Кіріспе

Неміс ақыны және драматургі Отто Эрих Хартлебен (3 маусым 1864 жылы Клаустальда дүниеге келген; 11 ақпан 1905 жылы Салода қайтыс болған) – Клаусталь қаласынан шыққан неміс ақыны және драматургі, «Пьеро Лунаир» туындысын аударғандығымен белгілі.

Балалық шағы, білім және неке

Бала кезінде жетім қалған Хартлебенді Ганноверде әкесінің әкесі тәрбиеледі. Оның жастық шағындағы таныстарының арасында Карл Хенкель, Артур Гутейл және болашақ өнеркәсіпші және саясаткер Альфред Гугенберг болды. Олар 1886 жылы «Quartett» атты поэзия жинағын жариялады. 1886 жылы Целледе мектеп бітіргеннен кейін ол заң оқуға түсті, бірінші Лейпцигте, онда Герман Конради мен Адольф Бартельспен танысты, содан кейін Берлинге кетті. Ол Стольбергте (Харц) және Магдебургте мемлекеттік қызметке дайындалды. Заң оқуын тастап, Берлинде бос кезбе жазушы ретінде өмір сүрді, соңынан 1901 жылы Мюнхенге көшті. 1893 жылы әкесінің әкесі қайтыс болғаннан кейін Хартлебен 80 000 марка мұра алды және 2 желтоқсанда өмір бойы серігі болған бұрынғы официантка Селма Гессеге үйленді.

Мансап

1900 жылы ол өзінің "Офицерлік трагедиясы" – "Розенмонтаг" (Карнавалдық дүйсенбі) пьесасымен зор жетістікке жетті, ол қарапайым қыз бен ескі әскери отбасынан шыққан жас офицердің бақандай болып келген махаббаты туралы айтады. Ол түскен ақшаға Гарда көлінің жағасындағы Сало қаласында Вилла Халкионе үйін сатып алды. Онда 1903 жылы Таза ғылымдар академиясын құрды, оның құрамына Питер Беренс, Отто Юлиус Биербаум, Франц Блей, Герхард Гауптман, Альфред Кубин, Эмиль Орлик және Фердинанд Пфоль кірді. Академияның тек екі ғана қағидасы болды: "§ 1. Халкион академиясының мүшелігі ешқандай міндеттемелер мен құқықтар бермейді. § 2. Қалған барлығы Халкион қауымдастығының рухымен реттеледі".

Хаттар

ХХ ғасырдың басында Хартлебеннің аңызға айналған беделі негізінен ол құрған немесе атсалысқан көптеген көркемдік топтарға байланысты: Целледегі мектептегі Бавариялық богемиялық сыраласушылар бірлестігінен (1885) бастап, Магдебургтегі «Адамдар клубы» (Menschenclub) (1890), Карлсбад идеалистер клубы (1891), Берлиндегі «Жамандықтар дастарқаны» (Verbrechertisch) (1896), «Аралас» (Durch) деп аталған Берлин табиғаттанушылар қоғамы, Берлин драмалық қозғалысы «Еркін сахна» (Freie Bühne), Берлин еркін әдеби қоғамы, Лейпцигтегі «Аугурлер колледжі», сондай-ақ Фридрихшаген ақындар шеңіріне (Friedrichshagener Dichterkreis) көрсеткен жоғары қызығушылығы.

Журналист

Ол сондай-ақ апта сайын шығатын Die Jugend («Жастар») журналын бірлесіп шығарды, онда ол заманауи қоғам мен оның әдеп-алғысын қызықты әзілдермен сынайтын. Оның маңызды кейіпкерлерінің бірі – Серениссимус, қиял жемісі болған бұрыш дәнінің княжествосының тоқырап қалған билеушісі.

Аудармашы

Ол бүгінде басқа авторлардың поэзиялық туындыларын аударғаны үшін ерекше танымал, әсіресе Альберт Жироның "Пьерро Лунаре" туындысын, ол Арнольд Шёнбергтің осы аттас шығармасының сөйлеу әуенінің мәтінін құрайды.

Өлім

Хартлебен Италияның Сало қаласында қайтыс болды.