Агноло Фиренцуола (1493-1543) – итальяндық ақын, жазушы. Дін өкілі болса да, көбінесе рухани емес туындылар жазған. Флоренцияда туған, құқықтан білім алған.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Агноло Фиренцола (28 қыркүйек 1493 – 27 маусым 1543) – итальяндық ақын және әдебиетші, Валломбросандық монах болғанына қарамастан, көбінесе діни емес туындылар жазған жазушы.
Italian poet and litterateur
Agnolo Firenzuola (28 September 149327 June 1543) was an Italian writer and poet, of mainly secular works, despite having been a Vallombrosan monk.
Өмірбаян
Агноло Фьерензуола Флоренцияда дүниеге келген. Оның отбасының тегі Апеннин тауларының етегінде орналасқан Фирензуола қаласынан алынған, ол олардың бастапқы мекені болған. Агнолоның әкесі Флоренция азаматтығын алып, оны ұрпақтарына жеткізген. Агноло бастапқыда Сиенада заң оқып, 1516 жылы бітірген, сосын Перуджада білім алған. Сол жерде ол әйгілі Пьетро Аретиномен танысып, оның серігі болған. Олар Римде қайта кездесіп, Агноло заңгерлікпен айналысуға тырысты, бірақ сәттілікке жете алмады және жиі безгекке шалдықты. Фьерензуола Рим папасы Климент VII қайтыс болғаннан кейін Римді тастап, Флоренцияда біраз уақыт өткізіп, соңында Вайанодағы Бадия Сан-Сальваторе аббаттығының абысы ретінде Прато қаласына қоныстанды. Барлық өмірбаянында айтылғандай, ол әлі жас кезінде Валломброзада монах киімін киген және кейін екі аббаттықты басқарған. Алайда, Гироламо Тирабоски бұл оқиғаға күмәнданады. Оның өлімінен кейін 1548 жылы жарық көрген еңбектерінің жинағы проза мен өлең аралас жазылған. Прозалық шығармаларының ішінде Эзоптың және Панчатантраның жануарлар туралы аңыздарынан алынған «Discorsi degli animali», француз тіліне аударылған «Dialogo delle bellezze delle donne» (Әйелдердің сұлулығы туралы диалог), Боккаччоның көркемдігі мен ерсілігімен бәсекелес «Ragionamenti amorosi», итальян алфабитіне жаңа әріптер енгізу туралы Джанджо Триссиноның ұсынысына қарсы пікір білдірген «Discacciamento delle nuove lettere», Апулейдің «Алтын есек» романының еркін аудармасы немесе бейімделуі (бұл кітап аса танымал болды және көптеген басылымдардан өтті), сондай-ақ екі комедия – Плауттың «Менахмынан» үлгі алған «I Lucidi» және Кардинал Бибеннаның «Каландриясына» ұқсас кейбір тұстары бар «La Trinuzia» кіреді. Оның өлеңдері көбінесе сатиралық және пародиялық сипатта. Оның барлық шығармалары әдеби шеберліктің үлгісі ретінде жоғары бағаланады және Accademia della Crusca сөздігінде авторитет ретінде келтіріледі. Фьерензуоланың қайтыс болған күні нақты белгісіз, бірақ оның еңбектерінің алғашқы басылымы (1548) жарық көрген кезде ол бірнеше жыл бұрын қайтыс болған еді.
Agnolo Firenzuola was born at Florence. The family name was taken from the town of Firenzuola, situated at the foot of the Apennines, its original home. Agnolo's grandfather had obtained the citizenship of Florence and transmitted it to his family. Agnolo initially studied law at Siena, graduating in 1516, and afterwards at Perugia. There he became the associate of the notorious Pietro Aretino. They met again at Rome, where Agnolo attempted to practice law, but was not successful and often afflicted with likely malaria. Firenzuola left Rome after the death of Pope Clement VII, and after spending some time at Florence, settled at Prato as abbot of Badia San Salvatore in Vaiano. It is asserted by all his biographers that while still a young man he assumed the monastic dress at Vallombrosa, and that he afterwards held successively two abbacies. Girolamo Tiraboschi ventures to doubt this account. His writings, of which a collected edition was published posthumously in 1548, are partly in prose and partly in verse. Among the prose works are Discorsi degli animali, derived from the animal fables of Aesop and the Panchatantra; Dialogo delle bellezze delle donne (Dialogue of the beauty of women), also translated into French; Ragionamenti amorosi, a series of short tales in the manner of Boccaccio, rivalling him in elegance and in licentiousness; Discacciamento delle nuove lettere, a controversial piece against Giangiorgio Trissino's proposal to introduce new letters into the Italian alphabet; a free version or adaptation of The Golden Ass of Apuleius, which became a favorite book and passed through many editions; and two comedies, I Lucidi, an imitation of the Menaechmi of Plautus, and La Trinuzia, which in some points resembles the Calandria of Cardinal Bibbiena. His poems are chiefly satirical and burlesque. All his works are esteemed as models of literary excellence, and are cited as authorities in the vocabulary of the Accademia della Crusca. The date of Firenzuola's death is only approximately ascertained. He had been dead several years when the first edition of his writings appeared (1548).