Кіріспе

1922 жылы жазылған Владимир Арсеневтің кітабы Дерсу Узала (Дерсу Узала; АҚШ-тың басқа атаулары: With Dersu the Hunter және Dersu the Trapper) - 1923 жылы жазылған орыс зерттеушісі Владимир Арсеневтің Ресейдің Қиыр Шығысындағы Голди аңшысы Дерсу Узаламен жасаған саяхаттары туралы естеліктері. Бұл оқиға 1975 жылы Акира Куросаваның "Дерсу Узала" фильміне айналдырылды.

Сюжет

Арсенев Ресейдің Қиыр Шығысындағы Уссурий алабындағы саяхаттары туралы айтады. Дерсу Узала (1849-1908) - Голди аңшысы, 1902-1907 жылдары тайга картасын құраған Арсеневтың геодезиялық ұжымына нұсқаушы болып қызмет етті және оларды аштық пен суықтан құтқарды. Арсеньев оны қарапайым, бірақ ұлы адам ретінде суреттейді, жануарлар мен өсімдіктерді адамға тең көретін анимист. 1907 жылдан бастап Арсенев Дерсуды Хабаровсктегі үйіне қоныстанды, өйткені Дерсудың көру қабілеті нашарлап, аңшы ретінде өмір сүруге кедергі келтірді. 1908 жылдың көктемінде Дерсу Арсеневпен қоштасып, Приморский крайының орманында орналасқан үйіне қарай жүрді; ол оларға жетуден бұрын, Корфовский қаласына жақын жерде, Арсеневтің оған ескі, тозған Бердианкасын ауыстыру үшін сәлемдесу сыйлығы ретінде берген аса құнды соңғы үлгідегі орыс әскери мылтығы үшін өлтірілген. Ол дереу қазылған қабірге жерленді, бірақ оның жанында Ерсеневтің жүрегі ауырғандықтан жерге ілген Дерсудың таяғы ғана қалды.

Орыс тіліндегі басылымдар

Дерсу Узала. Сквозь тайгу Издательство: Терра Книжный клуб (1997) Н. Е. Кабанова (ред.) (Ағылшынша: Дерсу Узала. Тайга баспасы: Terra Book Club) (1997) N. ya. Қабанов (редактор) )