапонша-ағылшынша сөздік болды және Кенкюшаның академиялық баспа саласындағы беделін нығайтты. 1931 жылы Кенкюша сөздікте бұрынғы жазбаларды кеңейтіп, жаңаларын қосу арқылы үлкен қайта қарауды қолға алды. Бұл басылымның басты құрастырушысы және редакторы кейін Жапонияның атақты тарихшысы болған британдық дипломат Джордж Сансом болды. Жапон және ағылшын тілдерінің үнемі дамып келе жатқан табиғатынан бөлек, 1920 жылдары шыққан басқа екі ірі сөздіктің бәсекелестігі - Такехараның Жапонша-ағылшынша сөздігі және Сайтоның Жапонша-ағылшынша сөздігі, екеуі де Кенкюшаның бірінші басылымынан үлкен болған - бұл түзетулердің негізгі қозғаушы күші болған (бұл сөздіктердің жаңа басылымдары ешқашан шығарылмаса да, Кенкюшаның жапонша-ағылшынша сөздіктер арасында өз үстемдігін нығайтуға және сақтауға мүмкіндік берді). Осы екінші басылымнан бастап сөздік Кенкюшаның жаңа жапонша-ағылшынша сөздігі деп аталды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде АҚШ пен Ұлыбританияның беделді мекемелері, соның ішінде Гарвард университетінің Қиыр Шығыс тілдері кафедрасы, осы сөздіктің пираттық нұсқаларын соғысқа арналған. Тынық мұхит соғысына байланысты Кенкюша сөздікті 20 жылға жуық уақыт бойы 1949 жылға дейін қайта қарамады, содан кейін ол Жапонияның американдық оккупациясынан туындаған ағылшын тілінен алынған көптеген жаңа заттарды енгізуге шешім қабылдады. Бес жыл бойы қайта қарағаннан кейін, Кенкюша 1954 жылы үшінші басылымын шығарды. Осы басылымнан бастап 1974 жылғы төртінші басылымға дейін редакторлар ағылшын тіліндегі мәтіндерден, әсіресе әдебиеттен ағылшын тіліндегі сөздерді келтіре отырып, сөздікті көбірек ғылыми еңбекке айналдыруға тырысты; бұл, алайда, жапон және ағылшын тілдерінің жағымсыз, жасанды дыбысталуына әкелді.
Жалпы сілтемелер
Ко Масуда, редактор, Кенкюшаның жаңа жапонша-ағылшынша сөздігі, төртінші басылым (Токио: Kenkyūsha, 1974). Ватанабе Тоширо (渡邊敏郎), Эдмунд Р. Скрыпчак және Пол Сноуден, редакторлар, Кенкюшаның жаңа жапонша ағылшынша сөздігі (新和英大辞典), бесінші басылым (Токио: Kenkyusha, 2003).