Кіріспе

Готтар әулеті

Амали – сондай-ақ Амаль, Амалинг немесе Амалунг – готтардың жетекші әулеті болды, Батыс Рим империясының құлдырау кезінде Рим империясымен қарымталасқан герман халқы. Олар кейіннен остготтардың патшалық үйіне айналып, Остгот мемлекетін құрды.

Әдебиетте

Нибелунг әнінде және басқа да ортағасырлық неміс дастандары мен өлеңдерінде Дитрих фон Берннің ізбасарлары "Амелунгтер" деп аталады. Кейде Амелунг Дитрихтің аталарының бірі ретінде түсіндіріледі. "Кайзерхроник" Дитрихтің/Теодерихтің әулетін "Амелунгтер" деп сипаттайды, ал Бамберг епископы Майнхардтың хатында және Кведлинбург жылнамасында Дитрихтің өзіне қатысты "Амулунг" ("Амелунг") деген сөз қолданылады. Бұл оның әулетінің тарихы орта ғасырларда, Амал туралы әңгімелер тоқтағаннан кейін де ауызша сақталып келгенін көрсетеді. Кассиодордың "Ориго Готика" еңбегінде готтардың Қара теңізге қоныс аударғаны, содан кейін екі топқа – кейін Остготтар болған Амали және кейін Вестготтар болған Балтиға бөлінгені айтылады. Амали мен Балти екеуі де "патшалар мен батырлар" әулеттері ретінде еске алынады. Дегенмен, Кассиодор заманына дейін Амал туралы дәстүр әлі де күшті болғанға ұқсайды. Бұл Теодерихтің қыздары Острогото мен Амаласуинта, сондай-ақ оның қарындасы Амалафридаға берілген есімдерде көрінеді – олардың барлығы Амал атымен аталады.

Мұра

Кем дегенде екі белгілі ақсүйек отбасы Амалиден таратынын мәлімдеді: Саксония герцогтары Биллунгтер, сондай-ақ Амелунгтер немесе фон Омлингендер, және 1727 жылдан Ресей империясының барондары Соловьевтер (неміс дереккөздерінде фон Солоухофф немесе Солоухофф фон Греутюнген деп аталған). Соловьевтер әсіресе Ерманарикты өз ата-бабалары деп есептеді. VI ғасырдағы вестготтар королі Амалариктің аты – "Амалдың билеушісі" деген мағынаны білдіргенімен, ол шындығында Балт әулетіне жатқан. Осы корольдің есімі итальяндық "Америго" арқылы Солтүстік және Оңтүстік Американың құрлықтағы топонимдерінің пайда болуына себеп болды.

Танымал мәдениетте

Амалилер "Crusader Kings 2" стратегиялық ойынында "Амалинг" әулеті ретінде бейнеленеді.

Жалпы және келтірілген дереккөздер

Джонс, Арнольд. Кейінгі Рим империясының просопографиясы, Кембридж университеті баспасы, 1971.